Decyzja Prezes UOKiK z 2 stycznia 2013 r.

PREZES URZĘDU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUMENTÓW

DIH-74- 106/( 7 )/12/CS

Warszawa, dn. 2 stycznia 2013 r.

DECYZJA DIH – 2 Nr 1/2013

Na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 127 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) oraz art. 7 ust. 1 pkt 1, art. 12 ust. 1, art. 24 ust. 1, 4 i 5 w związku z art. 3 us t. 1 ustawy z dnia 25 sierpnia 2006 r. o systemie monitorowania i kontrolowania jakości p aliw (Dz. U. nr 169, poz. 1200 ze zm.) po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego w pr zedmiocie ponownego rozpatrzenia sprawy dotyczącej zobowiązania przedsiębio rcy Andrzeja Kołodziej i Tadeusza Pietrusza „Spółka Jawna” Przedsiębiorstwo Produkcyjno – Handlowo – Usługowe „ANTA” z siedzibą w Nowym Sączu, do uiszczenia na rachunek Urz ędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów kwoty stanowiącej równowartość kosztów przeprowa dzonych badań laboratoryjnych próbki podstawowej oleju napędowego o numerze 0598/12/ 7431, niespełniającego wymagań jakościowych, zakończonej decyzją Prezesa Urz ędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów nr DIH-2 Nr 91/2012 z dnia 20 listopada 2012 r., Pr ezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów utrzymuje zaskarżoną decyzję w mocy.

Uzasadnienie W piśmie z dnia 26 listopada 2012 r. przedsiębiorca Andrzej Kołod ziej i Tadeusz Pietrusza „Spółka Jawna” Przedsiębiorstwo Produkcyjno – Handlowo – Usługowe „ANTA” z siedzibą w Nowym Sączu (dalej: Przedsiębiorca lub Strona), złożył wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją Prezesa Urzędu Ochrony Konkure ncji i Konsumentów nr DIH-2 Nr 91/2012 z dnia 20 listopada 2012 r. Opierając się na wynikach badań laboratoryjnych przeprowadzonych przez laboratorium Polcargo International Sp. z o. o. w Szczecinie (sprawozdanie z badań nr 9C-3070-12), Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów stwierdził, że oferowany w dniu kontr oli tj. 14 2 czerwca 2012 r. olej napędowy (o numerze próbki 0598/12/7431), nie spełnia w ymagań jakościowych określonych w obowiązującym w dniu kontroli § 1 pkt 2 rozporz ądzenia Ministra Gospodarki z dnia 9 grudnia 2008 r. w sprawie wymagań jakościowyc h dla paliw ciekłych (Dz. U. z 2008 r. Nr 221, poz. 1441 ze zm.), zwanego dalej: ,,rozporząd zeniem w sprawie wymagań jakościowych dla paliw ciekłych”, z uwagi na zaniż oną odporność na utlenianie, której wynik badania wyniósł 6,4 h przy wymaganiach jakościowych min. 20 h. Zgodnie z art. 24 ust. 1 ustawy z dnia 25 sierpnia 2006 r. o systemie monit orowania i kontrolowania jakości paliw (Dz.U. Nr 169, poz. 1200 ze zm.), zwanej dalej „ustawą o systemie monitorowania i kontrolowania jakości paliw”, jeżeli p rzeprowadzone badania wykazały, że paliwo nie spełnia wymagań jakościowych określonych w us tawie, Zarządzający zobowiązuje kontrolowanego, w drodze decyzji, do uiszcze nia kwoty stanowiącej równowartość kosztów przeprowadzonych badań. Zgodnie z art. 12 ust. 1 ustawy o systemie monitorowania i kontrolowania jakości paliw Zarządzając ym jest Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów. W związku z powyższym, Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów na podstawie art. 24 ust. 1 ustawy o systemie monitorowania i kontrolow ania jakości paliw, zobowiązał Przedsiębiorcę do uiszczenia kwoty stanowiącej r ównowartość kosztów przeprowadzonych badań laboratoryjnych próbki podstawowej oleju napędow ego o numerze 0598/12/7431. W piśmie z dnia 26 listopada 2012 r. Strona wniosła o ponowne rozpatrz enie sprawy zakończonej decyzją Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów nr DI H-2 Nr 91/2012 z dnia 20 listopada 2012 r. W ocenie Przedsiębiorcy, Prezes Urzę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów powinien odstąpić od zobowiązania Strony do uiszc zenia kwoty 1450,17 zł (łączna kwota z VAT), stanowiącej równowartość kosztów pr zeprowadzonych badań laboratoryjnych próbki oleju napędowego o numerze 0598/12/7431. Wniosek te n uzasadniono odmową wszczęcia postępowania przez Prokuraturę Rejonow ą w Nowym Sączu oraz brakiem winy Przedsiębiorcy, za wprowadzenie do obrotu pali wa nieodpowiadającego wymaganiom jakościowym. Pismem z dnia 5 grudnia 2012 r., Przedsiębiorca został poinformowany, że przed wydaniem decyzji kończącej postępowanie w sprawie, jako stronie biorącej udział w postępowaniu administracyjnym przysługuje, na podstawie art. 10 Kode ksu postępowania administracyjnego, prawo wypowiedzenia się, co do zebranych dowodów i ma teriałów oraz żądań zgłoszonych w trakcie postępowania, a także prawo do składani a wniosków dowodowych. Strona nie skorzystała z przysługującego jej prawa. 3 Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów ustalił i stwierdził:

Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, po przeanalizowaniu mate riału dowodowego zebranego w sprawie, w szczególności przedstawionych przez stronę argumentów, stwierdził, iż brak jest podstaw do uchylenia zaskarżone j decyzji zobowiązującej Przedsiębiorcę do uiszczenia kwoty stanowiącej równowartość kosztów przeprowadzonych badań próbki podstawowej oleju napędowego. Podstawą do zobowiązania Przedsiębiorcy do uiszczenia kwoty stanowi ącej równowartość kosztów przeprowadzonych badań próbki oleju napędowego, były wyni ki badań laboratoryjnych przeprowadzonych przez akredytowane, niezależn e laboratorium Polcargo International Sp. z o. o. w Szczecinie (sprawozdanie z b adań nr 9C-3070-12), które wykazały, że oferowany w dniu kontroli tj. 14 czerwca 2012 r. olej napędowy (o numerze próbki 0598/12/7431), nie spełnia wymagań jakościowych określonych w obowiązu jącym w dniu kontroli § 1 pkt 2 rozporządzenia, z uwagi na zaniżoną odporność na utl enianie, której wynik badania wyniósł 6,4 h przy wymaganiach jakościowych min. 20 h. Odnosząc się do treści wniosku Strony o ponowne rozpatrzenie sprawy z dni a 26 listopada 2012 r., należy na wstępie wyjaśnić, iż celem jaki l egł u podstaw wydania ustawy z dnia 25 sierpnia 2006 r. o systemie monitorowania i kontrolowania jakości paliw (Dz. U. Nr 169, poz. 1200 ze zm.) – jest ograniczenie negatywnych skutków oddziaływania pa liw na środowisko oraz zdrowie ludzi (art. 1). Dla realizacji tego cel u został stworzony system monitorowania i kontrolowania jakości paliw (art. 11) mający za cel przeciwdziałanie transportowaniu, magazynowaniu, wprowadzaniu do obrotu paliw niespełniaj ących wymagań jakościowych określonych w odrębnych przepisach. Do zadań systemu należy m.i n. kontrolowanie jakości paliw u przedsiębiorców. Systemem zarządz a Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów (art. 12), zaś czyni to przy pomocy Inspekcj i Handlowej. W toku postępowania inspektorzy Inspekcji Handlowej pobierają dwie pr óbki paliwa (art. 17), a następnie sporządzają protokół pobrania próbki (art. 20 ust. 1). Próbki przekazywane są do akredytowanego laboratorium (art. 20). Przepis art. 24 ust. 1 omawiane j ustawy, w sytuacji gdy badania wykazały, że paliwo nie spełnia wymagań jakościowych, obli guje zarządzającego systemem do zobowiązania kontrolowanego w drodze dec yzji do uiszczenia kwoty stanowiącej równowartość kosztów przeprowadzonych badań. A zatem, Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, wydając decyzję o zobowiązaniu przedsi ębiorcy do uiszczenia kwoty stanowiącej równowartość kosztów przeprowadzonych ba dań wykonuje swój ustawowy obowiązek. 4 Odnosząc się do treści uzasadnienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sp rawy w zakresie odmowy wszczęcia postępowania przygotowawczego oraz „braku winy” Przedsiębiorcy, należy wyjaśnić, iż postępowanie toczące się pr zed Prezesem UOKiK jest postępowaniem administracyjnym, toczącym się w oparciu o przep isy Kodeksu postępowania administracyjnego, mającym na celu zobowiązanie przedsiębiorcy do uiszczenia kwoty stanowiącej równowartość kosztów przeprowadzonych badań próbki pali wa. Postępowanie to nie ma w zakresie przedmiotowym, żadnego związku z postępowani em przygotowawczym, toczącym się w oparciu o przepisy Kodeksu postępowania karnego, prow adzonym przez organy prokuratury. Innymi słowy rozstrzygnięcia organów prokuratury w prz edmiotowej sprawie nie mają żadnego wpływu na konieczność uiszczenia przez Pr zedsiębiorcę kwoty stanowiącej równowartość kosztów przeprowadzonych badań próbki pal iwa. Na szczególną uwagę zasługują tu użyte przez Stronę w uzasadnieniu pojęcie „braku winy z naszej strony”. Należy zatem wyraźnie podkreślić, iż odpowiedzialność za niezac howanie wymogów jakościowych, o których mowa w art. 3 ust. 1 ustawy o monitorowaniu i kontrolowaniu jakości paliw, ma charakter odpowiedzialności na zasadzie ryzyka, a nie winy. Tym samym za niezachowanie wymogów jakościowych ponosi się odpowiedzialność niez ależnie od faktu, czy ma się tego świadomość, czy też nie. Wina przedsiębiorcy n ie ma tutaj żadnego znaczenia, co jasno wynika z brzmienia art. 3 ust. 1 ustawy o monit orowaniu i kontrolowaniu jakości paliw. A contrario przyjęcie winy jako podstawy odpowiedzialności, spowodowałoby niemożność realizacji zadań wynikających z funkcjonowania systemu monitorow ania i kontrolowania jakości paliw. Konsekwentnie, zobowiązanie przedsiębior cy do uiszczenia kwoty stanowiącej równowartość kosztów przeprowadzonych badań próbki p aliwa, nie oznacza, że to tenże przedsiębiorca spowodował pogorszenie jakości danego paliwa. Reasumując, obowiązku przedsiębiorcy – wynikającego z dyspozycji art. 24 ust.

ustawy o systemie monitorowania i kontrolowania jakości paliw - do uiszcze nia kwoty stanowiącej równowartość kosztów przeprowadzonych badań, nie można rozpatrywać w ka tegoriach winy. Biorąc powyższe pod uwagę, należy wyjaśnić, iż w sytuacji, gdy prz eprowadzone badania wykazują, że paliwo spełnia wymagania jakościowe, koszt tych badań ponosi Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów jako zarządzający systemem monitor owania i kontrolowania jakości paliw, na podstawie umowy zawartej z akredyto wanym laboratorium. W odmiennym stanie rzeczy, tj. gdy badania wykażą, że paliwo nie sp ełnia wymagań jakościowych, koszt badań ponosi kontrolowany Przedsiębiorca. Wypada także dodać, iż Strona miała prawo do złożenia wniosku o zbadanie próbki kontrolnej o numerze 5 4849/12/7431. Gdyby badania próbki kontrolnej wykazały, że paliwo spełnia wym agania jakościowe – niezależnie od wyniku badania próbki nr 0598/12/7431 – Strona ni e byłaby zobligowana do uiszczenia równowartość kosztów przeprowadzonych badań. Prz edsiębiorca nie złożył jednak wniosku o przedmiotowe badanie, pomimo prawidłowego poi nformowania o takiej możliwości w toku kontroli w dniu 4 lipca 2012 r. Zgodnie z art. 3 ust. 1 ustawy o systemie monitorowania i kontrolowania jakości paliw, paliwa transportowane, magazynowane, wprowadzane do obrotu oraz gromadzone w stacjach zakładowych powinny spełniać wymagania jakościowe określone dla danego paliw a, ze względu na ochronę środowiska, wpływ na zdrowie ludzi oraz prawidłową pra cę silników zamontowanych w pojazdach, ciągnikach rolniczych, a także maszynach nieporuszających się po drogach. Zgodnie z art. 24 ust. 1 ustawy o systemie monitorowania i kontrolowania jakości paliw jeżeli przeprowadzone badania wykazały, że paliwo nie spełnia wymagań jakościowych określonych w ustawie, zarządzający zobowiązuje kontrolowanego, w drodze decyzji, do uiszczenia kwoty stanowiącej równowartość kosztów przeprowadzonych badań. Stosownie do postanowień art. 12 ust. 1 ustawy o systemie monitorowania i kontrolowa nia jakości paliw, zarządzającym jest Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów. Odnosząc się do sugestii Strony, iż wpływ na negatywny wynik badań mogły m ieć działania dostawcy paliwa, wypada wyjaśnić, iż stosownie do posta nowień art. 23 ust. 1 ustawy o systemie monitorowania i kontrolowania jakości paliw, w prz ypadku stwierdzenia, w wyniku kontroli, niewłaściwej jakości paliwa Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów niezwłocznie wyznacza przedsiębiorcę, który dostarczył paliwo do przedsiębiorcy, u którego stwierdzono paliwo niewłaściwej jakości , w celu przeprowadzenia kontroli. W przedmiotowej sprawie w dniu 5 lipca 2012 r. przeprowadzono kont rolę u dostawcy kwestionowanego paliwa. Badania laboratoryjne próbek ole ju napędowego pobranych w toku tej kontroli wykazały, że oferowany w dniu kontroli olej nap ędowy, spełniał wymagania jakościowe określone w rozporządzeniu w sprawie wymagań jakościowych dla paliw ciekłych. Mając na względzie, załączony do wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy a rtykuł pracownika naukowego Instytutu Nafty i Gazu, w którego treści Przeds iębiorca zaznaczył przykładowe główne źródła zanieczyszczeń paliw, należy ponownie p odkreślić, iż odpowiedzialność za niezachowanie wymogów jakościowych, o których mowa w art. 3 ust. 1 ustawy o monitorowaniu i kontrolowaniu jakości paliw, ma charakter od powiedzialności na zasadzie ryzyka, a nie winy i co do zasady ponosi ją przedsiębiorca, u którego stwierdzono paliwo niewłaściwej jakości. Analogicznie, obowiązek przedsiębio rcy – wynikający z 6 dyspozycji art. 24 ust. 1 ustawy o systemie monitorowania i kontrolowania jakości paliw - do uiszczenia kwoty stanowiącej równowartość kosztów przeprowadzonych badań, nie może być rozpatrywany w kategoriach winy. Należy także dodać, że Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów w ydaje decyzje w oparciu o obowiązujące przepisy prawa, wskazane w treści niniejszej decyzji. Ewentualne trudności, o których Strona wspomina w treści wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, dotyczące badania parametru – odporność na utlenianie, nie zm ieniają faktu, że parametr ten jest wskazany w obowiązującym w dacie kontroli rozporządzeniu w sprawie wymagań jakościowych dla paliw ciekłych. Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów uznał, po dokonaniu ponownej analizy zgromadzonego w niniejszej sprawie materiału dowodowego oraz uwzględnieniu okoliczności wskazanych przez Stronę w toku postępowania odwoławczego, że decyzja nr DIH-2 Nr 91/2012 z dnia 20 listopada 2012 r. była prawidłowa, a tym samy m brak jest podstaw do jej uchylenia.

W związku z powyższym, Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów orzekł jak w sentencji. Pouczenie: Zgodnie z art. 52 § 1, art. 53 § 1 i art. 54 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r . Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z póź. zm.) od niniejszej decyzji przysługuje skarga do Wojewódzkiego Sądu Admini stracyjnego w Warszawie. Skargę należy wnieść w terminie 30 dni od dnia doręcze nia decyzji, za pośrednictwem Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów. Z up. Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów

Wiceprezes

Małgorzata Kozak

Otrzymuje:

Andrzej Kołodziej i Tadeusz Pietrusza „Spółka Jawna ” Przedsiębiorstwo Produkcyjno – Handlowo – Usługow e „ANTA”, ul. Krajewskiego 27, 33-300 Nowy Sącz.