Postanowienie Sądu Najwyższego z 15 maja 2018 r.

Sąd Apelacyjny w (…) odrzucił postanowieni e z 6 listopada 2017 r., III [ … ] /17 skargę kasacyjną I. M. (ubezpieczonej) od wyroku tego Sądu z dnia 17 lutego 2017 r., III AUa (…) jako wniesioną przez pełnomocnika działającego z urzędu po terminie. Sąd Apelacyjny w (…) wyjaśnił, że po uwzględnieniu wniosku ubezpieczonej, ustanowił dla nie pełnomocnika z urzędu celem sporządzenia i wniesienia skargi kasacyjnej. Pełnomocnikowi wyznaczonemu w ten sposób doręczono 11 lipca 2017 r. odpis wyroku wraz z uzasadnieniem. Pełnomocnik ten nie podjął czynności, ponieważ Izba Adwokacka w [ … ]. dokonała zmiany pełnomocnika z urzędu, wskazując dwukrotnie nowych adwokatów. Po otrzymaniu informacji o ustanowieniu pełnomocnikiem ubezpieczonej adwokata W. S. , Sąd Apelacyjny w (…) ponownie doręczył odpis wyroku wraz z uzasadnieniem.

Doręczenie nastąpiło 16 sierpnia 2017 r., a w dniu 3 sierpnia 2017 r. wyrażono temu pełnomocnikowi zgodę na wykonania fotokopii przy przeglądaniu akt sprawy. Skarga kasacyjna została wniesiona w sprawie 16 października 2017 r. Sąd Apelacyjny w (…) wyjaśnił, że od doręczania odpisu wyroku wraz z uzasadnieniem pierwszemu pełnomocnikowi ustanowionemu z urzędu w dniu 11 lipca 2017 r., rozpoczął bieg termin dwumiesięczny na wniesienie skargi kasacyjnej. Zmiana pełnomocnika z urzędu już po doręczeniu wyroku pierwszemu pełnomocnikowi z urzędu, prawidłowo ustanowionemu, nie ma wpływu na zmianę początku biegu terminu do złożenia skargi kasacyjnej. Pełnomocnik ubezpieczonej zaskarżył postanowienie Sądu Apelacyjnego w (…) zażaleniem, zarzucając naruszenie: 1) art. 124 § 3 k.p.c.; 2) art. 398 5 § 1 k.p.c. w związku z art. 131 § 1 k.p.c. i art. 9 k.p.c. oraz 3) art. 140 § 1 k.p.c.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zażalenie okazało się nieuzasadnione. Zgodnie z art. 124 § 3 k.p.c. w razie ustanowienia adwokata z urzędu na wniosek zgłoszony przed upływem terminu do wniesienia skargi kasacyjnej przez stronę, która prawidłowo żądała doręczenia orzeczenia z uzasadnieniem, sąd doręcza ustanowionemu adwokatowi orzeczenie z uzasadnieniem z urzędu, a termin do wniesienia skargi biegnie od doręczenia pełnomocnikowi orzeczenia z uza sadnieniem. W utrwalonym orzecznictwie Sądu Najwyższego przyjmuje się, że przepis ten modyfikuje termin do wniesienia tego środka zaskarżenia i tym samym chroni stronę przed zarzutem naruszenia art. 87 1 § 1 k.p.c. w przypadku ustanowienia pełnomocnika z urzędu (postanowienie Sądu Najwyższego z 15 grudnia 2016 r., I UZ 49/16, LEX nr 2186568 ).

Jednakże, skutki procesowe ustanowienia pełnomocnika z urzędu, o których mowa w art. 124 § 3 k.p.c., należy łączyć wyłącznie z doręczeniem pierwszemu pełnomocnikowi wyr oku wraz z uzasadnieniem (postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 12 maja 2017 r., III CZ 16/17, LEX nr 2332309; z 27 października 2017 r., IV CZ 66/17, niepublikowane; z 21 lipca 2016 r., II CZ 69/16 niepublikowane; z 28 października 2016 r., I CZ 62/16, niepublikowane; z 4 lipca 2013 r., I CZ 63/13, LEX nr 1365609 i z 17 września 2014 r., I CZ 64/14, LEX nr 1532730).

Wyznaczenie innego pełnomocnika z urzędu przez organ samorządu zawodowego w miejsce pełnomocnika uprzednio wyznaczonego, któremu już doręczono odpis postanowienia z uzasadnieniem, oznacza tylko zmianę osoby pełnomocnika z urzędu i pozostaje bez wpływu na bieg terminu do wniesienia skargi kasacyjnej (postanowienie Sądu Najwyższego z 21 lipca 2016 r., II CZ 69/16, niepublikowane). W przypadku zmiany pełnomocnika z urzędu w trakcie biegu terminu do wniesienia skargi kasacyjnej, można co najwyżej rozważać przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej (art. 168 § 1 k.p.c.). W tej sytuacji zbędne okazało się odniesienie do pozostałych zarzutów zażalenia.

Mając powyższe na względzie, Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji.