o zużytym sprzęcie elektrycznym i elektronicznym
Ustawa z dnia 11 września 2015 r., tekst jednolity Dz.U. 2024 poz. 573, 131 artykułów. Obowiązuje. Historia tekstów jednolitych
Rozdział 1. Przepisy ogólne
Art. 1.
Ustawa określa środki służące ochronie środowiska i zdrowia ludzi przez zapobieganie
niekorzystnym skutkom wytwarzania zużytego sprzętu elektrycznego i elektronicznego,
zwanego dalej „zużytym sprzętem”, i gospodarowania nim lub przez ograniczanie tych
skutków oraz ogólnych skutków wykorzystania zasobów i poprawę efektywności ich wykorzystania.
Art. 2.
1.
Ustawę stosuje się do:
1)
sprzętu elektrycznego i elektronicznego, zwanego dalej „sprzętem”;
2)
zużytego sprzętu.
2.
Przepisów ustawy nie stosuje się do następującego sprzętu:
1)
niezbędnego dla ochrony podstawowych interesów bezpieczeństwa państw członkowskich,
w tym broni, amunicji oraz materiałów wojskowych, przeznaczonych wyłącznie do celów
wojskowych;
2)
specjalnie zaprojektowanego i zainstalowanego jako część urządzenia, do którego nie
stosuje się przepisów ustawy i który może spełniać swoją funkcję tylko jako część
tego urządzenia;
3)
żarówek żarnikowych;
4)
przeznaczonego do wystrzeliwania w przestrzeń kosmiczną;
5)
wielkogabarytowych stacjonarnych narzędzi przemysłowych;
6)
wielkogabarytowych stałych instalacji, z wyłączeniem urządzeń, które nie są specjalnie
zaprojektowane i zainstalowane jako część tych instalacji, rozumianych jako wielkogabarytowe
zespoły różnego rodzaju aparatury oraz, w stosownych przypadkach, innych urządzeń,
które łącznie spełniają następujące warunki:
a)
są montowane, instalowane i odinstalowywane przez profesjonalny personel,
b)
są przeznaczone do trwałego użytkowania jako część budynku lub konstrukcji w określonej
wcześniej i stałej lokalizacji,
c)
mogą być zastąpione wyłącznie tym samym, specjalnie zaprojektowanym sprzętem;
7)
środków transportu osób lub towarów, z wyłączeniem nieposiadających homologacji elektrycznych
pojazdów dwukołowych;
8)
maszyn ruchomych nieporuszających się po drogach, rozumianych jako maszyny z pokładowym
źródłem zasilania, których funkcjonowanie wymaga poruszania się albo ciągłego lub
półciągłego przemieszczania się między następującymi po sobie stałymi miejscami pracy,
udostępnianych wyłącznie do użytku profesjonalnego;
9)
przeznaczonego wyłącznie do celów badań i rozwoju, udostępnianego wyłącznie w ramach
transakcji B2B;
10)
wyrobów medycznych, wyposażenia wyrobów medycznych, systemów i zestawów zabiegowych,
w rozumieniu przepisów rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2017/745 z dnia 5 kwietnia 2017 r.
w sprawie wyrobów medycznych, zmiany dyrektywy 2001/83/WE, rozporządzenia (WE) nr
178/2002 i rozporządzenia (WE) nr 1223/2009 oraz uchylenia dyrektyw Rady 90/385/EWG
i 93/42/EWG
(Dz. Urz. UE L 117 z 05.05.2017, str. 1, z późn. zm.), a także produktów wymienionych w załączniku XVI do tego rozporządzenia, oraz wyrobów
medycznych do diagnostyki in vitro i wyposażenia wyrobów medycznych do diagnostyki
in vitro, w rozumieniu przepisów rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2017/746 z dnia 5 kwietnia 2017 r.
w sprawie wyrobów medycznych do diagnostyki in vitro oraz uchylenia dyrektywy 98/79/WE
i decyzji Komisji 2010/227/UE
(Dz. Urz. UE L 117 z 05.05.2017, str. 176, z późn. zm.), zwanych dalej „wyrobami medycznymi”, w przypadku gdy mogą być źródłem zakażeń przed
zakończeniem okresu ich eksploatacji;
11)
informatycznych nośników danych wykorzystywanych do przetwarzania danych osobowych,
o których mowa w ustawie z dnia 14 grudnia 2018 r. o ochronie danych osobowych przetwarzanych w związku
z zapobieganiem i zwalczaniem przestępczości
(Dz. U. z 2023 r. poz. 1206).
3.
Przepisów art. 18, art. 19, art. 20 ust. 1, art. 21 i art. 23 nie stosuje się do wprowadzającego
sprzęt, który wprowadza do obrotu:
1)
małogabarytowy sprzęt, którego żaden z zewnętrznych wymiarów nie przekracza 50 cm,
o łącznej średniorocznej masie sprzętu nieprzekraczającej 100 kg,
2)
wielkogabarytowy sprzęt, którego którykolwiek z zewnętrznych wymiarów przekracza 50
cm, o łącznej średniorocznej masie sprzętu nieprzekraczającej 1000 kg
- który skorzystał ze zwolnienia, o którym mowa w art. 76 ust. 1.
Art. 3.
W sprawach dotyczących postępowania ze zużytym sprzętem w zakresie nieuregulowanym
w niniejszej ustawie stosuje się przepisy ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach
(Dz. U. z 2023 r. poz. 1587, 1597, 1688, 1852 i 2029).
Art. 4.
Ilekroć w ustawie jest mowa o:
1)
decyzjach w zakresie gospodarki odpadami - rozumie się przez to decyzje, o których
mowa w art. 41 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach oraz w art. 181 ust. 1 pkt 1 i 4 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska
(Dz. U. z 2024 r. poz. 54);
2)
dystrybutorze - rozumie się przez to osobę fizyczną, jednostkę organizacyjną niemającą
osobowości prawnej lub Osoba prawnaJednostka organizacyjna, której ustawa przyznaje osobowość prawną, np. Skarb Państwa, spółka akcyjna, spółka z ograniczoną odpowiedzialnością albo fundacja. Działa przez swoje organy.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu w łańcuchu dostaw, która udostępnia na rynku sprzęt;
dystrybutor może być jednocześnie wprowadzającym sprzęt;
3)
marszałku województwa - rozumie się przez to w przypadku:
a)
wprowadzającego sprzęt, autoryzowanego przedstawiciela oraz organizacji odzysku sprzętu
elektrycznego i elektronicznego - marszałka województwa właściwego ze względu na ich
siedzibę,
b)
zbierającego zużyty sprzęt, prowadzącego zakład przetwarzania, prowadzącego działalność
w zakresie recyklingu, prowadzącego działalność w zakresie innych niż recykling procesów
odzysku - marszałka województwa właściwego ze względu na miejsce wykonywania przez
nich działalności;
4)
numerze rejestrowym - rozumie się przez to numer rejestrowy, o którym mowa w art. 54 ust. 1 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach;
5)
państwie członkowskim - rozumie się przez to państwo członkowskie Unii Europejskiej,
państwo członkowskie Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) - stronę umowy
o Europejskim Obszarze Gospodarczym lub Konfederację Szwajcarską;
6)
PCB - rozumie się przez to PCB w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 17 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach;
7)
prowadzącym zakład przetwarzania - rozumie się przez to podmiot prowadzący zakład
przetwarzania, który posiada decyzję w zakresie gospodarki odpadami zezwalającą na
przetwarzanie zużytego sprzętu;
8)
przedsiębiorcy - rozumie się przez to przedsiębiorcę w rozumieniu ustawy z dnia 6 marca 2018 r. - Prawo przedsiębiorców
(Dz. U. z 2024 r. poz. 236);
9)
publicznej kampanii edukacyjnej - rozumie się przez to każde działanie mające na celu
podnoszenie stanu świadomości ekologicznej społeczeństwa oraz wspomaganie osiągnięcia
wysokiego poziomu zbierania zużytego sprzętu, obejmujące informowanie o możliwym wpływie
zużytego sprzętu na środowisko i zdrowie ludzi oraz o prawidłowym postępowaniu ze
zużytym sprzętem, w szczególności o metodach selektywnego zbierania, dostępnych systemach
zwrotu oraz roli użytkowników sprzętu w przyczynianiu się do ponownego użycia i odzysku,
w tym recyklingu, zużytego sprzętu, w tym kampanie w środkach masowego przekazu, ulotki
i broszury informacyjne, plakaty, konkursy, konferencje oraz imprezy o charakterze
informacyjno-edukacyjnym;
10)
punkcie serwisowym - rozumie się przez to miejsce, w którym jest wykonywana działalność
gospodarcza polegająca na naprawie sprzętu;
11)
producencie - rozumie się przez to osobę fizyczną, jednostkę organizacyjną niemającą
osobowości prawnej lub osobę prawną, która, bez względu na wykorzystywaną technikę
sprzedaży, w tym za pomocą środków porozumiewania się na odległość:
a)
ma siedzibę na terytorium innego niż Rzeczpospolita Polska państwa członkowskiego
i produkuje sprzęt pod własną nazwą lub Znak towarowyOznaczenie pozwalające odróżnić towary lub usługi jednego przedsiębiorstwa od towarów lub usług innych przedsiębiorstw, które może zostać przedstawione w rejestrze znaków towarowych.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu lub wprowadza na rynek pod
własną nazwą lub znakiem towarowym na terytorium tego państwa członkowskiego sprzęt
zaprojektowany lub wyprodukowany dla niego,
b)
ma siedzibę na terytorium innego niż Rzeczpospolita Polska państwa członkowskiego
i pod własną nazwą lub znakiem towarowym odsprzedaje na terytorium tego państwa członkowskiego
sprzęt wytworzony przez inne podmioty; odsprzedającego nie uznaje się za producenta,
jeżeli na sprzęcie znajduje się nazwa lub znak towarowy podmiotu, o którym mowa w
lit. a albo w pkt 20 lit. a,
c)
ma siedzibę na terytorium innego niż Rzeczpospolita Polska państwa członkowskiego
i w ramach działalności handlowej, odpłatnie lub nieodpłatnie, dostarcza sprzęt w
celu jego dystrybucji, konsumpcji lub używania po raz pierwszy na rynku tego państwa
członkowskiego z państwa niebędącego państwem członkowskim lub z innego państwa członkowskiego
lub
d)
ma siedzibę na terytorium innego niż Rzeczpospolita Polska państwa członkowskiego
lub państwa niebędącego państwem członkowskim i sprzedaje sprzęt na terytorium kraju
za pomocą środków porozumiewania się na odległość bezpośrednio gospodarstwom domowym
lub użytkownikom innym niż gospodarstwa domowe
- z tym, że za producenta nie uznaje się podmiotu, który realizuje finansowanie na
zasadzie wyłączności w ramach lub zgodnie z umową finansową rozumianą jako każda umowa
lub ustalenia dotyczące pożyczki, dzierżawy, najmu lub sprzedaży odroczonej, odnoszące
się do jakiegokolwiek sprzętu, bez względu na to, czy warunki tej umowy lub ustaleń
albo każdej umowy dodatkowej lub dodatkowych ustaleń przewidują przeniesienie lub
możliwość przeniesienia prawa własności do tego sprzętu, chyba że jednocześnie działa
on jako producent;
12)
siedzibie - rozumie się przez to odpowiednio siedzibę lub Miejsce zamieszkaniaMiejscowość, w której osoba fizyczna przebywa z zamiarem stałego pobytu. Nie jest tożsama wyłącznie z adresem zameldowania.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu;
13)
sprzęcie - rozumie się przez to urządzenie, którego prawidłowe działanie jest uzależnione
od dopływu prądu elektrycznego lub od obecności pól elektromagnetycznych, oraz urządzenie
mogące służyć do wytwarzania, przesyłu lub pomiaru prądu elektrycznego lub pól elektromagnetycznych,
które są zaprojektowane do użytku przy napięciu elektrycznym nieprzekraczającym 1000
V dla prądu przemiennego oraz 1500 V dla prądu stałego;
14)
sprzęcie przeznaczonym dla gospodarstw domowych - rozumie się przez to sprzęt, który
może być używany w gospodarstwach domowych, jak i przez użytkowników innych niż gospodarstwa
domowe;
15)
średniorocznej masie sprzętu - rozumie się przez to średnią masę sprzętu wprowadzonego
do obrotu w 3 poprzednich latach kalendarzowych przez danego wprowadzającego sprzęt;
jeżeli wprowadzający sprzęt nie wprowadzał do obrotu sprzętu przez 3 lata, średnią
masę sprzętu liczy się odpowiednio za 2 poprzednie lata kalendarzowe lub za poprzedni
rok kalendarzowy, w których nastąpiło wprowadzenie do obrotu sprzętu;
16)
terytorium kraju - rozumie się przez to terytorium Rzeczypospolitej Polskiej;
17)
udostępnieniu na rynku - rozumie się przez to dostarczanie sprzętu w celu jego dystrybucji,
konsumpcji lub używania na terytorium kraju w ramach działalności gospodarczej, odpłatnie
lub nieodpłatnie;
18)
usunięciu - rozumie się przez to ręczną, mechaniczną, chemiczną lub metalurgiczną
obróbkę, w wyniku której niebezpieczne: substancje, mieszaniny i części składowe zostają
wyodrębnione w postaci oddzielnego strumienia lub stanowią wyróżniającą się część
strumienia w procesie przetwarzania, przy czym substancja, mieszanina lub część składowa
są możliwe do zidentyfikowania, jeżeli jest możliwe ich monitorowanie w celu zweryfikowania
przetwarzania bezpiecznego dla środowiska;
19)
wielkogabarytowych stacjonarnych narzędziach przemysłowych - rozumie się przez to
wielkogabarytowe zespoły maszyn, urządzeń lub elementów składowych, współpracujących
ze sobą w celu konkretnego zastosowania, trwale instalowane i odinstalowywane w konkretnym
miejscu przez profesjonalny personel oraz użytkowane i utrzymywane przez profesjonalny
personel w przemysłowym obiekcie produkcyjnym lub w obiekcie badawczo-rozwojowym;
20)
wprowadzającym sprzęt - rozumie się przez to osobę fizyczną, jednostkę organizacyjną
niemającą osobowości prawnej lub osobę prawną, która, bez względu na wykorzystywaną
technikę sprzedaży, w tym za pomocą środków porozumiewania się na odległość:
a)
ma siedzibę na terytorium kraju i produkuje sprzęt pod własną nazwą lub znakiem towarowym
lub wprowadza do obrotu pod własną nazwą lub znakiem towarowym na terytorium kraju
sprzęt zaprojektowany lub wyprodukowany dla niego,
b)
ma siedzibę na terytorium kraju i pod własną nazwą lub znakiem towarowym odsprzedaje
na terytorium kraju sprzęt wytworzony przez inne podmioty; odsprzedającego nie uznaje
się za wprowadzającego sprzęt, jeżeli na sprzęcie znajdują się nazwa lub znak towarowy
wprowadzającego sprzęt, lub
c)
ma siedzibę na terytorium kraju i wprowadza do obrotu w ramach swojej działalności
sprzęt z innego niż Rzeczpospolita Polska państwa członkowskiego lub państwa niebędącego
państwem członkowskim
- z tym że za wprowadzającego sprzęt nie uznaje się podmiotu, który realizuje finansowanie
na zasadzie wyłączności w ramach lub zgodnie z umową finansową, o której mowa w pkt
11, chyba że jednocześnie działa on jako wprowadzający sprzęt;
21)
wprowadzeniu do obrotu - rozumie się przez to udostępnienie na rynku sprzętu po raz
pierwszy w ramach prowadzonej działalności gospodarczej;
22)
zakładzie przetwarzania - rozumie się przez to instalację, obiekt budowlany lub jego
część, w których jest prowadzony demontaż zużytego sprzętu oraz przygotowanie do ponownego
użycia zużytego sprzętu lub odpadów powstałych po demontażu zużytego sprzętu, które
posiadają decyzję w zakresie gospodarki odpadami zezwalającą na przetwarzanie zużytego
sprzętu;
23)
zbierającym zużyty sprzęt - rozumie się przez to podmiot wykonujący działalność gospodarczą
w zakresie zbierania zużytego sprzętu, który posiada decyzję w zakresie gospodarki
odpadami zezwalającą na zbieranie zużytego sprzętu;
24)
zużytym sprzęcie - rozumie się przez to sprzęt stanowiący odpady w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach, łącznie ze wszystkimi częściami składowymi, podzespołami i materiałami eksploatacyjnymi
stanowiącymi część sprzętu w momencie pozbywania się go;
25)
zużytym sprzęcie pochodzącym z gospodarstw domowych - rozumie się przez to zużyty
sprzęt pochodzący z gospodarstw domowych oraz zużyty sprzęt pochodzący ze źródeł innych
niż gospodarstwa domowe, który ze względu na charakter i ilość jest podobny do zużytego
sprzętu pochodzącego z gospodarstw domowych; za zużyty sprzęt pochodzący z gospodarstw
domowych uznaje się odpady powstałe ze sprzętu, który z dużym prawdopodobieństwem
będzie używany zarówno przez gospodarstwa domowe, jak i przez użytkowników innych
niż gospodarstwa domowe.
Art. 5.
1.
Sprzęt zalicza się do odpowiedniej grupy sprzętu.
2.
Numery i nazwy grup sprzętu oraz przykładowe rodzaje sprzętu należącego do tych grup
określa załącznik nr 1 do ustawy.
Art. 6.
1.
Wprowadzenie do obrotu następuje w dniu:
1)
wydania sprzętu z magazynu albo przekazania go osobie trzeciej - w przypadku sprzętu
wytworzonego na terytorium kraju;
2)
wystawienia faktury potwierdzającej przywóz sprzętu na terytorium kraju z terytorium
innego niż Rzeczpospolita Polska państwa członkowskiego Unii Europejskiej albo dokumentu
celnego potwierdzającego przywóz sprzętu na terytorium kraju z terytorium państwa
niebędącego państwem członkowskim Unii Europejskiej;
3)
przywozu sprzętu na terytorium kraju w celu wprowadzenia do obrotu.
2.
Jeżeli wprowadzenie do obrotu nastąpiło w dwóch różnych dniach, o których mowa w ust.
1, za dzień wprowadzenia do obrotu uważa się dzień, w którym wprowadzenie do obrotu
nastąpiło wcześniej.
3.
Ciężar udowodnienia, że wprowadzenie do obrotu nie nastąpiło albo nastąpiło w innym
dniu niż określony w ust. 1, spoczywa na wprowadzającym sprzęt.
Art. 7.
1.
Organy administracji publicznej, w zakresie swojej właściwości, wspierają współpracę
między wprowadzającymi sprzęt a podmiotami prowadzącymi działalność w zakresie recyklingu
i innych niż recykling procesów odzysku oraz podejmują działania na rzecz promowania
projektowania i produkcji sprzętu, aby ułatwić ponowne użycie, demontaż oraz odzysk
zużytego sprzętu, jego części składowych i materiałów.
2.
Przy projektowaniu sprzętu stosuje się wymagania dotyczące ekoprojektu, ułatwiające
ponowne użycie i przetwarzanie zużytego sprzętu, określone w przepisach wydanych na
podstawie art. 9 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. o systemie oceny zgodności
(Dz. U. z 2023 r. poz. 215).
3.
Zakazuje się uniemożliwiania ponownego użycia zużytego sprzętu przez stosowanie specyficznych
rozwiązań projektowych lub procesów produkcyjnych, o ile takie rozwiązania lub procesy
nie niosą korzyści nadrzędnych, w szczególności w odniesieniu do ochrony środowiska,
ochrony życia i zdrowia ludzi lub wymogów bezpieczeństwa.
Art. 8.
1.
Przy ustalaniu masy sprzętu wprowadzonego do obrotu nie uwzględnia się masy sprzętu,
który został wywieziony z terytorium kraju przez wprowadzającego sprzęt lub innego
przedsiębiorcę, na podstawie dokumentów potwierdzających wywóz sprzętu z terytorium
kraju na terytorium państwa niebędącego państwem członkowskim lub wywóz sprzętu z
terytorium kraju na terytorium innego niż Rzeczpospolita Polska państwa członkowskiego
w tym samym roku kalendarzowym, w którym sprzęt został wprowadzony do obrotu.
2.
Przy ustalaniu masy sprzętu wprowadzonego do obrotu nie uwzględnia się masy baterii
i akumulatorów stanowiących przynależność albo część składową tego sprzętu.
Art. 9.
Wywóz z terytorium kraju odpadów powstałych ze zużytego sprzętu w celu poddania ich
przetwarzaniu odbywa się zgodnie z rozporządzeniem (WE) nr 1013/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 14 czerwca
2006 r. w sprawie przemieszczania odpadów
(Dz. Urz. UE L 190 z 12.07.2006, str. 1, z późn. zm.), zwanym dalej „rozporządzeniem nr 1013/2006”, oraz rozporządzeniem Komisji (WE) nr 1418/2007 z dnia 29 listopada 2007 r. dotyczącym wywozu
w celu poddania odzyskowi niektórych odpadów wymienionych w załączniku III lub IIIA
rozporządzenia (WE) nr 1013/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady do pewnych państw,
których nie obowiązuje decyzja OECD w sprawie kontroli transgranicznego przemieszczania
odpadów
(Dz. Urz. UE L 316 z 04.12.2007, str. 6, z późn. zm.).
Art. 10.
1.
Każda osoba fizyczna, jednostka organizacyjna niemająca osobowości prawnej lub Osoba prawnaJednostka organizacyjna, której ustawa przyznaje osobowość prawną, np. Skarb Państwa, spółka akcyjna, spółka z ograniczoną odpowiedzialnością albo fundacja. Działa przez swoje organy.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu, która ma siedzibę na terytorium kraju, która sprzedaje sprzęt za pomocą środków
porozumiewania się na odległość bezpośrednio gospodarstwom domowym lub użytkownikom
innym niż gospodarstwa domowe w innym niż Rzeczpospolita Polska państwie członkowskim,
jest obowiązana do wyznaczenia w tym państwie przedstawiciela odpowiedzialnego za
wykonywanie na jego terytorium obowiązków określonych w przepisach krajowych tego
państwa dotyczących sprzętu oraz zużytego sprzętu.
2.
Przedstawiciel, o którym mowa w ust. 1, jest wyznaczany w drodze umowy zawartej w
formie pisemnej pod rygorem nieważności.
