o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Ustawa z dnia 27 marca 2003 r., tekst jednolity Dz.U. 2015 poz. 199, 82 artykułów. Obowiązuje. Historia tekstów jednolitych
Rozdział 1. Przepisy ogólne
Art. 1.
1.
Ustawa określa:
1)
zasady kształtowania polityki przestrzennej przez jednostki samorządu terytorialnego
i organy administracji rządowej,
2)
zakres i sposoby postępowania w sprawach przeznaczania terenów na określone cele oraz
ustalania zasad ich zagospodarowania i zabudowy
- przyjmując ład przestrzenny i zrównoważony rozwój za podstawę tych działań.
2.
W planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym uwzględnia się zwłaszcza:
1)
wymagania ładu przestrzennego, w tym urbanistyki i architektury;
2)
walory architektoniczne i krajobrazowe;
3)
wymagania ochrony środowiska, w tym gospodarowania wodami i ochrony gruntów rolnych
i leśnych;
4)
wymagania ochrony dziedzictwa kulturowego i zabytków oraz dóbr kultury współczesnej;
5)
wymagania ochrony zdrowia oraz bezpieczeństwa ludzi i mienia, a także potrzeby osób
niepełnosprawnych;
6)
walory ekonomiczne przestrzeni;
7)
prawo własności;
8)
potrzeby obronności i bezpieczeństwa państwa;
9)
potrzeby Interes publicznyDobro wspólne odnoszące się do ogółu społeczeństwa albo określonej wspólnoty, którego ochrona może uzasadniać działanie organu publicznego. Pojęcie ma charakter ocenny i jest konkretyzowane w zależności od dziedziny prawa.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu;
10)
potrzeby w zakresie rozwoju infrastruktury technicznej, w szczególności sieci szerokopasmowych.
Art. 2.
Ilekroć w ustawie jest mowa o:
1)
„ładzie przestrzennym” - należy przez to rozumieć takie ukształtowanie przestrzeni,
które tworzy harmonijną całość oraz uwzględnia w uporządkowanych relacjach wszelkie
uwarunkowania i wymagania funkcjonalne, społeczno-gospodarcze, środowiskowe, kulturowe
oraz kompozycyjno-estetyczne;
2)
„zrównoważonym rozwoju” - należy przez to rozumieć rozwój, o którym mowa w art. 3 pkt 50 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska
(Dz. U. z 2013 r. poz. 1232, z późn. zm.);
3)
„środowisku” - należy przez to rozumieć środowisko, o którym mowa w art. 3 pkt 39 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska;
4)
„Interes publicznyDobro wspólne odnoszące się do ogółu społeczeństwa albo określonej wspólnoty, którego ochrona może uzasadniać działanie organu publicznego. Pojęcie ma charakter ocenny i jest konkretyzowane w zależności od dziedziny prawa.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu” - należy przez to rozumieć uogólniony cel dążeń i działań,
uwzględniających zobiektywizowane potrzeby ogółu społeczeństwa lub lokalnych społeczności,
związanych z zagospodarowaniem przestrzennym;
5)
„inwestycji celu publicznego” - należy przez to rozumieć działania o znaczeniu lokalnym
(gminnym) i ponadlokalnym (powiatowym, wojewódzkim i krajowym), a także krajowym (obejmującym
również inwestycje międzynarodowe i ponadregionalne), bez względu na status podmiotu
podejmującego te działania oraz źródła ich finansowania, stanowiące realizację celów,
o których mowa w art. 6 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami
(Dz. U. z 2014 r. poz. 518, z późn. zm.);
6)
„obszarze przestrzeni publicznej” - należy przez to rozumieć obszar o szczególnym
znaczeniu dla zaspokojenia potrzeb mieszkańców, poprawy jakości ich życia i sprzyjający
nawiązywaniu kontaktów społecznych ze względu na jego położenie oraz cechy funkcjonalno-przestrzenne,
określony w studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy;
6a)
„obszarze funkcjonalnym” - należy przez to rozumieć obszar szczególnego zjawiska z
zakresu gospodarki przestrzennej lub występowania konfliktów przestrzennych, stanowiący
zwarty układ przestrzenny składający się z funkcjonalnie powiązanych terenów, charakteryzujących
się wspólnymi uwarunkowaniami i przewidywanymi jednolitymi celami rozwoju;
6b)
„miejskim obszarze funkcjonalnym ośrodka wojewódzkiego” - należy przez to rozumieć
typ obszaru funkcjonalnego obejmującego miasto będące siedzibą władz samorządu województwa
lub wojewody oraz jego bezpośrednie otoczenie powiązane z nim funkcjonalnie;
7)
(uchylony)
8)
(uchylony)
9)
(uchylony)
10)
„dobrach kultury współczesnej” - należy przez to rozumieć niebędące zabytkami dobra
kultury, takie jak pomniki, miejsca pamięci, budynki, ich wnętrza i detale, zespoły
budynków, założenia urbanistyczne i krajobrazowe, będące uznanym dorobkiem współcześnie
żyjących pokoleń, jeżeli cechuje je wysoka wartość artystyczna lub historyczna;
11)
„terenie zamkniętym” - należy przez to rozumieć teren zamknięty, o którym mowa w art. 2 pkt 9 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne
(Dz. U. z 2010 r. Nr 193, poz. 1287, z późn. zm.);
12)
„działce budowlanej” - należy przez to rozumieć nieruchomość gruntową lub działkę
gruntu, której wielkość, cechy geometryczne, dostęp do Droga publicznaDroga zaliczona do jednej z kategorii dróg publicznych, z której może korzystać każdy zgodnie z jej przeznaczeniem i przepisami ruchu drogowego. Zarządzanie drogą wykonuje właściwy zarządca.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu oraz wyposażenie
w urządzenia infrastruktury technicznej spełniają wymogi realizacji obiektów budowlanych
wynikające z odrębnych przepisów i aktów Prawo miejscowePrzepisy wydawane przez upoważnione organy samorządu terytorialnego albo administracji rządowej, obowiązujące na obszarze działania tych organów. Mogą wiązać powszechnie tylko na obszarze właściwości organu, który je ustanowił.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu;
13)
„uzbrojeniu terenu” - należy przez to rozumieć drogi, obiekty budowlane, urządzenia
i przewody, o których mowa w art. 143 ust. 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami;
14)
„dostępie do drogi publicznej” - należy przez to rozumieć bezpośredni dostęp do tej
drogi albo dostęp do niej przez drogę wewnętrzną lub przez ustanowienie odpowiedniej
służebności drogowej;
15)
„standardach” - należy przez to rozumieć zbiory i zakresy wymagań dotyczących opracowań
i dokumentów planistycznych oraz zasady stosowania w nich parametrów dotyczących zagospodarowania
przestrzennego;
16)
„parametrach i wskaźnikach urbanistycznych” - należy przez to rozumieć parametry i
wskaźniki ustanawiane w dokumentach planistycznych, zgodnie z przepisami wydanymi
na podstawie art. 10 ust. 4, art. 16 ust. 2 i art. 40;
17)
„walorach ekonomicznych przestrzeni” - należy przez to rozumieć te cechy przestrzeni,
które można określić w kategoriach ekonomicznych;
18)
„wartości nieruchomości” - należy przez to rozumieć wartość rynkową nieruchomości;
19)
„powierzchni sprzedaży” - należy przez to rozumieć tę część ogólnodostępnej powierzchni
obiektu handlowego stanowiącego całość techniczno-użytkową, przeznaczonego do sprzedaży
detalicznej, w której odbywa się bezpośrednia sprzedaż towarów (bez wliczania do niej
powierzchni usług i gastronomii oraz powierzchni pomocniczej, do której zalicza się
powierzchnie magazynów, biur, komunikacji, ekspozycji wystawowej itp.).
Art. 3.
1.
Kształtowanie i prowadzenie polityki przestrzennej na terenie gminy, w tym uchwalanie
studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy oraz miejscowych
planów zagospodarowania przestrzennego, z wyjątkiem morskich wód wewnętrznych, morza
terytorialnego i wyłącznej strefy ekonomicznej oraz terenów zamkniętych, należy do
zadań własnych gminy.
2.
Prowadzenie, w granicach swojej Właściwość rzeczowaWłaściwość określająca, jaki rodzaj sądu jest uprawniony do rozpoznania sprawy w pierwszej instancji. Zależy przede wszystkim od rodzaju sprawy, a czasem od wartości przedmiotu sporu.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu, analiz i studiów z zakresu
zagospodarowania przestrzennego, odnoszących się do obszaru powiatu i zagadnień jego
rozwoju, należy do zadań samorządu powiatu.
3.
Kształtowanie i prowadzenie polityki przestrzennej w województwie, w tym uchwalanie
planu zagospodarowania przestrzennego województwa, należy do zadań samorządu województwa.
4.
Kształtowanie i prowadzenie polityki przestrzennej państwa, wyrażonej w koncepcji
przestrzennego zagospodarowania kraju, należy do zadań Rady Ministrów.
Art. 4.
1.
Ustalenie przeznaczenia terenu, rozmieszczenie inwestycji celu publicznego oraz określenie
sposobów zagospodarowania i warunków zabudowy terenu następuje w miejscowym planie
zagospodarowania przestrzennego.
1a.
W odniesieniu do obszarów morskich wód wewnętrznych, morza terytorialnego i wyłącznej
strefy ekonomicznej przeznaczenie terenu, rozmieszczenie inwestycji celu publicznego
oraz sposób zagospodarowania i warunki zabudowy terenu określa się na podstawie przepisów
ustawy z dnia 21 marca 1991 r. o obszarach morskich Rzeczypospolitej Polskiej i administracji
morskiej
(Dz. U. z 2013 r. poz. 934 i 1014).
2.
W przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego określenie sposobów
zagospodarowania i warunków zabudowy terenu następuje w drodze decyzji o warunkach
zabudowy i zagospodarowania terenu, przy czym:
1)
lokalizację inwestycji celu publicznego ustala się w drodze decyzji o lokalizacji
inwestycji celu publicznego;
2)
sposób zagospodarowania terenu i warunki zabudowy dla innych inwestycji ustala się
w drodze decyzji o warunkach zabudowy.
3.
W odniesieniu do terenów zamkniętych w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego
ustala się tylko granice tych terenów oraz granice ich stref ochronnych. W strefach
ochronnych ustala się ograniczenia w zagospodarowaniu i korzystaniu z terenów, w tym
zakaz zabudowy.
4.
Przepisów ust. 3 nie stosuje się do terenów zamkniętych ustalanych przez ministra
właściwego do spraw transportu.
Art. 5.
Projekty planów zagospodarowania przestrzennego województwa, studium uwarunkowań i
kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy oraz miejscowego planu zagospodarowania
przestrzennego sporządzają osoby, które spełniają jeden z warunków:
1)
nabyły uprawnienia do projektowania w planowaniu przestrzennym na podstawie ustawy z dnia 12 lipca 1984 r. o planowaniu przestrzennym
(Dz. U. z 1989 r. Nr 17, poz. 99, z późn. zm.);
2)
nabyły uprawnienia urbanistyczne na podstawie art. 51 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym
(Dz. U. z 1999 r. Nr 15, poz. 139, z późn. zm.);
3)
posiadają kwalifikacje do wykonywania zawodu urbanisty na terytorium Rzeczypospolitej
Polskiej uzyskane na podstawie ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o samorządach zawodowych architektów, inżynierów
budownictwa oraz urbanistów
(Dz. U. z 2013 r. poz. 932 i 1650);
4)
posiadają dyplom ukończenia studiów wyższych w zakresie architektury, urbanistyki
lub gospodarki przestrzennej;
5)
posiadają dyplom ukończenia studiów wyższych w zakresie innym niż określony w pkt
4 oraz ukończyły studia podyplomowe w zakresie planowania przestrzennego, urbanistyki
lub gospodarki przestrzennej;
6)
są obywatelami państw członkowskich Unii Europejskiej, Konfederacji Szwajcarskiej
lub państwa członkowskiego Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) - strony
umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym, którzy nabyli kwalifikacje zawodowe do
projektowania zagospodarowania przestrzeni i zagospodarowania przestrzennego w skali
lokalnej i regionalnej odpowiadające wymaganiom określonym w pkt 4 lub 5.
Art. 6.
1.
Ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego kształtują, wraz z innymi
przepisami, sposób wykonywania prawa własności nieruchomości.
2.
Każdy ma prawo, w granicach określonych ustawą, do:
1)
zagospodarowania terenu, do którego ma tytuł prawny, zgodnie z warunkami ustalonymi
w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy
i zagospodarowania terenu, jeżeli nie narusza to chronionego prawem Interes publicznyDobro wspólne odnoszące się do ogółu społeczeństwa albo określonej wspólnoty, którego ochrona może uzasadniać działanie organu publicznego. Pojęcie ma charakter ocenny i jest konkretyzowane w zależności od dziedziny prawa.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu
oraz osób trzecich;
2)
ochrony własnego Interes prawnyObiektywna potrzeba uzyskania ochrony prawnej, wynikająca z przepisów prawa, a nie tylko z faktycznej korzyści. Jest warunkiem m.in. powództwa o ustalenie i udziału w postępowaniu administracyjnym.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu przy zagospodarowaniu terenów należących do innych
osób lub jednostek organizacyjnych.
Art. 7.
Rozstrzygnięcia wójta, burmistrza, prezydenta miasta albo marszałka województwa o
nieuwzględnieniu odpowiednio wniosków dotyczących studium uwarunkowań i kierunków
zagospodarowania przestrzennego gminy, uwag dotyczących projektu tego studium, wniosków
dotyczących miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, uwag dotyczących projektu
tego planu albo wniosków dotyczących planu zagospodarowania przestrzennego województwa
- nie podlegają zaskarżeniu do sądu administracyjnego.
Art. 8.
1.
Organem doradczym ministra właściwego do spraw budownictwa, lokalnego planowania i
zagospodarowania przestrzennego oraz mieszkalnictwa w sprawach planowania i zagospodarowania przestrzennego jest Główna Komisja Urbanistyczno-Architektoniczna.
2.
Minister właściwy do spraw budownictwa, lokalnego planowania i zagospodarowania przestrzennego
oraz mieszkalnictwa powołuje i odwołuje przewodniczącego i członków komisji, o której mowa w ust. 1,
oraz ustala, w drodze zarządzenia, regulamin określający organizację i tryb jej działania.
3.
Marszałek województwa, wójt, burmistrz albo prezydent miasta powołuje, z zastrzeżeniem
ust. 4 i 5, odpowiednio wojewódzką albo gminną komisję urbanistyczno-architektoniczną,
jako organ doradczy, oraz ustala, w drodze regulaminu, jej organizację i tryb działania.
4.
Wójt, burmistrz albo prezydent miasta może powierzyć gminnej komisji urbanistyczno-architektonicznej
powołanej w innej gminie pełnienie funkcji organu doradczego, na mocy porozumienia
zawartego z odpowiednim wójtem, burmistrzem lub prezydentem miasta.
5.
Przy starostach powiatów mogą być powoływane powiatowe komisje urbanistyczno-architektoniczne
jako organy doradcze starostów powiatów oraz, na podstawie stosownych porozumień,
wójtów, burmistrzów gmin albo prezydentów miast wchodzących w skład tych powiatów,
które nie powołały gminnych komisji lub nie powierzyły funkcji pełnienia organu doradczego
komisji powołanej w innej gminie, w trybie określonym w ust. 4.
6.
Organ doradczy, o którym mowa w ust. 1, składa się z osób o wykształceniu i przygotowaniu
fachowym związanym bezpośrednio z teorią i praktyką planowania przestrzennego.
