Postanowienie Sądu Najwyższego z 16 lipca 2021 r.

W dniu 30 września 2020 r. do Izby Dyscyplinarnej Sądu Najwyższego wpłynął wniosek o zezwolenie na pociągniecie do odpowiedzialności karnej prokuratora Prokuratury Rejonowej w W. N. B. M.. Zarządzeniem z dnia 7 października 2020 r. Prezes Sądu Najwyższego kierujący pracą Izby Dyscyplinarnej wydał zarządzanie o odmowie przyjęcia wniosku. Na skutek wniesionych przez pełnomocnika wnioskodawcy i wnioskodawcę zażaleń, postanowieniem z dnia 30 listopada 2020 r. Sąd Najwyższy – Izba Dyscyplinarna utrzymał a w mocy zaskarżone postanowienie, kosztami postępowania obciążając Skarb Państwa. Postanowieniem z dnia 2 grudnia 2020 r. Sąd Najwyższy – Izba Dyscyplinarna przyznał a adw. M. W. – pełnomocnikowi z urzędu kwotę 600 zł plus VAT tytułem kosztów pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu.

Zgodnie z zarządzeniem z dnia 3 grudnia 2020 r. odpis zarządzenia doręczono pełnomocnikowi wnioskodawcy, wnioskodawcy oraz prokuratorowi N. B. M. z pouczaniem o przysługującym zażaleniu. Wnioskodawca zaskarżył ww. postanowienie, wskazując na nieprawidłowości związane z reprezentacją. Zarządzaniem z dnia 13 stycznia 2021 r. Prezes Sądu Najwyższego kierujący praca Izby Dyscyplinarnej wpisał sprawę wywołaną wniesieniem zażalenia do repertorium II DO, a w dniu 18 stycznia 2021 r. wyznaczono skład do rozpoznania sprawy. Zarządzaniem z dnia 21 maja 2021 r. sędzia sprawozdawca przedstawił akta ww. sprawy Prezesowi Sądu Najwyższego kierującemu praca Izby Dyscyplinarnej celem rozważania zdjęcia sprawy z wokandy i załączeniu zażalenia pokrzywdzonego do akt, z uwagi na prawomocne zakończenie.

Zarządzaniem z dnia 1 czerwca 2021 r. Prezes Sądu Najwyższego kierujący pracą Izby Dyscyplinarnej uchylił swoje zarządzenie z dnia 13 maja 2021 r. i zarządził zdjęcie sprawy z wokandy wskazując na prawomocne zakończenie sprawy. Zarządzeniem z dnia 8 czerwca 2021 r. przewodnicząca Wydziału I Izby Dyscyplinarnej przedstawiła akta Prezesowi Sądu Najwyższego kierujący pracą Izby Dyscyplinarnej w celu rozważania zmiany zarządzenia z dnia 1 czerwca 2021 r., w uzasadnieniu wskazując na treść art. 426 § 2 k.p.k. Zarządzeniem z dnia 6 lipca 2021r. Prezes Sądu Najwyższego kierujący pracą Izby Dyscyplinarnej uchylił pkt 3 zarządzenia z dnia 1 czerwca 2021 r. dotyczący załączenia zażalenia wnioskodawcy do akt sprawy, w pkt 2 zarządzając dalsze rozpoznanie sprawy.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 426 § 2 k.p.k. od postanowienia w przedmiocie kosztów procesu, o których po raz pierwszy orzekał sąd odwoławczy, przysługuje zażalenie do innego równorzędnego składu. Powyższy przepis należy jednak analizować w kontekście gravamenu czyli wymogu wskazania w skardze odwoławczej, że określone rozstrzygnięcie lub ustalenie narusza prawa lub szkodzi interesom odwołującego się. Przepis a rt. 425 § 3 zd. 1 k.p.k. wyraźnie bowiem stanowi, że odwołujący się może skarżyć jedynie rozstrzygnięcia lub ustalenia naruszające jego prawa lub szkodzące jego interesom (a ograniczenie to nie dotyczy tylko oskarżyciela publicznego), stąd posiadanie grava men - jest warunkiem skutecznego wniesienia środka odwoławczego lub podniesienia określonego zarzutu.

W odniesieniu do postanowienia o przyznaniu obrońcy od Skarbu Państwa wynagrodzenia za nieopłaconą pomoc prawną udzieloną z urzędu, wnioskodawca nie ma b ezpośrednio interesu prawnego w jego zaskarżeniu. Dotyczy ono bowiem jedynie kosztów związanych z czynnościami obrońcy, które ponosi Skarb Państwa, a nie skarżący. To, że zdaniem wnioskodawcy pełnomocnik nienależycie wywiązując się z obowiązków obrończych, nie ma żadnego znaczenia, albowiem przedmiotem zaskarżonego rozstrzygnięcia jest wynagrodzenie dla adwokata z urzędu przyznane w minimalnej wysokości, które wchodzi przy tym w ciężar wydatków ponoszonych przez Państwo i nigdy nie obciąża wprost wnioskodawcę. Takie rozstrzygnięcie samo przez się nie narusza zatem praw i nie szkodzi interesom procesowym oskarżonego.

Tzw. gravamen w tym zakresie skarżący uzyskałby dopiero wtedy, kiedy sąd orzekłby, że koszty obejmujące wydatki Skarbu Państwa z tego tytułu po nosi wnioskodawca. Z uwagi na powyższe, orzeczono jak w części dyspozytywnej niniejszego postanowienia. 4