o służbie cywilnej
Ustawa z dnia 21 listopada 2008 r., tekst jednolity Dz.U. 2026 poz. 590, 235 artykułów. Obowiązuje. Historia tekstów jednolitych
Rozdział 1. Przepisy ogólne
Art. 1.
W celu zapewnienia zawodowego, rzetelnego, bezstronnego i politycznie neutralnego wykonywania zadań państwa ustanawia się Służba cywilnaZorganizowany korpus urzędników i pracowników administracji rządowej, którego zadaniem jest zawodowe, rzetelne, bezstronne i politycznie neutralne wykonywanie zadań państwa.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu oraz określa zasady dostępu do tej służby, zasady jej organizacji, funkcjonowania i rozwoju.
Art. 2.
1.
Służba cywilnaZorganizowany korpus urzędników i pracowników administracji rządowej, którego zadaniem jest zawodowe, rzetelne, bezstronne i politycznie neutralne wykonywanie zadań państwa.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu tworzą pracownicy zatrudnieni na stanowiskach urzędniczych w:
1)
Kancelarii Prezesa Rady Ministrów,
2)
urzędach ministrów i przewodniczących komitetów wchodzących w skład Rady Ministrów oraz urzędach centralnych organów administracji rządowej,
3)
urzędach wojewódzkich oraz innych urzędach stanowiących aparat pomocniczy terenowych organów administracji rządowej podległych ministrom lub centralnym organom administracji rządowej, z wyłączeniem terenowych organów wykonawczych Ministra Obrony Narodowej,
3a)
Krajowej Informacji Skarbowej i izbach administracji skarbowej,
4)
komendach, inspektoratach i innych jednostkach organizacyjnych stanowiących aparat pomocniczy kierowników zespolonych służb, inspekcji i straży wojewódzkich oraz kierowników powiatowych służb, inspekcji i straży, chyba że odrębne ustawy stanowią inaczej,
4a)
Centralnym Biurze Śledczym Policji,
4b)
Biurze Spraw Wewnętrznych Policji,
4ba)
Centralnym Biurze Zwalczania Cyberprzestępczości,
4bb)
Centralnym Laboratorium Kryminalistycznym Policji,
4c)
Biurze Spraw Wewnętrznych Straży Granicznej,
5)
(uchylony) 6) Biurze Nasiennictwa Leśnego,
7)
jednostkach budżetowych obsługujących państwowe fundusze celowe, których dysponentami są organy administracji rządowej - zwanych dalej „urzędami”.
2.
Korpus służby cywilnej tworzą także powiatowi i graniczni lekarze weterynarii oraz ich zastępcy.
3.
Stanowiska urzędnicze w urzędach mogą zajmować także osoby oddelegowane na podstawie odrębnych przepisów do wykonywania zadań poza jednostką organizacyjną, w której są zatrudnione.
4.
Prawa i obowiązki członków korpusu służby zagranicznej oraz zasady organizacji i funkcjonowania tej służby określają przepisy o służbie zagranicznej.
Art. 3.
W rozumieniu ustawy:
1)
pracownik Służba cywilnaZorganizowany korpus urzędników i pracowników administracji rządowej, którego zadaniem jest zawodowe, rzetelne, bezstronne i politycznie neutralne wykonywanie zadań państwa.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu oznacza osobę zatrudnioną na podstawie Umowa o pracęUmowa, na podstawie której pracownik zobowiązuje się wykonywać pracę określonego rodzaju pod kierownictwem pracodawcy oraz w miejscu i czasie przez niego wyznaczonym, a pracodawca do zatrudnienia pracownika za wynagrodzeniem.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu zgodnie z zasadami określonymi w ustawie;
2)
urzędnik służby cywilnej oznacza osobę zatrudnioną na podstawie mianowania zgodnie z zasadami określonymi w ustawie;
3)
członek korpusu służby cywilnej oznacza osobę, o której mowa w pkt 1 i 2, oraz osobę zatrudnioną na wyższym stanowisku w służbie cywilnej.
Art. 4.
W Służba cywilnaZorganizowany korpus urzędników i pracowników administracji rządowej, którego zadaniem jest zawodowe, rzetelne, bezstronne i politycznie neutralne wykonywanie zadań państwa.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu może być zatrudniona osoba, która:
1)
jest obywatelem polskim, z zastrzeżeniem art. 5;
1)
jest obywatelem Unii Europejskiej lub obywatelem państwa, którego obywatelom na podstawie umów międzynarodowych lub przepisów prawa Unii Europejskiej przysługuje prawo podjęcia zatrudnienia na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, lub posiada ważną Kartę Polaka;
2)
korzysta z pełni praw publicznych;
3)
nie była skazana prawomocnym wyrokiem za umyślne przestępstwo lub umyślne przestępstwo skarbowe;
4)
posiada kwalifikacje wymagane na dane stanowisko pracy;
5)
cieszy się nieposzlakowaną opinią.
Art. 4a.
W Służba cywilnaZorganizowany korpus urzędników i pracowników administracji rządowej, którego zadaniem jest zawodowe, rzetelne, bezstronne i politycznie neutralne wykonywanie zadań państwa.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu nie może być zatrudniona osoba, która w okresie od dnia 22 lipca 1944 r. do dnia 31 lipca 1990 r. pracowała lub pełniła służbę w organach bezpieczeństwa państwa lub była współpracownikiem tych organów w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 18 października 2006 r. o ujawnianiu informacji o dokumentach organów bezpieczeństwa państwa z lat 1944–1990 oraz treści tych dokumentów (Dz. U. z 2025 r. poz. 1519).
Art. 5.
1.
Dyrektor generalny urzędu, upowszechniając informacje o wolnych stanowiskach pracy, wskazuje, za zgodą Szefa Służba cywilnaZorganizowany korpus urzędników i pracowników administracji rządowej, którego zadaniem jest zawodowe, rzetelne, bezstronne i politycznie neutralne wykonywanie zadań państwa.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu, stanowiska, o które, poza obywatelami polskimi, mogą ubiegać się obywatele Unii Europejskiej oraz obywatele innych państw, którym na podstawie umów międzynarodowych lub przepisów prawa wspólnotowego przysługuje prawo podjęcia zatrudnienia na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. 1. Na stanowisku pracy, na którym wykonywana praca polega na bezpośrednim lub pośrednim udziale w wykonywaniu władzy publicznej i funkcji mających na celu ochronę generalnych interesów państwa, może zostać zatrudniona wyłącznie osoba posiadająca obywatelstwo polskie.
2.
Osoba nieposiadająca obywatelstwa polskiego może zostać zatrudniona na stanowisku pracy, na którym wykonywana praca nie polega na bezpośrednim lub pośrednim udziale w wykonywaniu władzy publicznej i funkcji mających na celu ochronę generalnych interesów państwa, jeżeli posiada znajomość języka polskiego potwierdzoną dokumentem określonym w przepisach wydanych na podstawie ust. 3. 2. Osoba nieposiadająca obywatelstwa polskiego może zostać zatrudniona w służbie cywilnej, jeżeli posiada znajomość języka polskiego potwierdzoną dokumentem określonym w przepisach wydanych na podstawie ust. 3.
2a.
Wymogu potwierdzenia znajomości języka polskiego dokumentem określonym w przepisach wydanych na podstawie ust. 3 nie stosuje się do osób posiadających ważną Kartę Polaka.
2b.
Dyrektor generalny urzędu, ogłaszając nabór, wskazuje stanowiska pracy, o zatrudnienie na których mogą ubiegać się wyłącznie osoby posiadające obywatelstwo polskie, biorąc pod uwagę przesłanki określone w ust. 1.
3.
Prezes Rady Ministrów określi, w drodze rozporządzenia, rodzaje dokumentów potwierdzających znajomość języka polskiego, kierując się charakterem pracy wykonywanej przez członków korpusu służby cywilnej i potrzebą zapewnienia odpowiedniego poziomu wykonywania przez nich zadań.
Art. 6.
Każdy ma prawo do informacji o wolnych stanowiskach pracy w Służba cywilnaZorganizowany korpus urzędników i pracowników administracji rządowej, którego zadaniem jest zawodowe, rzetelne, bezstronne i politycznie neutralne wykonywanie zadań państwa.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu, a nabór do służby cywilnej jest otwarty oraz konkurencyjny, z zastrzeżeniem przepisów rozdziału 4.
Art. 7.
1.
Limit mianowań urzędników w Służba cywilnaZorganizowany korpus urzędników i pracowników administracji rządowej, którego zadaniem jest zawodowe, rzetelne, bezstronne i politycznie neutralne wykonywanie zadań państwa.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu na dany rok budżetowy i środki finansowe na wynagrodzenia oraz szkolenia członków korpusu służby cywilnej określa ustawa budżetowa.
2.
Rada Ministrów ustala corocznie trzyletni plan limitu mianowań urzędników w służbie cywilnej i przedkłada go do wiadomości Sejmowi równocześnie z projektem ustawy budżetowej.
Art. 8.
1.
Minister właściwy do spraw finansów publicznych współdziała z Szefem Służba cywilnaZorganizowany korpus urzędników i pracowników administracji rządowej, którego zadaniem jest zawodowe, rzetelne, bezstronne i politycznie neutralne wykonywanie zadań państwa.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu w zakresie przygotowywania oraz wykonywania budżetu państwa w części dotyczącej wynagrodzeń i szkoleń członków korpusu służby cywilnej.
2.
Szef Służby Cywilnej przedstawia Radzie Ministrów stanowisko odnośnie do projektu ustawy budżetowej, w części dotyczącej środków finansowych na wynagrodzenia i szkolenia członków korpusu służby cywilnej.
3.
Minister właściwy do spraw zabezpieczenia społecznego przedstawia Radzie Ministrów stanowisko odnośnie do projektu ustawy budżetowej, w części dotyczącej środków finansowych na wynagrodzenia członków korpusu służby cywilnej - biorąc pod uwagę wskaźniki zatrudnienia osób niepełnosprawnych w poszczególnych urzędach.
Art. 9.
1.
W sprawach dotyczących Stosunek pracyWięź prawna, w której pracownik zobowiązuje się do pracy określonego rodzaju na rzecz pracodawcy i pod jego kierownictwem, a pracodawca do zatrudniania go za wynagrodzeniem.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu w Służba cywilnaZorganizowany korpus urzędników i pracowników administracji rządowej, którego zadaniem jest zawodowe, rzetelne, bezstronne i politycznie neutralne wykonywanie zadań państwa.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu, nieuregulowanych w ustawie, stosuje się przepisy Kodeksu pracy i inne przepisy prawa pracy.
2.
Spory o roszczenia dotyczące stosunku pracy w służbie cywilnej rozpatrywane są przez sądy pracy.
