Postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 23 lipca 2014 r.

Postanowieniem z dnia 24 kwietnia 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie odmówił Z.Ś. przyznania prawa pomocy w sprawie ze skargi Z. Ś. na pismo Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Tarnowie z dnia 12 grudnia 2011 r. Nr [...] w przedmiocie przekazania wniosku zgodnie z właściwością.

Sąd I instancji podkreślił, iż w przedmiotowej sprawie zastosowanie znajduje przepis art. 247 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej jako P.p.s.a., zgodnie z którym prawo pomocy nie może być przyznane stronie w razie oczywistej bezzasadności jej skargi. Zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego taka sytuacja zaistniała w niniejszej sprawie, gdyż skarżący przedmiotem swojej skargi uczynił pismo Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Tarnowie o przekazaniu pisma skarżącego z dnia 6 grudnia 2011 r. Dyrektorowi MOPS w Tarnowie celem jego rozpoznania zgodnie z właściwością. W ocenie Sądu skarga złożona przez Z. Ś.była oczywiście bezzasadna, bowiem na organie, który przekazuje pismo strony zgodnie z właściwością nie spoczywa obowiązek wydania w tym przedmiocie rozstrzygnięcia, które mogłoby stać się przedmiotem skargi do sądu administracyjnego.

Zażalenie na to postanowienie wniósł Z. . nie zgadzając się z rozstrzygnięciem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.

Prawo pomocy jest szczególną instytucją postępowania przed sądami administracyjnymi, która ma na celu zagwarantowanie konstytucyjnego prawa do sądu osobom, które nie są w stanie samodzielnie ponieść kosztów postępowania sądowego. Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej ustawodawca uzależnił od dwóch przesłanek, spośród których pierwsza musi być spełniona a druga nie może wystąpić. Pierwszą z przesłanek reguluje art. 246 § 1 P.p.s.a., który uzależnia przyznanie prawa pomocy od wykazania przez stronę, że nie ma ona środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania (przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym) lub że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym). Druga z przesłanek została określona treścią art. 247 P.p.s.a. i ma charakter negatywny, co oznacza, że jej wystąpienie wyklucza możliwość przyznania prawa pomocy chociażby spełniona została przesłanka przyznania prawa pomocy z art. 246 § 1 P.p.s.a.

Stosownie do art. 247 P.p.s.a. prawo pomocy nie przysługuje stronie w razie oczywistej bezzasadności jej skargi. Należy wyjaśnić, że o oczywistej bezzasadności skargi można mówić, gdy bez potrzeby głębszej analizy prawnej nie ulega najmniejszej wątpliwości, że nie może ona zostać uwzględniona. Chodzi więc o taką sytuację, w której obowiązujące prawo jasno i jednoznacznie wyklucza możliwość uwzględnienia żądania skarżącego (por. J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2010, str. 573). Potrzeba zastosowania art. 247 P.p.s.a. będzie zachodziła przede wszystkim w sytuacjach, gdy skarga kwalifikuje się do odrzucenia na podstawie art. 58 § 1 P.p.s.a. (zob. M. Niezgódka-Medek, Komentarz do art. 247 p.p.s.a. [w:] B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz., LEX 2011, a także powołane tam orzecznictwo).

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, zasadnym jest stanowisko Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, iż w przedmiotowej sprawie zachodzi przesłanka o jakiej mowa w art. 247 ustawy P.p.s.a. W niniejszej sprawie Z. Ś. wystąpił ze skargą na pismo Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Tarnowie z dnia 12 grudnia 2011 r., którym przekazano Dyrektorowi MOPS w Tarnowie, celem rozpoznania zgodnie z właściwością, podanie strony z dnia 6 grudnia 2011 r. o przyznanie świadczenia z pomocy społecznej.

Przekazanie to nastąpiło na podstawie art. 65 § 1 Kpa, który stanowi, że jeżeli organ administracji publicznej, do którego podanie wniesiono, jest niewłaściwy w sprawie, niezwłocznie przekazuje je do organu właściwego, zawiadamiając jednocześnie o tym wnoszącego podanie. Zawiadomienie o przekazaniu powinno zawierać uzasadnienie. Przekazanie podania organowi właściwemu nie wymaga wydania w tym przedmiocie decyzji administracyjnej, postanowienia czy też innego aktu z zakresu administracji publicznej. Następuje ono jedynie w formie czynności materialno-technicznej, o podjęciu której organ ma obowiązek zawiadomić wnoszącego podanie i która nie podlega zaskarżeniu.

Słusznie zatem Wojewódzki Sąd Administracyjny przyjął, iż przekazanie podania według właściwości nie jest czynnością, na którą przysługiwałaby skarga w myśl art. 3 § 2 P.p.s.a., a co za tym idzie nie może być uznane za żaden akt lub czynność podlegającą zaskarżeniu do sądu administracyjnego. Zasadnym więc było stanowisko Sądu co do oczywistej bezzasadności skargi Z. Ś., a postanowienie odmawiające przyznania stronie prawa pomocy, z uwagi na tę przesłankę, odpowiada prawu.

Mając na uwadze powyższe Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.