Sygn. akt V CZ 2/17
POSTANOWIENIE
Sąd Najwyższy w składzie: Dnia 10 lutego 2017 r. SSN Maria Szulc (przewodniczący) SSN Mirosław Bączyk SSA Agata Zając (sprawozdawca) w sprawie ze skargi J. K. o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym postanowieniem Sądu Okręgowego w C. z dnia 3 grudnia 2013 r. sygn. akt VI Ca [...] w sprawie z wniosku J. S. przy uczestnictwie J. K. o rozgraniczenie, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 10 lutego 2017 r., zażalenia uczestnika postępowania na postanowienie Sądu Okręgowego w C. z dnia 18 sierpnia 2016 r., sygn. akt VI Ca [...], I. oddala zażalenie: II. przyznaje od Skarbu Państwa - Sądu Rejonowego w Z. na rzecz adwokata P. K. kwotę 540 (pięćset czterdzieści) zł powiększoną o należny podatek VAT tytułem nieopłaconej pomocy prawnej świadczonej uczestnikowi w postępowaniu zażaleniowym.
Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 7 lipca 2016 r. Sąd Okręgowy w C. odrzucił skargę uczestnika postępowania J. K. o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym postanowieniem Sądu Okręgowego w C. z dnia 3 grudnia 2013 r. w sprawie VI Ca [...] . Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł osobiście skarżący, wnosząc w tym samym piśmie procesowym o ustanowienie pełnomocnika z urzędu. Postanowieniem z dnia 18 sierpnia 2016 r. Sąd Okręgowy w C. odrzucił zażalenie jako wniesione przez osobę niemającą zdolności postulacyjnej, ze wskazaniem, że jest to brak nieu suwalny, a zatem zawarty w zażaleniu wniosek o ustanowienie pełnomocnika jest bezskuteczny.
Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł skarżący reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika ustanowionego z urzędu, zarzucając naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 394 § 1 pkt 11 k.p.c. w zw. z art. 87 1 § 1 i 2 k.p.c. przez bezpodstawne uznanie, że należy odrzucić zażalenie uczestnika postępowania, pomimo iż w złożonym piśmie zatytułowanym „zażalenie” złożył on jednocześnie wniosek o przyznanie mu pełnomocnika z urzędu, a co za tym idzie w pierwszej kolejności powinien być rozpoznany ten wniosek, a dopiero następnie - merytorycznie rozpoznany środek odwoławczy.
Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i rozpoznanie wniosku uczestnika o przyznanie mu pełnomocnika z urzędu do złożenia zażalenia na ostanowienie Sądu Okręgowego z dnia 7 lipca 2016 r., zasądzenie kosztów oraz przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej świadczonej z urzędu.
Sąd Najwyższy zważył co następuje: Zgodnie z art. 87 1 § 1 k.p.c. , w postępowaniu przed Sądem Najwyższym obowiązuje zastępstwo stron przez adwokatów lub radców prawnych. Zastępstwo to dotyczy także czynności procesowych związanych z postępowaniem przed Sądem Najwyższym, podejmowanych przed sądem niższej instancji. Przymus adwokacko – radcowski, ustanowiony w art. 87 1 § 1 k.p.c. , obejmuje wszelkie postępowania, które przynależą do właściwości Sądu Najwyższego, dotyczy więc także zażalenia do Sądu Najwyższego.
Bezsporne jest, iż w niniejszej sprawie zażalenie do Sądu Najwyższego na postanowienie Sądu Okręgowego z dnia 7 lipca 2016 r., odrzucające skargę o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym postanowieniem Sądu Okręgowego w C. z dnia 3 grudnia 2013 r. w sprawie VI Ca [...], zostało sporządzone i wniesione przez uczestnika postępowania samodzielnie bez udziału profesjonalnego pełnomocnika. Z utrwalonego orzecznictwa Sądu Najwyższego wynika, iż nieusuwalna wada zażalenia, polegająca na jego wniesieniu przez stronę pozbawioną zdolności postulacyjnej, skutkuje koniecznością odrzucenia zażalenia bez możliwości jej sanowania w trybie art. 130 § 1 k.p.c.
(por. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 12 grudnia 2013 r., V CZ 70/13, nie publ.; z dnia 3 czerwca 2015 r., V CZ 25/15, nie publ.; z dnia 9 maja 2014 r., I PZ 9/14, nie publ.; z dnia 7 maja 2014 r., II CZ 19/14, nie publ.; z dnia 15 maja 2015 r., III PZ 7/15, nie publ.; z dnia 16 września 2015 r., III CZ 40/15, nie publ.; z dnia 29 stycznia 2016 r., II CZ 97/15, nie publ.). Wskazany brak zdolności postulacyjnej nie mógł być też usunięty przez rozpoznanie zawartego w zażaleniu wniosku o ustanowienie dla skarżącego pełnomocnika z urzędu.
Złożenie takiego wniosku wraz z zażaleniem, sporządzonym i wniesionym przez stronę osobiście, nie ma znaczenia dla oceny prawidłowości postanowienia o odrzuceniu samego zażalenia, jest natomiast istotne dla biegu terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie o odrzuceniu skargi o wznowienie postępowania, gdyż zgodnie z art. 124 2 k.p.c. do czasu rozstrzygnięcia tego wniosku i odjęcia dalszych czynności termin ten nie rozpoczyna biegu.
Z tych względów Sąd Najwyższy na podstawie art. 398 14 w związku z art. 394 1 § 3 k.p.c. oddalił zażalenie. O kosztach po mocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu w postępowaniu zażaleniowym orzeczono na podstawie § 4, § 11 pkt 2 i § 16 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz.U. 2015.1801). aj l.n