Postanowienie Sądu Najwyższego z 27 maja 2020 r.

Obrońca skazanego M. A. wniósł o wznowienie postępowania zakończonego postanowieniem Sądu Okręgowego w J. z dnia 22 maja 2019 r. w sprawie III Kop (…), utrzymanym w mocy postanowieniem Sądu Apelacyjnego w (…) z dnia 2 lipca 2019 r. w sprawie II AKz (…). Postanowieniem tym zadecydowano o wykonaniu na terenie Polski wobec wnioskodawcy kary 7 lat pozbawienia wolności orzeczonej wyrokiem Sądu Koronnego w C. w Zjednoczonym Królestwie Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej z dnia 29 maja 2018 r. Orzeczeniem tym określono również kwalifikację prawną przypisanego czynu według prawa polskiego – na art. 299 § 1 k.k. Wnioskodawca oparł swój wniosek na przesłance z art. 540 § 1 k.p.k. w zw. z art. 542 § 1 k.p.k. (choć jak wynika z treści uzasadnienia wniosku, jego podstawa odwołuje się raczej do treści art. 540 b §1 k.p.k.). Prokurator w odpowiedzi na wniosek wniósł o jego oddalenie.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Wniosek złożony w niniejszej sprawie nie jest zasadny. Przyjmując, że skarżący oparł go na przesłance z art. 540 b § 1 k.p.k. – na co wskazuje jego uzasadnienie – we wniosku podnosi się, że o terminie posiedzenia zażaleniowego nie zawiadomiono nie tylko M. A.. , lecz także wadliwie zawiadomiono o nim obrońcę skazanego. Teza powyższa jednak tylko częściowo znajduje oparci e w materiale dowodowym zebranym w niniejszej sprawie. Bezsprzecznie, zgodnie z dyspozycją art. 540 b § 1 k.p.k., postępowanie sądowe zakończone prawomocnym orzeczeniem można wznowić jeżeli sprawę rozpoznano pod nieobecność oskarżonego, któremu nie doręczono zawiadomienia o terminie posiedzenia.

Taka sytuacja niewątpliwie miała miejsce w niniejszej sprawie, skazanemu, który przebywał w zakładzie karnym na terenie Wielkiej Brytanii nie doręczono zawiadomienia o terminie posiedzenia odwoławczego wyznaczonego na dzień 2 lipca 2019r. Takie postąpienie było jednak dopuszczalne, gdyż jak wynika z art. 540 b § 3 k.p.k., przepisu § 1 nie stosuje się, jeżeli w posiedzeniu uczestniczył obrońca. Tego właśnie aspektu sprawy dotyczy wniosek wniesiony w niniejszej sprawie, jego autor wskazuje bowiem, że obrońca skazanego został wadliwie powiadomiony o terminie posiedzenia, gdyż podano mu w telefonicznej informacji tekstowej, że odbędzie się ono we wskazanym dniu o godzinie 10.30, gdy tymczasem faktyczny termin posiedzenia wyznaczono na godzinę 10.00.

Nie kwestionując tego, że opisana we wniosku sytuacja rzeczywiście miała miejsce, ustalając faktyczny przebieg posiedzenia z dnia 2 lipca 2019 r., trzeba odwołać się do protokołu sporządzonego z tej czynności przez Sąd Apelacyjny (k. 142 akt sprawy III Kop (…)). Wynika z niego, że posiedzenie rozpoczęto w dniu lipca 2019r. o godzinie 10.00. Skazanego nie zawiadomiono o terminie, nie stawiła się też jego obrońca – adw. K. O. P. Natomiast o godzinie 10.12 na posiedzeniu stawił się adw. K. M. , jako substytut adw. K. O. P. . Obrońca zatem, choć spóźniony, uczestniczył w posiedzeniu i złożył oświadczenie, że podtrzymuje zarzuty zażalenia i wnosi jak we wnioskach tego środka odwoławczego, a zatem w pełni i bezpośrednio przedstawił swoje stanowisko w sprawie.

W tej sytuacji stwierdzić trzeba, że brak jest podstaw do uwzględnienia wniosku o wznowienie postępowania, gdyż nie zostały spełnione przesłanki wskazane w art. 540 b §1 k.p.k., które pozwalałyby na to. Nie zaistniała bowiem sytuacja taka, że jednocześnie skazanego nie zawiadomiono o terminie posiedzenia i nie uczestniczył w nim jego obrońca. Obrońca ten, choć wadliwie zawiadomiony o terminie, uczestniczył w posiedzeniu, popierając wniesione na korzyść skazanego zażalenie.

Kierując się przedstawionymi względami, Sąd Najwyższy orzekł, jak na wstępie. Skazanego obciążono kosztami sądowymi postępowania wznowieniowego, nie znajdując podstaw do zwolnienia od ich ponoszenia.