Postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 17 czerwca 2014 r.

Skarżąca A.M. wniosła 13 sierpnia 2013 r. do Sądu wniosek o zwolnienie jej z kosztów sądowych.

Referendarz Sądowy postanowieniem z dnia 30 sierpnia 2013 r. oddalił jej wniosek.

Skarżąca wniosła skutecznie sprzeciw od ww postanowienia.

Sąd wezwał ją następnie o uzupełnienie wniosku w trybie przepisu art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej p.p.s.a.) poprzez przedstawienie w terminie 7 dni od otrzymania wezwana dodatkowych oświadczeń lub dokumentów źródłowych dotyczących jej stanu majątkowego, w szczególności oświadczenia czy jej mąż pozostaje czynny zawodowo i czy osiąga dochody, jakiego rodzaju nieruchomości prócz wskazanego we wniosku domu są we władaniu skarżącej a także o wskazanie jakiego rzędu miesięcznie skarżąca ponosi wydatki na media i inne – pod rygorem odmowy przyznania prawa pomocy.

Skarżąca odpowiedziała w terminie, iż uważa wezwanie za nieuzasadnione, gdyż w jej ocenie żaden przepis prawa nie obliguje ją do złożenia dodatkowych oświadczeń co do statusu majątkowego jej męża, wskazując w szczególności na ustawę o kosztach sądowych w sprawach cywilnych i na rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z 15 kwietnia 2010 r.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, postanowieniem z dnia 9 grudnia 2013 r. o sygn. akt III SAB/Kr 46/12, oddalił wniosek.

Jak wskazał w uzasadnieniu, zgodnie z przepisem art. 255 p.p.s.a., jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku, o którym mowa w art. 252, okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego.

Sąd ocenił w niniejszej sprawie, że skarżąca w sposób niewystarczający opisała i udokumentowała wnioskiem z 13 sierpnia 2013r. swój stan majątkowy, dochody i stan rodzinny, stąd wezwał ją o uzupełnienie w tym zakresie wniosku.

Skarżąca nie wykonując wezwania Sądu i nie przedstawiając żądanych wyjaśnień i dokumentów, spowodowała, że – zdaniem Sądu pierwszej instancji – zasadnym stało się oddalenie jej wniosku. Skarżąca nie przedstawiła bowiem Sądowi przekonującego materiału dowodowego, na podstawie którego Sąd mógłby rozstrzygnąć pozytywnie o zwolnieniu od kosztów sądowych.

Zażalenie na powyższe postanowienie złożyła wnioskodawczyni, podnosząc, że przedstawione przez nią dane są wystarczające.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z przepisem art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej p.p.s.a.), jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku, o którym mowa w art. 252, okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego.

Sąd pierwszej instancji trafnie wezwał skarżącą do uzupełnienia jej wniosku o prawo pomocy, skoro zawarte w nim informacje nie okazały się one wystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego. Wobec nie nadesłania tych danych, Sąd pierwszej instancji orzekał o przyznaniu prawa pomocy na podstawie samego złożonego wniosku.

W myśl art. 246 § 1 p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje:

1) w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania;

2) w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.

Skarżąca wnosiła o zwolnieniu od kosztów sądowych, a zatem o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Skoro zatem nie wykazała, mimo wezwania Sądu pierwszej instancji, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, to odmówienie przyznania prawa pomocy przez Sąd pierwszej instancji było uzasadnione. Z tych względów zaskarżone postanowienie odpowiada prawu.

Mając na uwadze powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji postanowienia, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a.