o giełdach towarowych
Ustawa z dnia 26 października 2000 r., tekst jednolity Dz.U. 2017 poz. 1127, 84 artykułów. Obowiązuje. Historia tekstów jednolitych
Rozdział 1. Przepisy ogólne
Art. 1.
Ustawa reguluje funkcjonowanie giełd towarowych i obrót towarami giełdowymi, w tym
również zasady tworzenia, ustrój organizacyjny i działalność giełd towarowych, giełdowych
izb rozrachunkowych, działalność towarowych domów maklerskich oraz nadzór nad tymi
instytucjami.
Art. 2.
Ilekroć w ustawie jest mowa o:
1)
giełdzie towarowej - rozumie się przez to zespół osób, urządzeń i środków technicznych
zapewniający wszystkim uczestnikom obrotu jednakowe warunki zawierania transakcji
giełdowych oraz jednakowy dostęp w tym samym czasie do informacji rynkowych, a w szczególności
do informacji o kursach i cenach towarów giełdowych oraz o obrotach towarami giełdowymi;
1a)
instrumentach finansowych - rozumie się przez to instrumenty finansowe, o których
mowa w art. 2 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami finansowymi
(Dz. U. z 2016 r. poz. 1636, 1948 i 1997 oraz z 2017 r. poz. 724, 768 i 791);
2)
towarach giełdowych - rozumie się przez to dopuszczone do obrotu na danej giełdzie
towarowej lub do obrotu organizowanego zgodnie z odrębnymi przepisami:
a)
oznaczone co do gatunku rzeczy,
b)
różne rodzaje energii lub paliwa gazowe w rozumieniu ustawy z dnia 10 kwietnia 1997 r. - Prawo energetyczne
(Dz. U. z 2017 r. poz. 220 i 791),
c)
limity wielkości produkcji lub emisji zanieczyszczeń,
d)
prawa majątkowe wynikające ze świadectw, o których mowa w ustawie z dnia 10 kwietnia 1997 r. - Prawo energetyczne, oraz ze świadectw pochodzenia i świadectw pochodzenia biogazu rolniczego, o których
mowa w ustawie z dnia 20 lutego 2015 r. o odnawialnych źródłach energii
(Dz. U. poz. 478 i 2365, z 2016 r. poz. 925, 1579 i 2260 oraz z 2017 r. poz. 624),
e)
niebędące instrumentami finansowymi prawa majątkowe, których cena zależy bezpośrednio
lub pośrednio od ceny lub wartości oznaczonych co do gatunku rzeczy, określonych rodzajów
energii, paliw gazowych, mierników i limitów wielkości produkcji, emisji zanieczyszczeń
lub praw majątkowych, o których mowa w lit. d i f,
f)
prawa majątkowe wynikające ze świadectwa efektywności energetycznej, o których mowa
w przepisach dotyczących efektywności energetycznej;
3)
transakcji giełdowej - rozumie się przez to umowę dotyczącą towarów giełdowych zawartą
na giełdzie towarowej, w tym umowę zawartą w celu realizacji obrotu transgranicznego
w ramach łączenia rynków, przez:
a)
członków giełdy,
b)
zleceniodawców, którzy zawarli umowę ze spółkami handlowymi prowadzącymi działalność
maklerską, o której mowa w art. 38 ust. 2 pkt 2, w zakresie obrotu towarami giełdowymi,
o których mowa w pkt 2 lit. a,
c)
inne podmioty uprawnione do uczestniczenia w obrocie transgranicznym w ramach łączenia
rynków;
4)
giełdowej izbie rozrachunkowej - rozumie się przez to zespół osób, urządzeń i środków
technicznych utworzony w celu organizacji i prowadzenia rozliczeń transakcji giełdowych;
5)
członku giełdy - rozumie się przez to podmiot, który zawarł ze spółką prowadzącą giełdę
umowę o członkostwo i na podstawie regulaminu giełdy jest dopuszczony do zawierania
transakcji giełdowych;
6)
działalności maklerskiej - rozumie się przez to działalność w zakresie obrotu towarami
giełdowymi, realizowaną na giełdzie towarowej;
7)
(uchylony)
8)
towarowym domu maklerskim - rozumie się przez to Spółka akcyjnaSpółka kapitałowa, której kapitał zakładowy dzieli się na akcje, a wspólnicy co do zasady nie odpowiadają za jej zobowiązania. Spółka nabywa osobowość prawną z chwilą wpisu do rejestru przedsiębiorców.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu albo Spółka z ograniczoną odpowiedzialnościąSpółka kapitałowa mająca osobowość prawną, w której wspólnicy co do zasady nie odpowiadają za jej zobowiązania. Za zobowiązania odpowiada przede wszystkim spółka własnym majątkiem.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu z siedzibą na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, prowadzącą
działalność maklerską w zakresie obrotu towarami giełdowymi;
9)
domu maklerskim - rozumie się przez to:
a)
domy maklerskie,
b)
banki prowadzące działalność maklerską,
c)
zagraniczne firmy inwestycyjne lub zagraniczne Osoba prawnaJednostka organizacyjna, której ustawa przyznaje osobowość prawną, np. Skarb Państwa, spółka akcyjna, spółka z ograniczoną odpowiedzialnością albo fundacja. Działa przez swoje organy.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu, o których mowa w przepisach
ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami finansowymi, prowadzące działalność maklerską na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej
- jeżeli dokonują czynności w zakresie obrotu towarami giełdowymi;
10)
tajemnicy zawodowej - rozumie się przez to informację uzyskaną przez osobę wymienioną
w art. 53 ust. 1 w związku z czynnościami służbowymi, zatrudnieniem, stosunkiem zlecenia
lub innym stosunkiem prawnym o podobnym charakterze, dotyczącą giełdowego obrotu towarami
giełdowymi lub czynności wynikających z uczestnictwa w tym obrocie, albo działalności
podmiotów podlegających nadzorowi Komisji Nadzoru Finansowego, zwanej dalej „Komisją”,
jeżeli nieuprawnione ujawnienie takiej informacji mogłoby narazić na szkodę interes
państwa, interes publiczny lub prawnie chroniony interes osoby fizycznej lub prawnej,
bądź jednostki organizacyjnej, której ta informacja dotyczy, a w szczególności informację
zawierającą:
a)
dane osobowe klienta, inwestora, strony umowy, czynności lub transakcji,
b)
treść umowy i przedmiot czynności lub transakcji,
c)
dane o sytuacji majątkowej osób, o których mowa w lit. a, w tym oznaczenie rachunku
lub rejestru towarów giełdowych lub rachunku pieniężnego oraz stany tych rachunków;
11)
podmiocie dominującym - rozumie się przez to podmiot dominujący w rozumieniu art. 4 pkt 14 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o ofercie publicznej i warunkach wprowadzania
instrumentów finansowych do zorganizowanego systemu obrotu oraz o spółkach publicznych
(Dz. U. z 2016 r. poz. 1639 oraz z 2017 r. poz. 452, 724 i 791);
12)
(uchylony)
13)
instytucjach rynku towarów giełdowych - rozumie się przez to giełdy towarowe, giełdowe
izby rozrachunkowe oraz towarowe domy maklerskie;
14)
radzie nadzorczej giełdy - rozumie się przez to radę nadzorczą spółki prowadzącej
giełdę towarową;
15)
(uchylony)
16)
gwarantowaniu - rozumie się przez to nieodwołalne zobowiązanie do wykonania każdego
zobowiązania wynikającego z transakcji towarami giełdowymi;
17)
łączeniu rynków - rozumie się przez to tworzony przez operatora systemu przesyłowego
elektroenergetycznego lub operatora systemu przesyłowego gazowego i podmiot prowadzący
giełdę towarową transgraniczny mechanizm łączenia rynków krajowych oparty o wspólny
algorytm ustalania cen i udostępnione uczestnikom połączonych rynków zdolności przesyłowe
na połączeniach z innymi systemami przesyłowymi elektroenergetycznymi lub gazowymi;
18)
obrocie transgranicznym - rozumie się przez to obrót energią elektryczną lub paliwami
gazowymi dokonywany przez użytkowników systemu z użytkownikami innych systemów przesyłowych
elektroenergetycznych lub gazowych na podstawie umów dwustronnych lub transakcji zawieranych
w ramach łączenia rynków;
19)
derywacie elektroenergetycznym - rozumie się przez to instrument finansowy w rozumieniu
art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. d i e ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami
finansowymi, który odnosi się do energii elektrycznej;
20)
derywacie gazowym - rozumie się przez to instrument finansowy w rozumieniu art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. d i e ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami
finansowymi, który odnosi się do gazu ziemnego;
21)
rozporządzeniu 1031/2010 - rozumie się przez to rozporządzenie Komisji (UE) nr 1031/2010 z dnia 12 listopada 2010 r. w sprawie harmonogramu,
kwestii administracyjnych oraz pozostałych aspektów sprzedaży na aukcji uprawnień
do emisji gazów cieplarnianych na mocy dyrektywy 2003/87/WE Parlamentu Europejskiego
i Rady ustanawiającej system handlu przydziałami emisji gazów cieplarnianych we Wspólnocie
(Dz. Urz. UE L 302 z 18.11.2010, str. 1, z późn. zm.);
21)
informacji wewnętrznej - rozumie się przez to informację wewnętrzną, o której mowa
w art. 2 pkt 1 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1227/2011 z dnia
25 października 2011 r. w sprawie integralności i przejrzystości hurtowego rynku energii
(Dz. Urz. UE L 326 z 08.12.2011, str. 1);
22)
platformie aukcyjnej - rozumie się przez to platformę aukcyjną, o której mowa w art. 3 pkt 10a ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami finansowymi;
22)
manipulacji na rynku - rozumie się przez to manipulację na rynku, o której mowa w
art. 2 pkt 2 rozporządzenia wymienionego w pkt 21;
23)
próbie manipulacji na rynku - rozumie się przez to próbę manipulacji na rynku, o której
mowa w art. 2 pkt 3 rozporządzenia wymienionego w pkt 21.
Art. 3.
1.
O ile przepisy innych ustaw nie stanowią inaczej, proponowanie nabycia lub nabywanie
niebędących instrumentami finansowymi praw majątkowych, których cena zależy bezpośrednio
lub pośrednio od ceny lub wartości oznaczonych co do gatunku rzeczy, określonych rodzajów
energii, paliw gazowych, mierników i limitów wielkości produkcji lub emisji zanieczyszczeń,
lub od ceny lub wartości praw majątkowych, o których mowa w art. 2 pkt 2 lit. d, przy
wykorzystaniu środków masowego przekazu, albo w inny sposób, jeżeli propozycja jest
skierowana do więcej niż 300 osób albo do nieoznaczonego adresata, z wyjątkiem proponowania
nabycia praw w postępowaniu likwidacyjnym, upadłościowym lub egzekucyjnym, może być
dokonywane pod warunkiem uprzedniego wprowadzenia tych praw do obrotu giełdowego i
wyłącznie za pośrednictwem giełdy.
2.
O ile przepisy innych ustaw nie stanowią inaczej, dopuszczone do obrotu giełdowego
prawa majątkowe, o których mowa w ust. 1, mogą być przedmiotem obrotu wyłącznie na
giełdzie, do obrotu na której zostały dopuszczone.
3.
Prawa majątkowe, o których mowa w ust. 1, mogą być przedmiotem obrotu dokonywanego
poza giełdą, do obrotu na której zostały dopuszczone - w postępowaniu likwidacyjnym,
upadłościowym lub egzekucyjnym.
4.
(uchylony)
Art. 3a.
1.
Oświadczenie woliZachowanie, które wyraża wolę wywołania skutku prawnego. Może być wyrażone wprost albo przez inne zachowanie, chyba że ustawa wymaga szczególnej formy.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu składane w związku z dokonywaniem czynności w zakresie obrotu towarami
giełdowymi mogą być składane w postaci elektronicznej.
2.
Dokumenty związane z czynnościami, o których mowa w ust. 1, mogą być sporządzane na
informatycznych nośnikach danych, jeżeli dokumenty te będą w sposób należyty utworzone,
utrwalone, przechowywane i zabezpieczone.
3.
Jeżeli ustawa zastrzega dla Czynność prawnaDziałanie, przez które ktoś świadomie wywołuje skutki prawne, przede wszystkim przez złożenie oświadczenia woli, np. zawarcie umowy, sporządzenie testamentu albo wypowiedzenie.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu formę pisemną, uznaje się, że czynność
dokonana w formie, o której mowa w ust. 1, spełnia wymagania formy pisemnej także
wtedy, gdy forma pisemna została zastrzeżona pod rygorem nieważności.
4.
Minister właściwy do spraw gospodarki może określić, w drodze rozporządzenia, zasady
tworzenia, utrwalania, przechowywania i zabezpieczania, w tym przy zastosowaniu podpisu
elektronicznego, dokumentów, o których mowa w ust. 2, tak aby zapewnić bezpieczeństwo
obrotu towarami giełdowymi.
