Postanowienie Sądu Najwyższego z 1 grudnia 2017 r.

Zgodnie z art. 398 9 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. W świetle, zatem tej regulacji, cel wymagania przewidzianego w art. 398 4 § 2 k.p.c. może być wobec tego osiągnięty tylko przez powołanie i uzasadnienie istnienia przesłanek o charakterze publicznoprawnym, które będą mogły stanowić podstawę oceny skargi kasacyjnej pod kątem przyjęcia jej do rozpoznania. Na tych jedynie przesłankach Sąd Najwyższy może oprzeć rozstrzygnięcie w kwestii przyjęcia bądź odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.

Jednocześnie przypomnieć należy, że Sąd Najwyższy nie jest trzecią instancją sądową i jego rolą nie jest korygowanie ewentualnych błędów w zakresie stosowania czy wykładni prawa w każdej indywidualnej sprawie. Wnosząc o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania skarżąca powołała przesłanki z art. 398 9 § 1 pkt 1 i 4 k.p.c. to jest zarówno oczywistą zasadność skargi kasacyjnej jak i występowanie istotnego zagadnienia prawnego a dostrzeżoną wątpliwość ujęła w trzy zagadnienia prawne.

Wobec braku jasnego uzasadnienia wskazanych przesłanek, Sąd Najwyższy postanowieniem z dnia 26 lipca 2 017 r., II CSK 75/17, zwrócił akta sprawy Sądowi Apelacyjnemu celem podjęcia czynności mających na celu usunięcie braku formalnego skargi kasacyjnej - przez sporządzenie uzasadnienia wniosku o przyjęcie skargi do merytorycznego rozpoznania, a to zgodnie z wymogiem wynikającym z art. 398 4 § 2 k.p.c.; na treść tego przepisu i jego funkcję zwrócono uwagę powyżej. Skarżąca w wykonaniu wezwania Sądu Apelacyjnego do usunięcia tego braku skargi kasacyjnej, złożyła pismo z dnia 16 sierpnia 2017 r., w którym powołała dalsze wątpliwości natury prawnej dotyczące ochrony nasciturusa i pojęcia szkody, przy czym lapidarność tych wątpliwości nie pozwala uznać ich za uzasadnienie zawartych we wniosku zagadnień prawnych.

Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Sądu Najwyższego wskazanie, jako przesłanki przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania zagadnienia prawnego wymaga nie tylko jego sformułowania, ale i uzasadnienia (art. 398 4 § 2 k.p.c.) obejmującego wyczerpującą argumentację prawną wskazującą, że prezentowane zagadnienia jest istotne, a więc zarówno nowe i mające znaczenie nie tylko dla rozstrzygnięcia sprawy, ale i dla rozwoju judykatury. Sąd Najwyższy wskazywał, że oczekuje w takim uzasadnieniu powołania poglądów, jakie są w danej kwestii prezentowane czy to w orzecznictwie czy w nauce oraz przedstawienia własnego poglądu skarżącego.

Biorąc pod uwagę, że skarżąca tym wymogom nie zadośćuczyniła, skarga kasacyjna z uwagi na przesłankę zagadnienia prawnego nie mogła być przyjęta do rozpoznania. Brak natomiast jakiegokolwiek uzasadnienia przesłanki oczywistej zasadności skargi kasacyjnej powoduje, że musiała być ona poczytana za bezprzedmiotową. Z przedstawionych przyczyn orzeczono jak w sentencji (art. 398 9 § 2 k.p.c). Oddaleniu podlegał wniosek pozwanego o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego. W odpowiedzi na skargę kasacyjną pozwany wniósł o jej oddalenie i tylko z tym wnioskiem związał wniosek o zasądzenie od powódki na jego rzecz kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu kasacyjnym. Tymczasem, w orzecznictwie Sądu Najwyższego wyrażono pogląd, który należy podzielić, że nie ma podstaw do przyznania kosztów postępowania kasacyjnego stronie, która w odpowiedzi na skargę kasacyjną wniosek o przyznanie tych kosztów powiązała wyłącznie z jednym, przez siebie wskazanym, rozstrzygnięciem, które w sprawie nie zapadło. O wynagrodzeniu należnym pełnomocnikowi powódki orzeczono na podstawie § 8 pkt 7 § 16 ust. 4 pkt 1 i § 4 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz.U. z 2016 r., poz. 1714). [aw] jw