Sygn. akt DIH-99/2013
PREZES URZĘDU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUMENTÓW DIH-74-103( 12 )/13/CS Warszawa, dn. 16 grudnia 2013 r. DECYZJA DIH – 2 Nr 99/2013 Na podstawie art. 24 ust. 1, 4 i 5 w związku z art. 12 ust. 1, art. 7 us t. 1 pkt 1 oraz art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 25 sierpnia 2006 r. o systemie monitorowania i kontrolow ania jakości paliw (Dz.
U. nr 169, poz. 1200 ze zm.) po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego wszczętego z urzędu w sprawie zobowiązania kontrolowanego do uiszc zenia kwoty stanowiącej równowartość kosztów przeprowadzonych badań próbek oleju na pędowego niespełniających wymagań jakościowych, Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów zobowiązuje przedsiębiorcę SHELL POLSKA SPÓŁK A Z OGRANICZONĄ ODPOWIEDZIALNOŚCIĄ z siedzibą w Warszawie do uiszczeni a na rachunek Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów łącznej kwoty 2402,19 zł – łączny koszt badania z VAT (słownie: dwa tysiące czterysta dwa złote dziewiętnaście groszy), obejmującej: 1/ Kwotę 1252,14 zł (słownie: tysiąc dwieście pięćdziesiąt dwa złote czternaśc ie groszy - łączny koszt badania z VAT), stanowiącą równowartość kosztów prz eprowadzonych badań laboratoryjnych próbki oleju napędowego o numerze 0691/13/8147 oraz 2/ Kwotę 1150,05 zł (słownie: tysiąc sto pięćdziesiąt złotych pięć groszy - łącz ny koszt badania z VAT), stanowiącą równowartość kosztów przeprowadzonych badań laboratoryjnych próbki oleju napędowego o numerze 0758/13/8147.
Uzasadnienie Pismem z dnia 19 sierpnia 2013 r. Zachodniopomorski Wojewódzki Inspe ktor Inspekcji Handlowej przekazał do Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów protokół kontroli wraz z materiałami kontroli przeprowadzonej na stacji paliw w Sz czecinie, przy ul. Gdańskiej 10, należącej do przedsiębiorcy SHELL POLSKA SPÓŁKA Z OGRANI CZONĄ ODPOWIEDZIALNOŚCIĄ z siedzibą w Warszawie (dalej takż e: „Przedsiębiorca” lub „Strona”).
W trakcie kontroli przeprowadzonej w dniu 17 czerwca 2013 r. na ww. stacji paliw, inspektorzy reprezentujący Zachodniopomorskiego Wojewódzkiego I nspektora Inspekcji Handlowej pobrali do badań z partii liczącej 23482 li try próbki oleju napędowego, tj. próbkę numer 0691/13/8147 i próbkę kontrolną numer 6060/13/8147 w ilości 4 l itrów każda, na podstawie protokołu pobrania próbek paliw nr 00002651. 2 Następnie inspektorzy reprezentujący Zachodniopomorskiego Wojew ódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej, przekazali próbkę oleju napędowe go do akredytowanego, niezależnego laboratorium Polcargo International Sp. z o.o. w Szcz ecinie, według protokołu przyjęcia do badania nr 136/2013.
Badania laboratoryjne przeprowadzone przez akredytowane, niezależn e laboratorium Polcargo International Sp. z o.o. w Szczecinie (protokół z badań nr 9C-3309-13) wykazały, że oferowany w dniu kontroli olej napędowy (o numerze próbki 0691/13/8147), nie speł nia wymagań jakościowych określonych w obowiązującym w dniu kontroli § 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 9 grudnia 2008 r. w sprawie wy magań jakościowych dla paliw ciekłych (j.t. Dz.
U. z 2013 r., poz. 1058), zwa nego dalej: ,,rozporządzeniem”, z uwagi na: - zawyżoną zawartość siarki, której wynik badania wyniósł 13,0 mg/kg, prz y wymaganiach jakościowych max. 10 mg/kg; - zaniżoną temperaturę zapłonu, której wynik badania wyniósł 44,5 ºC, p rzy wymaganiach jakościowych min. > 55 ºC; - zawyżoną zawartość estrów metylowych kwasów tłuszczowych, których wyn ik badania wyniósł 7,5 %(V/V), przy wymaganiach jakościowych max. 7 %(V/V). W trakcie kontroli przeprowadzonej w dniu 24 czerwca 2013 r. na ww. st acji paliw w Szczecinie, inspektorzy reprezentujący Zachodniopomorskiego Woje wódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej, poinformowali Stronę o wynikach badań próbki olej u napędowego pobranego w dniu 17 czerwca 2013 r. o numerze 0691/13/8147, przekazali egzem plarz protokołu z badań nr 9C-3309-13 oraz poinformowali o możliwości złożenia wni osku o zbadanie próbki kontrolnej.
Pismem z dnia 25 czerwca 2013 r., Przedsi ębiorca wniósł o zbadanie próbki kontrolnej o numerze 6060/13/8147. Badania laboratoryjne przeprowadzone przez akredytowane, niezależn e Specjalistyczne Laboratorium Badania Paliw i Produktów Chemii Gospodarczej UOKi K w Bydgoszczy (protokół z badań nr 829/PP/2013) wykazały, że oferowany w dniu kontroli olej na pędowy (o numerze próbki kontrolnej 6060/13/8147), nie spełnia wymagań jakościowych okre ślonych w obowiązującym w dniu kontroli § 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Gosp odarki z dnia 9 grudnia 2008 r. w sprawie wymagań jakościowych dla paliw ciekłych (j.t. Dz.
U. z 2013 r., poz. 1058), zwanego dalej: ,,rozporządzeniem”, z uwagi na: - zawyżoną zawartość siarki, której wynik badania wyniósł 16,2 mg/kg, prz y wymaganiach jakościowych max. 10 mg/kg; 3 - zaniżoną temperaturę zapłonu, której wynik badania wyniósł 40,0 ºC, p rzy wymaganiach jakościowych min. > 55 ºC; - zawyżoną zawartość estrów metylowych kwasów tłuszczowych, których wyni k badania wyniósł 7,5 %(V/V), przy wymaganiach jakościowych max. 7 %(V/V).
Ponadto w trakcie kontroli przeprowadzonej w dniu 24 czerwca 2013 r. na ww . stacji paliw w Szczecinie, z uwagi na nową dostawę oleju napędowego i nspektorzy reprezentujący Zachodniopomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej ponowni e pobrali do badań z partii liczącej 19347,79 litrów próbki oleju napędowego, tj. p róbkę numer 0758/13/8147 i próbkę kontrolną numer 7704/13/8147 w ilości 4 litrów każda, na p odstawie protokołu pobrania próbek paliw nr 00002653. Następnie inspektorzy reprezentujący Zachodniopomorskiego Wojew ódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej, przekazali próbkę oleju napędowe go do akredytowanego, niezależnego laboratorium Polcargo International Sp. z o.o. w Szcz ecinie, według protokołu przyjęcia do badania nr 151/2013.
Badania laboratoryjne przeprowadzone przez akredytowane, niezależn e laboratorium Polcargo International Sp. z o.o. w Szczecinie (protokół z badań nr 9C-3343-13) wykazały, że oferowany w dniu kontroli olej napędowy (o numerze próbki 0758/13/8147), nie speł nia wymagań jakościowych określonych w obowiązującym w dniu kontroli § 1 pkt 2 rozporządzenia, z uwagi na zawyżoną zawartość estrów metylowych kwasów tłuszczowych, których wynik badania wyniósł 7,5 %(V/V), przy wymaganiach jakościowych max. 7 %(V/V).
W trakcie kontroli przeprowadzonej w dniu 1 lipca 2013 r. na ww. stacj i paliw w Szczecinie, inspektorzy reprezentujący Zachodniopomorskiego Woje wódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej, poinformowali Stronę o wynikach badań próbki olej u napędowego pobranego w dniu 24 czerwca 2013 r. o numerze 0758/13/8147, przekazali egzem plarz protokołu z badań nr 9C-3343-13 oraz poinformowali o możliwości złożenia wni osku o zbadanie próbki kontrolnej. Pismem z dnia 1 lipca 2013 r., Przedsięb iorca poinformował o rezygnacji z badania próbki kontrolnej o numerze 7704/13/8147. Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów mając na uwadze wyniki b adań laboratoryjnych przeprowadzonych przez Polcargo International Sp. z o.o. w Szczecinie, zgodnie z art. 61 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego (j.t.
Dz.U. z 2013 r., poz. 267), pismem z dnia 23 sierpnia 2013 r., powiadomił Przedsiębiorcę, ja ko stronę postępowania, o wszczęciu postępowania administracyjnego w spr awie dotyczącej ustalenia wysokości należności pieniężnej stanowiącej równowartość kosztów prz eprowadzonych 4 badań próbek oleju napędowego oraz zobowiązania przedsiębiorcy do j ej uiszczenia na rachunek Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów. Przedsiębiorca został t akże poinformowany, że przed wydaniem decyzji kończącej postępowanie w sp rawie, jako stronie biorącej udział w postępowaniu administracyjnym przysługuje, na pods tawie art. 10 Kodeksu postępowania administracyjnego, prawo wypowiedzenia się, co do zeb ranych dowodów i materiałów oraz żądań zgłoszonych w trakcie postępowania, a także prawo do składania wniosków dowodowych.
Strona skorzystała z przysługującego jej prawa i przekazała Sw oje stanowisko w piśmie z dnia 3 września 2013 r., podnosząc zarzuty dotyczące wyników badań zawartości siarki oraz estrów metylowych kwasów tłuszczowych (FAME). W ocenie Przedsiębiorcy zgodnie z normą PN-EN 590, badanie zawartości siarki może się odbywa ć wg. metod określonych w normie PN-EN ISO 20846 lub PN-EN ISO 20884. W sprawie badanie odbyło się wg. normy PN-EN ISO 20846, która zdaniem Przedsiębiorcy niewłaś ciwie interpretuje obecne w oleju napędowym związki azotu, traktując je jako zw iązki siarki i to jest powodem wyniku badania, wskazującego na zawyżoną zawartość siarki. Ponadto zdaniem Przedsiębiorcy, niewłaściwe wyniki parametru zawartość estrów metylowych kwasów tłuszczowych (FAME) są wynikiem użycia innego rodzaju FAME do kalibra cji aparatury pomiarowej, niźli FAME wprowadzonego do badanego oleju napędowego.
Taki s tan rzeczy ma miejsce w przypadku, gdy badane FAME ma w swoim składzie es try oleju kokosowego i z pestek palmowych, zaś do kalibracji aparatury użyto FAME z ole jem rzepakowym. Dlatego też Strona wniosła o ponowne przebadanie na zawartość siarki, pr óbki oleju napędowego pobranego w dniu 17 czerwca 2013 r. wg. normy PN-EN ISO 20884, która zdaniem Przedsiębiorcy jest normą arbitrażową w stosunku do normy PN-EN I SO 20846 oraz o ponowne przebadanie na zawartość estrów metylowych kwasów tłuszczowyc h (FAME), próbek oleju napędowego pobranych w dniu 17 i 24 czerwca 2013 r. Pismem z dnia 17 września 2013 r. Prezes UOKiK wezwał Stronę na podstawie art. 77 §1 Kodeksu postępowania administracyjnego (j. t. Dz.
U. z 2013 r. poz. 267) do nadesłania faktur zakupu dostaw oleju napędowego na stację paliw w Szczecin ie przy ul. Gdańskiej 10, które miały miejsce w dniach: 28.05.2013 r., 06.06.2013 r., 14.06.2013 r. i 18.06.2013 r. Postanowieniem z dnia 25 września 2013 r. Prezes UOKiK przedłużył t ermin zakończenia niniejszego postępowania do dnia 25 października 2013 r. Przy piśmie z dnia 25 września 2013 r. Strona przesłała wymagane faktury zakupu dostaw oleju napędowego na stację paliw w Szczecinie przy ul. Gdańskiej 10. 5 Pismami z dnia 23 października 2013 r. Prezes UOKiK skierował zap ytania do laboratorium Polcargo International Sp. z o.o. w Szczecinie i Sp ecjalistycznego Laboratorium Badania Paliw i Produktów Chemii Gospodarczej UOKiK w Bydgoszcz y, dotyczące wyników badań próbek oleju napędowego pobranych w dniach 17 i 24 czerwca 2013 r. oraz zarzutów Strony podniesionych w piśmie z dnia 3 września 2013 r. Postanowieniem z dnia 24 października 2013 r. Prezes UOKiK przedłużył termin zakończenia niniejszego postępowania do dnia 25 listopada 2013 r. Postanowieniem z dnia 25 listopada 2013 r. Prezes UOKiK przedłużył termin zakończenia niniejszego postępowania do dnia 16 grudnia 2013 r. Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów ustalił i stwierdził: Przedsiębiorca SHELL POLSKA SPÓŁKA Z OGRANICZONĄ ODPOWIEDZIALNOŚCIĄ z siedzibą w Warszawie, wprowadził do obrotu olej napędowy niespełniający wymagań jakościowych określonych w rozporządzeniu w sp rawie wymagań jakościowych dla paliw ciekłych, wydanym na podstawie art. 3 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 25 sierpnia 2006 r. o systemie monitorowania i kontrolowania jakości pal iw (Dz.U. Nr 169, poz. 1200 ze zm.), zwanej dalej „ustawą o systemie monitorowania i kontrolowania jakości paliw”.
Zgodnie z art. 3 ust. 1 ustawy o systemie monitorowania i kontrolowania jakości paliw, paliwa transportowane, magazynowane, wprowadzane do obrotu oraz gromadzone w stacjach zakładowych powinny spełniać wymagania jakościowe określone dla danego paliw a, ze względu na ochronę środowiska, wpływ na zdrowie ludzi oraz prawidłową pra cę silników zamontowanych w pojazdach, ciągnikach rolniczych, a także maszynach nieporuszających się po drogach. Zgodnie z art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy o systemie monitorowania i kontrolowania jakości paliw zabrania się transportowania, magazynowania, wprowa dzania do obrotu oraz gromadzenia w stacjach zakładowych paliw ciekłych, jeżeli nie sp ełniają wymagań jakościowych określonych w przepisach wydanych na podstawie art. 3 ust. 2 pkt 1 lub art. 6 ust. 3 ustawy o systemie monitorowania i kontrolowania jakości paliw.
Opierając się na wynikach badań laboratoryjnych przeprowadzonych przez laboratorium Polcargo International Sp. z o.o. w Szczecinie, Prezes UOKiK st wierdził, że pobrana w dniu 17 czerwca 2013 r. próbka oleju napędowego (nr 0691/13/8147) nie spełniała wym agań jakościowych określonych w § 1 pkt 2 rozporządzenia, z uwagi na: - zawyżoną zawartość siarki, której wynik badania wyniósł 13,0 mg/kg, prz y wymaganiach jakościowych max. 10 mg/kg; 6 - zaniżoną temperaturę zapłonu, której wynik badania wyniósł 44,5 ºC, p rzy wymaganiach jakościowych min. > 55 ºC; - zawyżoną zawartość estrów metylowych kwasów tłuszczowych, których wyni k badania wyniósł 7,5 %(V/V), przy wymaganiach jakościowych max. 7 %(V/V).
Opierając się na wynikach badań laboratoryjnych przeprowadzonych przez laboratorium Polcargo International Sp. z o.o. w Szczecinie, Prezes UOKiK st wierdził, że pobrana w dniu 24 czerwca 2013 r. próbka oleju napędowego (nr 0758/13/8147) nie spełniała wym agań jakościowych określonych w § 1 pkt 2 rozporządzenia, z uwagi na na zaw yżoną zawartość estrów metylowych kwasów tłuszczowych, których wynik badania wyniósł 7,5 %(V/V ), przy wymaganiach jakościowych max. 7 %(V/V). Biorąc powyższe pod uwagę, należy podkreślić, iż zarówno próbka, jak i próbka kontrolna oleju napędowego pobrane w dniu 17 czerwca 2013 r. nie spełnia ły wymagań jakościowych określonych w rozporządzeniu, z uwagi na parametry – zawar tość siarki, temperatura zapłonu i zawartość estrów metylowych kwasów tłuszczowych.
Przekazane przez Stronę przy piśmie z dnia 25 września 2013 r . świadectwa jakości i faktury zakupu oraz znajdujące się w aktach sprawy świadectwa j akości potwierdzają jakość nabywanego przez Przedsiębiorcę paliwa, jednakże nie potwierdzaj ą jakości oleju napędowego oferowanego w dniach kontroli tj. 17 i 24 czerwca 2013 r. Zgodnie z art. 24 ust. 1 ustawy o systemie monitorowania i kontrolowania jakości paliw jeżeli przeprowadzone badania wykazały, że paliwo nie spełnia wym agań jakościowych określonych w ustawie, Zarządzający zobowiązuje kontrolowanego, w dr odze decyzji, do uiszczenia kwoty stanowiącej równowartość kosztów przeprowadzonych badań. Stosownie do przepisu art. 12 ust. 1 ustawy o systemie monitorowania i kontrolowa nia jakości paliw, zarządzającym jest Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów.
Odnosząc się do zarzutów Strony podniesionych w piśmie z dnia 3 wrześni a 2013 r., należy na wstępie wyjaśnić, iż Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, zgodnie z art. 12 ust. 1 ustawy o systemie monitorowania i kontrolowania jakoś ci paliw, zarządza systemem monitorowania i kontrolowania jakości paliw. Celem ja ki legł u podstaw wydania ustawy o systemie monitorowania i kontrolowania jakości paliw, jes t ograniczenie negatywnych skutków oddziaływania paliw na środowisko oraz zdrowie ludzi (ar t. 1). Dla realizacji tego celu został stworzony system monitorowania i kontr olowania jakości paliw (art. 11) mający za cel przeciwdziałanie transportowaniu, magaz ynowaniu, wprowadzaniu do obrotu paliw niespełniających wymagań jakościowych określonych w odrębnyc h przepisach. Do zadań systemu należy m.in. kontrolowanie jakości paliw u przedsięb iorców.
Systemem, 7 jak to już wskazano powyżej, zarządza Prezes Urzędu Ochrony Konkurenc ji i Konsumentów (art. 12), zaś czyni to przy pomocy Inspekcji Handlowej. W toku postępo wania inspektorzy Inspekcji Handlowej pobierają dwie próbki paliwa (art. 17), a następnie sporządzają protokół pobrania próbki (art. 20 ust. 1). Próbki przekazywane są do akredy towanego laboratorium (art. 20). Przepis art. 24 ust. 1 omawianej ustawy, w sytuacji gdy badania wykazały, że paliwo nie spełnia wymagań jakościowych, obliguje zarządzającego systeme m do zobowiązania kontrolowanego w drodze decyzji do uiszczenia kwoty stanowiącej równowa rtość kosztów przeprowadzonych badań.
Wypada także wyjaśnić, iż Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsum entów, rozstrzygnięcia w zakresie zobowiązania przedsiębiorcy do uis zczenia kwoty stanowiącej równowartość kosztów przeprowadzonych badań, wydaje w oparciu o zebran y materiał dowodowy, którego kluczowymi elementami są udokumentowane protokołami czynności kontrolne i wyniki badań laboratoryjnych. Podkreślenia wymaga, że w sytua cji gdy przeprowadzone badania wykazują, że paliwo spełnia wymagania ja kościowe, koszt tych badań ponosi Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów jako zarządz ający systemem monitorowania i kontrolowania jakości paliw, na podstawie umowy zawartej z akredytowanym laboratorium. Jeżeli natomiast przeprowadzone badania wykazują, że paliwo nie spełnia wymagań jakościowych, koszty tych badań ponosi kontrolowany przedsiębiorca, co ma miejsce w niniejszej sprawie.
Biorąc powyższe pod uwagę, należy stwierdzić, iż istota wystąpi enia Strony z dnia 3 września 2013 r., sprowadza się do wnioskowania o ponowne przeprowadzenie badań próbek paliwa na zawartość siarki oraz zawartość estrów metylowych kw asów tłuszczowych, przy czym Przedsiębiorca nie wskazuje jakie próbki (kiedy, gdzie i z jakiej partii paliwa pobrane) miałyby zostać poddane tym badaniom. W tym miejscu, wypada wyja śnić, iż tryb i zasady pobierania próbek w toku postępowania kontrolnego, a także badania p obranych próbek, regulują przepisy ustawy o systemie monitorowania i kontrolowania jako ści paliw. Zgodnie z art. 17 ust. 1 ww. ustawy w toku postępowania kontrolnego inspektor pobier a dwie próbki. Cytowany przepis nie pozostawia zatem wątpliwości, iż do bada ń pobierane są dwie próbki, próbka i próbka kontrolna, co miało miejsce w niniejszej sprawi e.
Zgodnie z art. 22 omawianej ustawy, inspektor niezwłocznie przekazuje pobrane pr óbki do akredytowanego laboratorium, w warunkach uniemożliwiających zmianę jakości paliwa i jego cech charakterystycznych. Badaniu podlega próbka, zaś próbka kontrolna badana jest jedynie na wniosek kontrolowanego przedsiębiorcy, z której to możliwości – w przyp adku próbki kontrolnej pobranej w dniu 24 czerwca 2013 r. - Strona nie skorzystała. P rzepisy ustawy o 8 systemie monitorowania i kontrolowania jakości paliw nie przewi dują pobrania kolejnej próbki paliwa do badania, a zatem wyniki badań innych próbek paliwa , przeprowadzonych przez Stronę lub na jej zlecenie, nie mają znaczenia w nini ejszym postępowaniu.
Natomiast zgodnie z art. 27 ust. 2 ustawy o systemie monitorowania i kontrolowani a jakości paliw, pozostałości po próbkach oraz próbki kontrolne niepoddane badaniom, podlega ją na wniosek wojewódzkiego inspektora Inspekcji Handlowej, komisyjnemu zniszcze niu przez akredytowane laboratorium prowadzące badania. Z treści tego prz episu, wynika z kolei, że pozostałości po próbkach oraz niezbadane próbki kontrolne nie mogą b yć poddawane kolejnym badaniom i muszą zostać zniszczone. Mając zatem na względzie wniosek Strony dotyczący ponownego przeprowa dzenie badań próbek paliwa na zawartość siarki oraz zawartość est rów metylowych kwasów tłuszczowych, należy stwierdzić, że w kontekście przytoczonego powyżej stanu prawnego, realizacja tego wniosku jest niemożliwa.
Odnosząc się do kwestionowania przez Przedsiębiorcę wyników badań ol eju napędowego pobranego w dniu 17 czerwca 2013 r. w zakresie parametru zawartość siarki oraz oleju napędowego pobranego w dniach 17 i 24 czerwca 2013 r. w za kresie parametru zawartość estrów metylowych kwasów tłuszczowych, należy na wstępie zauważyć, iż Strona nie kwestionuje natomiast wyników badań - oleju napędowego pobranego w dni u 17 czerwca 2013 r. – w zakresie parametru temperatura zapłonu, wnosząc zara zem w piśmie z dnia 3 września 2013 r. o uznanie, iż badany olej napędowy spełniał wymagania jakościowe określone w rozporządzeniu w zakresie parametrów – zawartość sia rki i zawartość estrów metylowych kwasów tłuszczowych. Istota badania paliwa w akredyto wanym laboratorium sprowadza się do stwierdzenia, czy badane paliwo spełnia wymagani a jakościowe określone w rozporządzeniu, czy też wymagań tych nie spełnia.
O fakcie niesp ełnienia przedmiotowych wymagań, przesądza naruszenie któregokolwiek z badanych parametrów, przy czym nie ma znaczenia, czy naruszony został tylko jeden parametr, czy też kilka . Wypada zatem wyjaśnić, iż gdyby nawet uznać, że olej napędowy pobrany w dniu 17 czerwca 2013 r. s pełnia wymagania jakościowe w zakresie parametrów - zawartość siar ki i zawartość estrów metylowych kwasów tłuszczowych, to nadal nie spełnia on wymagań w zakre sie parametru – temperatura zapłonu, a tym samym nie spełnia wymagań jakościowyc h określonych w rozporządzeniu.
Odnosząc się do podniesionej przez Stronę kwestii, wyniki badań zawar tości siarki tj. 13,0 mg/kg i 16,2 mg/kg, nie mieszczą się w granicach odtwarzalności metody P N-EN ISO 20846, należy na wstępie zauważyć, iż wyniki badań uzyskanych w laboratorium Polcargo 9 International Sp. z o.o. w Szczecinie oraz Specjalistycznym Lab oratorium Badania Paliw i Produktów Chemii Gospodarczej UOKiK w Bydgoszczy, mieszczą się w g ranicach powtarzalności. W laboratorium Polcargo International Sp. z o.o. w S zczecinie, dla parametru zawartość siarki otrzymano wyniki pośrednie: 13,15 mg/kg, 13,08 mg/kg, 12,90 mg/kg (pr zy powtarzalności wg. normy 1,3 mg/kg).
Z kolei w Specjalistycznym Laborat orium Badania Paliw i Produktów Chemii Gospodarczej UOKiK w Bydgoszczy, przy bada niu wykonywanym przez dwie osoby, uzyskano wyniki pośrednie: 16,3 mg/kg, 16,2 mg/kg, 16,0 mg/kg oraz 15,9 mg/kg, 15,8 mg/kg, 15,8 mg/kg (przy powtarzalności wg. normy 1,45 mg/kg). Niezależnie od powyższego, norma PN-EN ISO 20846 przewiduje sytuacje , w których różnice pomiędzy wynikami badań uzyskanymi w dwóch różnych laboratoriach, nie mieszczą się w granicach odtwarzalności.
I tak, zgodnie z pkt 12.3 przedmiotowej nor my – różnica pomiędzy dwoma pojedynczymi i niezależnymi wynikami oznaczań, otrzyma nymi przez różnych wykonawców w różnych laboratoriach z zastosowaniem identycznego m ateriału badawczego, może w dłuższym czasie wykonania oznaczań, podczas normalne go i poprawnego wykonania oznaczania przekroczyć wartości podane w Tablicy 3 (dane dotyczące odtwarzalności) tylko w jednym przypadku na 20. W zakresie kwestionowanego parametru – zawartość siarki, w ocenie Strony zgodnie z normą PN-EN 590, badanie zawartości siarki może się odbywać wg. me tod określonych w normie PN-EN ISO 20846 lub PN-EN ISO 20884.
W sprawie badanie odb yło się wg. normy PN-EN ISO 20846, która zdaniem Przedsiębiorcy niewłaściwie interpr etuje obecne w oleju napędowym związki azotu, traktując je jako związki siarki i to jest powodem wyniku badania, wskazującego na zawyżoną zawartość siarki. Dlatego też Strona w niosła o ponowne przebadanie oleju napędowego pobranego w dniu 17 czerwca 2013 r. metodą b adawczą PNEN ISO 20884, która nie interpretuje związków azotu jako związków siarki i jest drugą arbitrażową metodą badawczą. W tym miejscu należy podkreślić, iż zarówno zgodnie z normą PN-EN 590, jak i rozporządzeniem Ministra Gospodarki z dnia 25 m arca 2010 r. w sprawie metod badania jakości paliw ciekłych (Dz.U. z 2010 r. Nr 55, p oz. 332), normy PNEN ISO 20846 i PN-EN ISO 20884, traktowane są jako równorzędne.
Nie można więc zgodzić się ze stwierdzeniem Przedsiębiorcy, że jedna z tych nor m jest arbitrażową w stosunku do drugiej. W zakresie kwestionowanego parametru – zawartość estrów metylowyc h kwasów tłuszczowych, Strona podnosi, iż parametr ten został przekroczony tylko nieznacznie, czyli o 0,2 % (uwzględniając tolerancję), zaś powodem takiego stanu rzeczy j est użycie innego 10 rodzaju FAME do kalibracji aparatury pomiarowej, niźli FAME wpr owadzonego do badanego oleju napędowego. Taki stan rzeczy ma miejsce w przypadku, gdy badane FAME ma w swoim składzie estry oleju kokosowego i z pestek palmowych, za ś do kalibracji aparatury użyto FAME z olejem rzepakowym. W opinii Przedsiębi orcy urządzenia pomiarowe w laboratorium są kalibrowane olejem rzepakowym.
Dlatego też Strona wniosła o ponowne zbadanie próbek pobranych w dniach 17 i 24 czerwca 2013 r., przy użyciu do kalibracji aparatury pomiarowej FAME zawierającego estry kokosowe i z pestek palmowych, a jeśli brak jest możliwości ponownego przebadania FAME, o uznanie jej wyjaśnień za zasadne tj. uznanie, iż paliwo spełniało wymagania jakościowe. W op inii Specjalistycznego Laboratorium Badania Paliw i Produktów Chemii Gospodarczej UO KiK w Bydgoszczy, norma badawcza do oznaczenia estrów metylowych kwasów tłuszczowych FAME w średnich destylatach (PN-EN 14078:2011) określa, iż FAME do sporządzania roztworów wzorcowych musi spełniać wymagania normy PN-EN 14214. Natomiast żadna z tych norm nie sugeruje, iż rodzaj stosowanych estrów np. palmowych, kokosowych, rzepakowych, sojowych ma w pływ na uzyskane wyniki badań.
W trakcie udziału w wielokrotnych badaniach biegłoś ci, oleju napędowego oraz biopaliwa B-100, zarówno krajowych jak i międzynarodowych nie zaobserwowano, aby organizatorzy tych badań oceniając wyniki uwzględnia li rodzaj badanych estrów. Nie miało to wpływu na prowadzoną ocenę. Z kolei w o pinii laboratorium Polcargo International Sp. z o.o. w Szczecinie – metodą PN-EN 14078 oznacz ania zawartości estrów metylowych kwasów tłuszczowych FAME w średnich destylatach m etodą spektometrii w podczerwieni nie identyfikuje się jakiego rodzaj u są to estry. Dlatego też, zarzuty Strony w przedmiotowym zakresie należy uznać za bezzasadne. Biorąc powyższe pod uwagę, Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów uznał, że badania zostały przeprowadzone prawidłowo.
W związku z powyższym, Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, zobowiązuje Przedsiębiorcę do uiszczenia łącznej kwoty stanowi ącej równowartość kosztów przeprowadzonych badań próbek oleju napędowego nr 0691/13/8147 oraz 0758/13/8147, w łącznej wysokości 2402,19 zł.
Zgodnie z art. 24 ust. 4 ustawy o systemie monitorowania i kontrolowania j akości paliw, Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów ustalił wysokość należności pieniężnej na podstawie faktury zbiorczej nr DL/114/2013, wystawionej w dniu 3 lipca 2013 r. przez Polcargo International Sp. z o.o. w Szczecinie, za ba dania próbek paliw płynnych oraz załącznika nr 1 do faktury nr DL/114/2013 (poz. nr 68, próbka nr 0691/13/ 8147) - w wysokości 1252,14 zł - łączny koszt badania z VAT. 11 Zgodnie z art. 24 ust. 4 ustawy o systemie monitorowania i kontrolowania j akości paliw, Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów ustalił wysokość należności pieniężnej na podstawie faktury zbiorczej nr DL/114/2013, wystawionej w dniu 3 lipca 2013 r. przez Polcargo International Sp. z o.o. w Szczecinie, za ba dania próbek paliw płynnych oraz załącznika nr 1 do faktury nr DL/114/2013 (poz. nr 100, próbka nr 0758/13/8147) - w wysokości 1150,05 zł - łączny koszt badania z VAT.
Na podstawie art. 24 ust. 5 ww. ustawy o systemie monitorowania i kont rolowania jakości paliw w związku z art. 2 § 2 i art. 47 § 1 Ordynacji podatkowej (j.t. Dz.U. z 2012 r. Nr 749 ze zm.), oraz art. 130 Kodeksu postępowania administracyjnego (j.t. Dz.U. z 2013 r., poz. 267), Przedsiębiorca, jest obowiązany uiścić ww. należność pienię żną na rachunek Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów: NBP O/O WARSZAWA Nr 51 1010 1010 0078 7822 3100 0000 w terminie 14 dni od dnia doręczenia niniejszej decyzji, a w przy padku złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji utrzymującej w mocy zaskarżoną decyzję. Biorąc powyższe pod uwagę, Prezes Urzędu Ochrony i Konkuren cji i Konsumentów orzekł jak w sentencji.
Pouczenie: Na podstawie art. 127 § 3 w zw. z art. 5 § 2 pkt. 4 Kodeksu postępowania administracyjnego, w zw. z art. 29 ust. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, oraz w zw. z art. 129 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego od niniej szej decyzji stronie nie służy odwołanie, jednakże strona niezadowolona z niniejszej decyzji może, w terminie 14 dni od dnia jej doręczenia, zwrócić się do Prezesa Urzędu Ochrony Konkure ncji i Konsumentów z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy. Z up. Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów Wiceprezes Małgorzata Kozak Otrzymuje: SHELL Polska Sp. z o.o., ul. Bitwy Warszawskiej 1920 r. nr 7A, 02-366 Warszawa.