Prawo o adwokaturze
Ustawa z dnia 26 maja 1982 r., tekst ujednolicony (nieurzędowy) według stanu na 17 października 2026 r.: tekst jednolity Dz.U. 2024 poz. 1564 ze zmianami z Dz.U. 2025 poz. 1172, Dz.U. 2026 poz. 1290, Dz.U. 2026 poz. 370 i Dz.U. 2026 poz. 846, 183 artykułów. Obowiązuje. Historia tekstów jednolitych
Dział III. Izby adwokackie
Art. 38.
Izbę adwokacką stanowią adwokaci i aplikanci adwokaccy, mający siedzibę zawodową na terenie izby, której zasięg terytorialny określa Naczelna Rada Adwokacka, biorąc pod uwagę w szczególności podział terytorialny administracji sądowej.
Art. 39.
Organami izby adwokackiej są:
1)
zgromadzenie izby składające się z adwokatów wykonujących zawód oraz delegatów pozostałych adwokatów;
2)
okręgowa rada adwokacka;
3)
sąd dyscyplinarny;
3a)
rzecznik dyscyplinarny;
4)
komisja rewizyjna.
Art. 40.
Do zakresu działania zgromadzenia izby adwokackiej należy:
1)
wybór delegatów na Krajowy Zjazd Adwokatury;
2)
wybór dziekana, prezesa sądu dyscyplinarnego, rzecznika dyscyplinarnego, przewodniczącego komisji rewizyjnej oraz członków i zastępców członków okręgowej rady adwokackiej, sądu dyscyplinarnego i komisji rewizyjnej;
3)
uchwalanie budżetu izby i ustalanie wysokości składek miesięcznych lub rocznych na potrzeby izby;
4)
(utracił moc) 5) rozpatrywanie i zatwierdzanie corocznych sprawozdań z działalności okręgowej rady adwokackiej;
6)
zatwierdzanie - po wysłuchaniu wniosków komisji rewizyjnej - zamknięć rachunkowych i udzielanie okręgowej radzie adwokackiej absolutorium;
7)
podejmowanie innych uchwał.
Art. 41.
1.
Zwyczajne zgromadzenie izby - zwoływane przez okręgową radę adwokacką - odbywa się raz do roku.
2.
Nadzwyczajne zgromadzenie zwołuje się na żądanie Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej, okręgowej rady adwokackiej, komisji rewizyjnej lub jednej trzeciej adwokatów członków izby. Zgromadzenie zwołuje się w ciągu sześciu tygodni od zgłoszenia żądania.
Art. 42.
1.
Okręgowa rada adwokacka składa się z dziekana, pięciu do piętnastu członków i z dwóch do czterech zastępców członków.
2.
Prezesowi sądu dyscyplinarnego, rzecznikowi dyscyplinarnemu i przewodniczącemu komisji rewizyjnej przysługuje prawo do uczestnictwa w posiedzeniach okręgowej rady adwokackiej.
Art. 43.
1.
Okręgowa rada adwokacka wybiera ze swego grona jednego lub dwóch wicedziekanów, sekretarza, w razie potrzeby zastępcę sekretarza, a także skarbnika, którzy łącznie z dziekanem stanowią prezydium rady. Ponadto okręgowa rada adwokacka powołuje przewodniczącego i członków zespołu wizytatorów.
2.
Prezydium przygotowuje posiedzenia rady.
Art. 44.
1.
Do zakresu działania okręgowej rady adwokackiej należą wszystkie sprawy adwokatury, których załatwienia ustawa nie zastrzega organom adwokatury oraz innym organom izb adwokackich, organom zespołów adwokackich lub organom państwowym.
2.
Do zakresu działania okręgowej rady adwokackiej należy występowanie do organów rejestrowych lub ewidencyjnych z wnioskiem o wszczęcie postępowania o wykreślenie z rejestru lub ewidencji podmiotu prowadzącego działalność w zakresie pomocy prawnej niezgodnie z przepisami ustawy.
3.
Okręgowa rada adwokacka może, w drodze uchwały, zawiesić w czynnościach zawodowych adwokata, który zalega z zapłatą z tytułu składki członkowskiej uchwalonej przez zgromadzenie izby, stanowiącą trzykrotność składki miesięcznej lub 1/4 składki rocznej, a także adwokata, który zalega z zapłatą z tytułu składki lub jej części na ubezpieczenie obowiązkowe, o którym mowa w art. 8a ust. 1, w ramach umowy generalnej zawartej przez Naczelną Radę Adwokacką, w terminie ustalonym przez izbę adwokacką na dany rok ubezpieczeniowy i nie uregulował całości zadłużenia, mimo uprzedniego wezwania, w terminie wskazanym w tym wezwaniu. Uchwała o zawieszeniu adwokata w czynnościach zawodowych z powodu, o którym mowa w zdaniu pierwszym, jest natychmiast wykonalna i obowiązuje do czasu uiszczenia przez adwokata całej należności istniejącej w dniu podjęcia uchwały o zawieszeniu w czynnościach zawodowych.
Art. 45.
1.
Do ważności uchwały okręgowej rady adwokackiej wymagana jest obecność co najmniej połowy członków, w tym dziekana lub wicedziekana. 2. (uchylony) 3. Uchwały w sprawach osobowych zapadają w głosowaniu tajnym.
Art. 46.
1.
Od uchwały okręgowej rady adwokackiej, podjętej w pierwszej instancji w sprawach indywidualnych, służy zainteresowanemu odwołanie do Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej. 2. (uchylony)
Art. 47.
1.
(uchylony) 2. (uchylony)
Art. 48.
1.
Dziekan reprezentuje izbę adwokacką, a także okręgową radę adwokacką, kieruje ich pracami, przewodniczy na posiedzeniach okręgowej rady adwokackiej oraz wykonuje inne czynności przewidziane w niniejszej ustawie.
2.
Wicedziekan jest stałym zastępcą dziekana.
3.
Dziekan może udzielić adwokatowi lub aplikantowi adwokackiemu ostrzeżenia za dopuszczenie się uchybienia mniejszej wagi. Decyzja dziekana podlega zaskarżeniu do okręgowej rady adwokackiej.
4.
Inne decyzje dziekana podlegają zaskarżeniu w wypadkach przewidzianych w ustawie.
Art. 49.
1.
Okręgowa rada adwokacka prowadzi listę adwokatów i listę aplikantów adwokackich.
2.
Listy zawierają następujące informacje dotyczące adwokata i aplikanta adwokackiego:
1)
imię (imiona) i nazwisko;
2)
numer i datę wpisu na listę;
3)
datę i miejsce urodzenia;
4)
Miejsce zamieszkaniaMiejscowość, w której osoba fizyczna przebywa z zamiarem stałego pobytu. Nie jest tożsama wyłącznie z adresem zameldowania.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu;
5)
numer PESEL (jeśli został nadany);
6)
datę uchwały o wpisie na listę;
7)
datę uchwały o skreśleniu z listy;
8)
informację o zawieszeniu w czynnościach zawodowych;
9)
formę wykonywania zawodu i miejsce siedziby zawodowej wyznaczonej zgodnie z art. 70;
10)
adres do korespondencji, numer telefonu, adres poczty elektronicznej i adres do doręczeń elektronicznych, o którym mowa w art. 2 pkt 1 ustawy z dnia 18 listopada 2020 r. o doręczeniach elektronicznych;
11)
datę złożenia ślubowania;
12)
przyporządkowanie adwokata do sądu właściwego ze względu na siedzibę zawodową;
13)
deklarację o gotowości do udzielania Pomoc prawna z urzęduPomoc adwokata albo radcy prawnego ustanowionego przez sąd osobie, która nie jest w stanie ponieść kosztów profesjonalnego pełnomocnika bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu oraz zakresu tej gotowości;
14)
w przypadku aplikantów adwokackich ‒ informację o prawie zastępowania adwokata w zakresie określonym w art. 77 ust. 1 i 2.
3.
Na wniosek adwokata lista może zawierać dodatkowe informacje obejmujące:
1)
preferowane dziedziny praktyki (niewięcej niż pięć);
2)
dodatkowe, inne niż wyznaczona siedziba zawodowa, miejsce wykonywania zawodu;
3)
znajomość języka obcego w stopniu umożliwiającym wykonywanie czynności zawodowych w tym języku;
4)
inne dane kontaktowe służące wykonywaniu zawodu, w szczególności adres strony internetowej lub dodatkowy adres poczty elektronicznej.
4.
Na wniosek aplikanta adwokackiego lista może zawierać dodatkową informację, o której mowa w ust. 3 pkt 3.
5.
Okręgowa rada adwokacka prowadzi listę prawników zagranicznych na zasadach określonych w ustawie z dnia 5 lipca 2002 r. o świadczeniu przez prawników zagranicznych pomocy prawnej w Rzeczypospolitej Polskiej oraz listę adwokatów niewykonujących zawodu.
6.
Do listy prawników zagranicznych i listy adwokatów niewykonujących zawodu przepisy ust. 2 i 3 stosuje się odpowiednio.
7.
Okręgowa rada adwokacka prowadzi listy, o których mowa w ust. 1 i 5, w systemie teleinformatycznym, o którym mowa w art. 58a ust. 1, udostępnianym przez Naczelną Radę Adwokacką. Listy prowadzone są przy zachowaniu Środki techniczne i organizacyjneRozwiązania techniczne i procedury stosowane przez administratora lub podmiot przetwarzający w celu zapewnienia zgodnego z prawem i bezpiecznego przetwarzania danych osobowych.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu zapewniających poufność, integralność i dostępność przetwarzanych w nich danych osobowych.
8.
Okręgowa rada adwokacka udostępnia Naczelnej Radzie Adwokackiej i innym organom adwokatury dane osobowe przetwarzane w listach, o których mowa w ust. 1 i 5, w celu realizacji ustawowych zadań Naczelnej Rady Adwokackiej i innych organów adwokatury - w zakresie niezbędnym do ich realizacji.
9.
Udostępnianie innym podmiotom danych osobowych przetwarzanych w listach, o których mowa w ust. 1 i 5, następuje w zakresie i na zasadach przewidzianych w art. 58a.
Art. 49a.
1.
Naczelna Rada Adwokacka prowadzi Krajowy Rejestr Adwokatów i Aplikantów Adwokackich, zwany dalej „Rejestrem”.
2.
Rejestr jest jawny.
3.
Każdy ma Prawo dostępu do danychUprawnienie osoby, której dane dotyczą, do uzyskania od administratora informacji, czy jej dane są przetwarzane, oraz do otrzymania dostępu do tych danych i informacji o przetwarzaniu.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu zawartych w Rejestrze za pośrednictwem strony internetowej.
4.
W Rejestrze są dostępne informacje dotyczące adwokatów, aplikantów adwokackich i prawników zagranicznych, o których mowa w art. 49 ust. 2 pkt 1, 2 i 10 oraz w ust. 3. W przypadku adwokatów niewykonujących zawodu w Rejestrze dostępne są informacje, o których mowa w art. 49 ust. 2 pkt 1 i 2, oraz wzmianka o niewykonywaniu zawodu.
5.
Okręgowe rady adwokackie przekazują Naczelnej Radzie Adwokackiej dane niezbędne do prowadzenia Rejestru oraz na bieżąco aktualizują te dane w systemie teleinformatycznym udostępnianym przez Naczelną Radę Adwokacką. Dane przetwarzane w Rejestrze są aktualizowane niezwłocznie po dokonaniu wpisu na listę adwokatów, listę aplikantów adwokackich, listę prawników zagranicznych lub listę adwokatów niewykonujących zawodu albo skreśleniu z niej.
Art. 50.
Do zakresu działania sądu dyscyplinarnego należy wydawanie orzeczeń w sprawach dyscyplinarnych członków izby.
Art. 51.
1.
Sąd dyscyplinarny składa się z prezesa, wiceprezesa, członków oraz zastępców członków.
2.
Sąd dyscyplinarny orzeka w składzie trzech sędziów.
Art. 51a.
1.
Do zakresu działania rzecznika dyscyplinarnego należą czynności w Postępowanie dyscyplinarnePostępowanie prowadzone wobec osoby podlegającej odpowiedzialności dyscyplinarnej w związku z zarzutem naruszenia obowiązków zawodowych lub służbowych. Jego zasady i możliwe kary zależą od ustawy regulującej daną grupę zawodową lub służbę.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu, określone w ustawie i przepisach wydanych na jej podstawie.
2.
Rzecznik dyscyplinarny może wykonywać czynności przy pomocy swoich zastępców.
Art. 52.
Do zakresu działania komisji rewizyjnej należy kontrola działalności finansowej i gospodarczej okręgowej rady adwokackiej oraz kontrola wykonywania uchwał zgromadzenia izby.
Art. 53.
Komisja rewizyjna składa się z przewodniczącego, zastępcy przewodniczącego, trzech do pięciu członków oraz dwóch zastępców członków.