o publicznym transporcie zbiorowym
Ustawa z dnia 16 grudnia 2010 r., tekst jednolity Dz.U. 2016 poz. 1867, 84 artykułów. Obowiązuje. Historia tekstów jednolitych
Dział I. Przepisy ogólne
Art. 1.
1.
Ustawa określa zasady organizacji i funkcjonowania regularnego przewozu osób w publicznym
transporcie zbiorowym realizowanego na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej oraz w
strefie transgranicznej, w Transport drogowyZarobkowy przewóz osób lub rzeczy pojazdami samochodowymi po drogach publicznych oraz inne czynności przewidziane w przepisach szczególnych. Działalność ta może wymagać uzyskania zezwolenia, licencji albo spełnienia warunków ustawowych.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu, kolejowym, innym szynowym, linowym,
linowo-terenowym, morskim oraz w żegludze śródlądowej.
2.
Ustawa określa także zasady finansowania regularnego przewozu osób w publicznym transporcie
zbiorowym, w zakresie przewozów o charakterze użyteczności publicznej, realizowanego
na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w transporcie, o którym mowa w ust. 1.
Art. 2.
Przepisów ustawy nie stosuje się do regularnego przewozu osób realizowanego w:
1)
międzynarodowym Transport drogowyZarobkowy przewóz osób lub rzeczy pojazdami samochodowymi po drogach publicznych oraz inne czynności przewidziane w przepisach szczególnych. Działalność ta może wymagać uzyskania zezwolenia, licencji albo spełnienia warunków ustawowych.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu;
2)
międzynarodowym transporcie morskim;
3)
międzynarodowej żegludze śródlądowej;
4)
celach turystycznych.
Art. 3.
1.
Przepisy ustawy stosuje się z uwzględnieniem przepisów:
1)
rozporządzenia (WE) nr 1370/2007 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 23 października
2007 r. dotyczącego usług publicznych w zakresie kolejowego i drogowego transportu
pasażerskiego oraz uchylającego rozporządzenia Rady (EWG) nr 1191/69 i (EWG) nr 1107/70
(Dz. Urz. UE L 315 z 03.12.2007, str. 1), zwanego dalej „rozporządzeniem (WE) nr 1370/2007”;
2)
rozporządzenia (WE) nr 1371/2007 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 23 października
2007 r. dotyczącego praw i obowiązków pasażerów w ruchu kolejowym
(Dz. Urz. UE L 315 z 03.12.2007, str. 14, z późn. zm.), zwanego dalej „rozporządzeniem (WE) nr 1371/2007”;
3)
rozporządzenia Rady (WE) nr 12/98 z dnia 11 grudnia 1997 r. ustanawiającego warunki
dostępu przewoźników niemających stałej siedziby w Państwie Członkowskim do Transport drogowyZarobkowy przewóz osób lub rzeczy pojazdami samochodowymi po drogach publicznych oraz inne czynności przewidziane w przepisach szczególnych. Działalność ta może wymagać uzyskania zezwolenia, licencji albo spełnienia warunków ustawowych.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu osób w Państwie Członkowskim
(Dz. Urz. UE L 4 z 08.01.1998, str. 10, z późn. zm.; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 7, t. 3, str. 10);
4)
rozporządzenia Rady (EWG) nr 3577/92 z dnia 7 grudnia 1992 r. dotyczącego stosowania
zasady swobody świadczenia usług w transporcie morskim w obrębie Państw Członkowskich
(kabotaż morski)
(Dz. Urz. WE L 364 z 12.12.1992, str. 7; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 6, t. 2, str. 10);
5)
rozporządzenia Rady (EWG) nr 3921/91 z dnia 16 grudnia 1991 r. ustanawiającego warunki,
zgodnie z którymi przewoźnicy niemający stałej siedziby w Państwie Członkowskim mogą
dokonywać transportu rzeczy lub osób żeglugą śródlądową w Państwie Członkowskim
(Dz. Urz. WE L 373 z 31.12.1991, str. 1; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 7, t. 1, str. 345);
6)
rozporządzenia Rady (EWG) nr 684/92 z dnia 16 marca 1992 r. w sprawie wspólnych zasad
międzynarodowego przewozu osób autokarem i autobusem
(Dz. Urz. WE L 74 z 20.03.1992, str. 1, z późn. zm.; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 6, t. 1, str. 306), zwanego dalej „rozporządzeniem (EWG) nr 684/92”;
7)
rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1073/2009 z dnia 21 października
2009 r. w sprawie wspólnych zasad dostępu do międzynarodowego rynku usług autokarowych
i autobusowych i zmieniającego rozporządzenie (WE) nr 561/2006
(Dz. Urz. UE L 300 z 14.11.2009, str. 88);
8)
rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 181/2011 z dnia 16 lutego 2011 r.
dotyczącego praw pasażerów w transporcie autobusowym i autokarowym i zmieniającego
rozporządzenie (WE) nr 2006/2004
(Dz. Urz. UE L 55 z 28.02.2011, str. 1).
2.
W zakresie regularnego przewozu osób realizowanego w strefie transgranicznej, przepisy
ustawy stosuje się z uwzględnieniem przepisów ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym
(Dz. U. z 2013 r. poz. 1414, z późn. zm.) oraz rozporządzenia (EWG) nr 684/92 w zakresie międzynarodowego transportu drogowego.
Art. 4.
1.
Użyte w ustawie określenia oznaczają:
1)
decyzja o przyznaniu otwartego dostępu - uprawnienie przewoźnika do wykonywania regularnego
przewozu osób w ramach otwartego dostępu w transporcie kolejowym, określonego w ustawie z dnia 28 marca 2003 r. o transporcie kolejowym
(Dz. U. z 2016 r. poz. 1727);
2)
dworzec - miejsce przeznaczone do odprawy pasażerów, w którym znajdują się w szczególności:
przystanki komunikacyjne, punkt sprzedaży biletów oraz punkt informacji dla podróżnych;
3)
gminne przewozy pasażerskie - przewóz osób w ramach publicznego transportu zbiorowego
wykonywany w granicach administracyjnych jednej gminy lub gmin sąsiadujących, które
zawarły stosowne porozumienie lub które utworzyły związek międzygminny; inne niż przewozy
powiatowe, powiatowo-gminne, metropolitalne, wojewódzkie i międzywojewódzkie;
4)
komunikacja miejska - gminne przewozy pasażerskie wykonywane w granicach administracyjnych
miasta albo:
a)
miasta i gminy,
b)
miast, albo
c)
miast i gmin sąsiadujących
- jeżeli zostało zawarte porozumienie lub został utworzony związek międzygminny w
celu wspólnej realizacji publicznego transportu zbiorowego;
5)
linia komunikacyjna - połączenie komunikacyjne na:
a)
sieci Droga publicznaDroga zaliczona do jednej z kategorii dróg publicznych, z której może korzystać każdy zgodnie z jej przeznaczeniem i przepisami ruchu drogowego. Zarządzanie drogą wykonuje właściwy zarządca.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu albo
b)
liniach kolejowych, innych szynowych, linowych, linowo-terenowych, albo
c)
akwenach morskich lub wodach śródlądowych
- wraz z oznaczonymi miejscami do wsiadania i wysiadania pasażerów na liniach komunikacyjnych,
po których odbywa się publiczny transport zbiorowy;
5a)
metropolitalne przewozy pasażerskie - przewóz osób w ramach publicznego transportu
zbiorowego wykonywany w granicach związku metropolitalnego; inne niż gminne, powiatowe,
powiatowo-gminne, wojewódzkie i międzywojewódzkie;
6)
międzynarodowe przewozy pasażerskie - przewóz osób w ramach publicznego transportu
zbiorowego wykonywany z przekroczeniem granicy Rzeczypospolitej Polskiej, z wyłączeniem
przewozów realizowanych w strefie transgranicznej;
7)
międzywojewódzkie przewozy pasażerskie - przewóz osób w ramach publicznego transportu
zbiorowego wykonywany z przekroczeniem granicy województwa; inne niż przewozy gminne,
powiatowe, powiatowo-gminne, metropolitalne i wojewódzkie;
8)
operator publicznego transportu zbiorowego - samorządowy zakład budżetowy oraz przedsiębiorca
uprawniony do prowadzenia działalności gospodarczej w zakresie przewozu osób, który
zawarł z organizatorem publicznego transportu zbiorowego umowę o świadczenie usług
w zakresie publicznego transportu zbiorowego, na linii komunikacyjnej określonej w
umowie;
9)
organizator publicznego transportu zbiorowego - właściwa jednostka samorządu terytorialnego
albo minister właściwy do spraw transportu, zapewniający funkcjonowanie publicznego
transportu zbiorowego na danym obszarze; organizator publicznego transportu zbiorowego
jest „właściwym organem”, o którym mowa w przepisach rozporządzenia (WE) nr 1370/2007;
10)
powiatowe przewozy pasażerskie - przewóz osób w ramach publicznego transportu zbiorowego
wykonywany w granicach administracyjnych co najmniej dwóch gmin i niewykraczający
poza granice jednego powiatu albo w granicach administracyjnych powiatów sąsiadujących,
które zawarły stosowne porozumienie lub które utworzyły związek powiatów; inne niż
przewozy gminne, powiatowo-gminne, metropolitalne, wojewódzkie i międzywojewódzkie;
10a)
powiatowo-gminne przewozy pasażerskie - przewóz osób w ramach publicznego transportu
zbiorowego wykonywany w granicach administracyjnych gmin i powiatów, które utworzyły
związek powiatowo-gminny; inne niż przewozy gminne, powiatowe, metropolitalne, wojewódzkie
i międzywojewódzkie;
11)
przewoźnik - przedsiębiorca uprawniony do prowadzenia działalności gospodarczej w
zakresie przewozu osób na podstawie potwierdzenia zgłoszenia przewozu, a w transporcie
kolejowym - na podstawie decyzji o przyznaniu otwartego dostępu;
12)
przewóz o charakterze użyteczności publicznej - powszechnie dostępna usługa w zakresie
publicznego transportu zbiorowego wykonywana przez operatora publicznego transportu
zbiorowego w celu bieżącego i nieprzerwanego zaspokajania potrzeb przewozowych społeczności
na danym obszarze;
13)
przystanek komunikacyjny - miejsce przeznaczone do wsiadania lub wysiadania pasażerów
na danej linii komunikacyjnej, w którym umieszcza się informacje dotyczące w szczególności
godzin odjazdów środków transportu, a ponadto, w Transport drogowyZarobkowy przewóz osób lub rzeczy pojazdami samochodowymi po drogach publicznych oraz inne czynności przewidziane w przepisach szczególnych. Działalność ta może wymagać uzyskania zezwolenia, licencji albo spełnienia warunków ustawowych.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu, oznaczone zgodnie
z przepisami ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym
(Dz. U. z 2012 r. poz. 1137, z późn. zm.);
14)
publiczny transport zbiorowy - powszechnie dostępny regularny przewóz osób wykonywany
w określonych odstępach czasu i po określonej linii komunikacyjnej, liniach komunikacyjnych
lub sieci komunikacyjnej;
15)
rekompensata - środki pieniężne lub inne Korzyść majątkowaPrzysporzenie zwiększające majątek albo pozwalające uniknąć wydatku. W prawie karnym może stanowić cel, skutek lub przedmiot czynu zabronionego.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu przyznane operatorowi
publicznego transportu zbiorowego w związku ze świadczeniem usług w zakresie publicznego
transportu zbiorowego;
16)
sieć komunikacyjna - układ linii komunikacyjnych obejmujących obszar działania organizatora
publicznego transportu zbiorowego lub część tego obszaru;
17)
strefa transgraniczna - obszar co najmniej jednej gminy, powiatu lub co najmniej jednego
województwa, na którym operator publicznego transportu zbiorowego świadczy usługi
w zakresie publicznego transportu zbiorowego, położony bezpośrednio przy granicy Rzeczypospolitej
Polskiej i obszar odpowiedniej jednostki administracyjnej położonej poza granicą Rzeczypospolitej
Polskiej na terytorium sąsiedniego państwa;
18)
transport drogowy - transport w rozumieniu ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym;
19)
transport inny szynowy - przewóz osób środkiem transportu poruszającym się po szynach
lub torach kolejowych, w tym tramwajem lub metrem; inny niż transport kolejowy i transport
linowo-terenowy;
20)
transport kolejowy - przewóz osób środkiem transportu poruszającym się po torach kolejowych;
21)
transport linowy - przewóz osób środkiem transportu poruszającym się za pomocą napowietrznej
liny ciągnącej;
22)
transport linowo-terenowy - przewóz osób środkiem transportu poruszającym się po szynach
za pomocą liny napędowej;
23)
transport morski - przewóz osób środkiem transportu morskiego po morskich wodach wewnętrznych
lub po morzu terytorialnym;
24)
umowa o świadczenie usług w zakresie publicznego transportu zbiorowego - umowa między
organizatorem publicznego transportu zbiorowego a operatorem publicznego transportu
zbiorowego, która przyznaje temu operatorowi prawo i zobowiązuje go do wykonywania
określonych usług związanych z wykonywaniem przewozu o charakterze użyteczności publicznej;
25)
wojewódzkie przewozy pasażerskie - przewóz osób w ramach publicznego transportu zbiorowego
wykonywany w granicach administracyjnych co najmniej dwóch powiatów i niewykraczający
poza granice jednego województwa, a w przypadku linii komunikacyjnych w transporcie
kolejowym także przewóz do najbliższej stacji w województwie sąsiednim, umożliwiający
przesiadki w celu odbycia dalszej podróży lub techniczne odwrócenie biegu pociągu,
oraz przewóz powrotny; inne niż przewozy gminne, powiatowe, powiatowo-gminne, metropolitalne
i międzywojewódzkie;
26)
zintegrowany system taryfowo-biletowy - rozwiązanie polegające na umożliwieniu wykorzystywania
przez pasażera biletu, uprawniającego do korzystania z różnych środków transportu
na obszarze właściwości organizatora publicznego transportu zbiorowego;
27)
zintegrowany węzeł przesiadkowy - miejsce umożliwiające dogodną zmianę środka transportu
wyposażone w niezbędną dla obsługi podróżnych infrastrukturę, w szczególności: miejsca
postojowe, przystanki komunikacyjne, punkty sprzedaży biletów, systemy informacyjne
umożliwiające zapoznanie się zwłaszcza z rozkładem jazdy, linią komunikacyjną lub
siecią komunikacyjną;
28)
zrównoważony rozwój publicznego transportu zbiorowego - proces rozwoju transportu
uwzględniający oczekiwania społeczne dotyczące zapewnienia powszechnej dostępności
do usług publicznego transportu zbiorowego, zmierzający do wykorzystywania różnych
środków transportu, a także promujący przyjazne dla środowiska i wyposażone w nowoczesne
rozwiązania techniczne środki transportu;
29)
żegluga śródlądowa - przewóz osób środkiem transportu wodnego śródlądowego po wodach
śródlądowych.
2.
Ilekroć w ustawie jest mowa o:
1)
jednostce samorządu terytorialnego - należy przez to rozumieć również związek międzygminny,
związek powiatów, związek powiatowo-gminny lub związek metropolitalny;
2)
rozkładzie jazdy - należy przez to rozumieć również rozkład rejsu w transporcie morskim
oraz w żegludze śródlądowej;
3)
przystanku komunikacyjnym - należy przez to rozumieć również port lub przystań usytuowane
na wodach morskich lub wodach śródlądowych;
4)
umowie o świadczenie usług w zakresie publicznego transportu zbiorowego - należy przez
to rozumieć również akt wewnętrzny określający warunki wykonywania usług w zakresie
publicznego transportu zbiorowego przez samorządowy zakład budżetowy.
Art. 5.
1.
Publiczny transport zbiorowy odbywa się na zasadach konkurencji regulowanej, o której
mowa w rozporządzeniu (WE) nr 1370/2007, zgodnie z zasadami określonymi w ustawie
oraz z uwzględnieniem potrzeb zrównoważonego rozwoju publicznego transportu zbiorowego.
2.
Publiczny transport zbiorowy może odbywać się na podstawie:
1)
umowy o świadczenie usług w zakresie publicznego transportu zbiorowego;
2)
potwierdzenia zgłoszenia przewozu;
3)
decyzji o przyznaniu otwartego dostępu.
Art. 6.
1.
Publiczny transport zbiorowy może być wykonywany przez operatora publicznego transportu
zbiorowego, zwanego dalej „operatorem”, lub przewoźnika spełniających warunki do podejmowania
i wykonywania działalności w zakresie przewozu osób określone odpowiednio w:
1)
ustawie z dnia 18 sierpnia 2011 r. o bezpieczeństwie morskim
(Dz. U. z 2016 r. poz. 281);
2)
ustawie z dnia 21 grudnia 2000 r. o żegludze śródlądowej
(Dz. U. z 2013 r. poz. 1458 oraz z 2015 r. poz. 1690 i 1960);
3)
ustawie z dnia 6 września 2001 r. o Transport drogowyZarobkowy przewóz osób lub rzeczy pojazdami samochodowymi po drogach publicznych oraz inne czynności przewidziane w przepisach szczególnych. Działalność ta może wymagać uzyskania zezwolenia, licencji albo spełnienia warunków ustawowych.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu;
4)
ustawie z dnia 28 marca 2003 r. o transporcie kolejowym;
5)
ustawie z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej
(Dz. U. z 2015 r. poz. 584, z późn. zm.);
6)
ustawie z dnia 18 września 2001 r. - Kodeks morski
(Dz. U. z 2016 r. poz. 66).
2.
Jeżeli wykonywanie przewozu osób wymaga posiadania odpowiednich kwalifikacji, w szczególności
do kierowania środkami transportu, wynikających z odrębnych przepisów, posiadanie
tych kwalifikacji jest również niezbędne do wykonywania publicznego transportu zbiorowego.