Postanowienie Sądu Najwyższego z 11 września 2019 r.

Zgodnie z art. 398 4 § 1 pkt 2 k.p.c. jednym z obligatoryjnych wymogów skargi kasacyjnej jest przytoczenie przez skarżącego podstaw kasacyjnych. Ten wymóg formalny stanowi element konstrukcyjny skargi kasacyjnej, niepodlegający uzupełnieniu w ramach tzw. postępowania naprawc zego. Stosownie do art. 398 6 § 1 k.p.c. uzupełnieniu podlegają wyłącznie wymagania skargi kasacyjnej określone w art. 398 4 § 2 i 3 k.p.c. Wprowadzone przez ustawodawcę wymagania formalne skargi kasacyjnej wynikają z ustawowego obowiązku sporządzenia i podpisania jej przez profesjonalnego pełnomocnika (tzw. przymus adwokacko-radcowski; art. 87 1 § 1 k.p.c.).

Pełnomocnik skarżącego uczestnika R. K. przedstawiając w następujący sposób podstawy kasacyjne: „skargę opieram na: 1) naruszeniu prawa materialnego przez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, 2) naruszeniu przepisów postępowania, gdyż uchybienie to miało istoty wpływ na wynik sprawy”, ograniczył się w istocie do przytoczenia treści art. 398 3 § 1 pkt 1 i 2 k.p.c., niewypełniając tym samym formalnego i bezwzględnego wymogu skargi kasacyjnej. W orzecznictwie Sądu Najwyższego wyjaśniono już, że w wypadku pierwszej podstawy kasacyjnej (art. 398 3 § 1 pkt 1 k.p.c.) konieczne jest sprecyzowanie naruszonych norm prawa materialnego oraz postaci ich naruszenia, a w przypadku drugiej podstawy kasacyjnej (art. 398 3 § 1 pkt 2 k.p.c.) należy skonkretyzować przepis postępowania, któremu uchybiono oraz określić istotę wpływu, jaki mógł stąd wyniknąć dla wyniku sprawy.

Niewłaściwe, nieprecyzyjne i ogólnikowe o kreślenie podstaw kasacyjnych stanowi nieusuwalną wadę skargi i prowadzi do jej odrzucenia jako niedopuszczalnej (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 7 stycznia 2010 r., I CSK 414/09, nie publ. i przywołane tam orzecznictwo oraz postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 6 czerwca 2018 r., II CSK 48/18, nie publ.). Jeżeli chodzi o wymóg konstrukcyjny skargi kasacyjnej w postaci uzasadnienia podstaw kasacyjnych, to również i on nie został zachowany, bowiem w treści skargi kasacyjnej uczestnika, oprócz wywodu w ramach uzasadnienia wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, nie ma oddzielnego nawiązania do i tak ogólnie, a przez to niewłaściwie, sformułowanych podstaw kasacyjnych.

Ze względu na odmienny cel instytucji przedsądu i jej odrębne oraz kwalifikowane przesłanki, wykazanie i uzasadnienie okoliczności decydujących o przyjęciu lub odmowie przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania nie może polegać na odwołaniu się do podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienia. W prawidłowo sporządzonej skardze kasacyjnej oba powyższe elementy muszą pojawić się oddzielnie i automatycznie (zob. uzasadnienie postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 26 kwietnia 2018 r., IV CSK 589/17, nie publ.). Ponadto wymaga zaznaczenia, że wprawdzie skarżący wypełnił wymóg formalny skargi kasacyjnej polegający na zgłoszeniu wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania i jego uzasadnieniu, ale wniosek ten w ogóle nie nawiązuje swoją treścią i wywodem prawnym do podstaw przyjęcia skargi kasacyjnej sformułowanych w art. 398 9 § 1 k.p.c.

Z tych przyczyn Sąd Najwyższy odrzucił skargę kasacyjną na podstawie art. 398 6 § 2 i 3 k.p.c. w zw. z art. 13 § 2 k.p.c. Ubocznie należy zauważyć, iż w sprawie oddalenie wniosku o zniesienie współwłasności nastąpiło w określonych okolicznościach faktycznych w związku z żądanym przez współwłaścicieli jedynym sposobem wyjścia ze współwłasności, który został uznany przez Sądy obu instancji za niezgodny z prawem. Dlatego w razie zmiany ich stanowiska, bądź zmiany okoliczności, które nie będą czyniły zaproponowanego jako jedyny przez nich akceptowalny sposób zniesienia współwłasności sprzecznego z prawem, mogą wystąpić z nowym wnioskiem, ewentualnie zawrzeć w tym przedmiocie notarialną umowę. jw l.n