Postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 28 listopada 2017 r.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach postanowieniem z dnia 2 czerwca 2017 r., sygn. akt: IV SAB/Gl 146/16 odrzucił sporządzoną przez skarżącego osobiście skargę kasacyjną od wyroku tego Sądu z dnia 1 grudnia 2016 r. oddalającego skargę na bezczynność Dyrektora Aresztu Śledczego w B. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej, a następnie postanowieniem z dnia 28 sierpnia 2017 r. odrzucił zażalenie skarżącego, które zostało także, wbrew przepisom ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz.U. z 2017 r., poz. 1369) – dalej p.p.s.a., sporządzone osobiście przez skarżącego.

Postanowienie to stało się przedmiotem zażalenia S.Z. z dnia 9 września 2017 r., w którym skarżący wniósł o uchylenie postanowienia popierając swoje dotychczasowe stanowisko.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zażalenie nie ma usprawiedliwionych podstaw, przepis art. 194 § 4 p.p.s.a. stawia bowiem wymóg sporządzenia zażalenia, którego przedmiotem jest odrzucenie skargi kasacyjnej przez podmiot profesjonalny. Skarżący tego nie kwestionuje. Powołane w zażaleniu okoliczności, iż sam sporządził skargę kasacyjną, a następnie zażalenie, ponieważ nie ma już pełnomocnika (wcześniej ustanowionego mu w sprawie w ramach instytucji prawa pomocy) nie mogą przesądzać o uznaniu zażalenia za usprawiedliwione. W sprawie tej w toku postępowania skarżącemu przyznano prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego. Wyznaczony przez Okręgową Izbę Radców Prawnych pełnomocnik, po zapoznaniu się z uzasadnieniem wyroku Sądu z dnia 1 grudnia 2016 r. sporządził opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej. Zgodnie z zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału IV Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 10 marca 2017 r. opinię przedstawiono sędziemu sprawozdawcy celem oceny rzetelności jej sporządzenia, a następnie doręczono skarżącemu z pouczeniem, że trzydziestodniowy termin do wniesienia skargi kasacyjnej biegnie od dnia jej doręczenia. W tym terminie skarżący mógł, z uwagi na przyznane w sprawie prawo pomocy, zwrócić się do Okręgowej Izby Radców Prawnych, jeżeli uważał, że doręczona mu opinia jest sprzeczna z prawem. Należy jednak podkreślić, że przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia pełnomocnika w sprawie nie oznacza, że jest on zobligowany bezrefleksyjnie popierać stanowisko mocodawcy. Przyznanie pomocy prawnej służyć ma zapewnieniu właściwej reprezentacji strony, która nie może samodzielnie ponieść kosztów z tym związanych, co nie oznacza przymusu sporządzenia skargi kasacyjnej zgodnie z intencją skarżącego, jeżeli według fachowej wiedzy pełnomocnika nie zachodzą podstawy do jej wniesienia.

Sporządzenie zaś osobiście skargi kasacyjnej, a następnie zażalenia na postanowienie o jej odrzuceniu, z uwagi na treść przepisu art. 194 § 4 p.p.s.a. musiało skutkować odrzuceniem tych pism, a tym samym postanowieniu Sądu I instancji z dnia 28 sierpnia 2017 r. nie sposób zarzucić naruszenia prawa.

Z powyższych przyczyn Naczelny Sąd Administracyjny zażalenie skarżącego na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 28 sierpnia 2017 r. uznał za niezasadne i oddalił, w oparciu o art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a.