Postanowienie Sądu Najwyższego z 12 grudnia 2017 r.

Skargę kasacyjną od postanowienia Sądu Okręgowego w Z. z dnia 28 grudnia 2016 r. uczestnik postępowania R. W. oparł na podstawie naruszenia przepisu prawa materialnego art. 172 k.c., uzasadniając wniosek o przyjęcie skargi do rozpoznania występowaniem w sprawie istotnych zagadnień prawnych, które przedstawił postaci następujących pytań: „jakie muszą wystąpić w danym konkretnie stanie faktycznym sprawy elementy wystarczające do nabycia prawa własności przez zasiedzenie. Czy elementami tymi muszą być: samoistne posiadanie i sprawowanie czynności nad daną nieruchomością jak właściciel. Czy też wystarczającymi przesłankami są: zawarcie nieformalnych umów zamiany nieruchomości oraz subiektywne odczucia mieszkańców danej nieruchomości. Czy wszystkie elementy formalne muszą wystąpić jednocześnie czy też wystarczy aby wystąpiła jedna z przesłanek określonych w art. 172 k. c.

Nadto czy możliwe jest nabycie własności części domu, który nie był uprzednio wydzielony geodezyjnie i czy możliwe jest nabycie częściowe własności domu, jeżeli nabywający przez zasiedzenie korzystał z tego domu na podstawie służebności mieszkania.” Za przyjęciem skargi do rozpoznania - zdaniem skarżącego - przemawia również okoliczność, że skarga jest oczywiście uzasadniona. „Ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego jednoznacznie wynika, że wnioskodawcy nie byli w posiadaniu spornego obszaru „C”. Można co najwyżej mówić, że mieli subiektywne odczucia o byciu posiadaczem nieruchomości.” Uczestnik powołał się ponadto na potrzebę wykładni przepisów budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów.

W odpowiedzi na skargę wnioskodawczyni C. R. wniosła o odmowę przyjęcia skargi do rozpoznania lub o jej oddalenie, a ponadto o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Stosownie do art. 398 9 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli wystąpi przynajmniej jedna z określonych w tym przepisie przyczyn, co powinno zostać wykazane i należycie uzasadnione przez uczestnika (stronę) składającego wniosek (art. 398 4 § 2 k.p.c.). Warunki, jakim powinno odpowiadać prawidłowe uzasadnienie wniosku zostały wszechstronnie wyjaśnione w ustabilizowanym orzecznictwie Sądu Najwyższego. Uzasadnienie wniosku uczestnika nie spełnia tych warunków. Skarżący nieskutecznie powołał się na przyczynę określoną w art. 398 9 § 1 pkt 1 k.p.c., a zatem na występowanie w sprawie istotnego zagadnienia prawnego.

Wykazanie tej przyczyny przyjęcia skargi do rozpoznania wymaga, poza przedstawieniem problemu prawnego, który się w sprawie wyłonił, wskazania przepisów stanowiących źródło jego powstania, przekonanie w drodze stosownej argumentacji prawnej, że jest to zagadnienie istotne, a zarazem wywołujące poważne trudności w jego rozstrzygnięciu, a ponadto wykazanie, na czym polega jego uniwersalne znaczenie. Żadna z postawionych w skardze kwestii nie jest istotnym zagadnieniem prawnym w rozumieniu art. 398 9 § 1 pkt 1 k.p.c., stanowiąc jedynie wyraz wątpliwości skarżącego odnośnie do trafności zastosowania powołanego w skardze przepisu prawa materialnego, i to w odniesieniu do stanu faktycznego zasadniczo odmiennego od ustalonego przez Sąd odwoławczy, którym Sąd Najwyższy jest związany (art. 398 13 § 2 k.p.c.).

Skarżący nie przedstawił żadnej argumentacji, która miałaby przekonać, że w sprawie pojawił się istotny, abstrakcyjny, budzący poważne wątpliwości problem prawny, który wymagałby analizy Sądu Najwyższego. Nieskutecznie skarżący powołał się także na przyczynę, o której mowa w art. 398 9 § 1 pkt 2 k.p.c. Uczestnik, poprzestając na twierdzeniu, że w sprawie zachodzi potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, nie przedstawił żadnych argumentów na jego poparcie. N iewykazana pozostała również przyczyna przewidziana w art. 398 9 § 1 pkt 4 k.p.c.

Uczestnik, powołując się na oczywistą zasadność skargi, nie uzasadnił twierdzenia o jej wystąpieniu stosowną argumentacją prawną, która zmierzałaby do wykazania kwalifikowanego, ewidentnego naruszenia powołanego w skardze przepisu prawa, możliwego do stwierdzenia bez merytorycznej analizy zaskarżonego wyroku oraz zarzutów kasacyjnych (por. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 10 stycznia 2003 r., V CZ 187/02, OSNC 2004, n r 3, poz. 49, z dnia 5 października 2007 r., III CSK 216/07 i z dnia 11 sierpnia 2011 r., IV CSK 163/11, niepubl.). Uzasadniając wniosek o przyjęcie skargi do rozpoznania ze względu na jej oczywistą zasadność, skarżący, pomijając całkowicie aspekt „oczywistości” zarzucanego naruszenia prawa, skoncentrował się na niedopuszczalnej w świetle art. 398 3 § 3 k.p.c. polemice z ustaleniami faktycznymi, które poczynił Sąd odwoławczy.

W skardze brak wymaganej argumentacji przekonującej, że w sprawie doszło do kwalifikowanego naruszenia prawa, mogącego świadczyć o oczywistej zasadności skargi.

Z tych przyczyn Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji, na podstawie art. 398 9 § 2 k.p.c. O kosztach postępowania kasacyjnego należnych wnioskodawczyni rozstrzygnięto stosownie do art. 520 § 2 k.p.c. w zw. z art. 398 21 i art. 391 § 1 k.p.c. aj l.n