Sygn. akt C-362/15
POSTANOWIENIE WICEPREZESA TRYBUNAŁU
z dnia 6 października 2015 r.(*)
Odwołanie – Interwencja – Wierzyciel głównej strony sporu – Interes prawny w rozstrzygnięciu sprawy – Brak
W sprawie C‑362/15 P(I)
mającej za przedmiot odwołanie w trybie art. 57 statutu Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej, wniesione w dniu 14 lipca 2015 r.,
Anonymos Elliniki Metalleftiki kai Metallourgiki Etairia Larymnis Larko, z siedzibą w Kallithei (Grecja), reprezentowana przez V. Koulourisa, dikigoros,
strona wnosząca odwołanie,
w której pozostałymi uczestnikami postępowania są:
Larko Geniki Metalleftiki kai Metallourgiki AE, z siedzibą w Atenach (Grecja),
strona skarżąca w pierwszej instancji,
Komisja Europejska, reprezentowana przez A. Bouchagiara oraz É. Gippiniego Fourniera, działających w charakterze pełnomocników, z adresem do doręczeń w Luksemburgu,
strona pozwana w pierwszej instancji,
WICEPREZES TRYBUNAŁU,
po wysłuchaniu M. Watheleta, pierwszego rzecznika generalnego,
wydaje następujące
Postanowienie
W swoim odwołaniu Anonymos Elliniki Metalleftiki kai Metallourgiki Etairia Larymnis Larko (zwana dalej „dawną Larko”) wnosi o uchylenie postanowienia Sądu Unii Europejskiej z dnia 11 czerwca 2015 r, Larko/Komisja (T‑412/14, EU:T:2015:431, zwanego dalej „zaskarżonym postanowieniem”), w którym Sąd oddalił jej wniosek o dopuszczenie do udziału w postępowaniu w charakterze interwenienta popierającego żądania Larko Geniki Metalleftiki kai Metallourgiki AE (zwanej dalej „nową Larko”), strony skarżącej w pierwszej instancji.
Nowa Larko przejęła w 1989 r. działalność w zakresie wydobycia, przetwórstwa i obrotu żelazoniklem, wykonywaną wcześniej przez dawną Larko. Z akt sprawy wynika, że nowa Larko jest dłużna tej ostatniej znaczne kwoty pieniędzy. W swojej skardze w sprawie T‑412/14 nowa Larko wnosi do Sądu o stwierdzenie nieważności decyzji Komisji C(2014)1805 z dnia 27 marca 2014 r. w sprawie pomocy udzielonej przez Grecję nowej Larko w związku ze zbyciem niektórych z jej aktywów (Dz.U. C 156, s. 1, zwanej dalej „sporną decyzją”). W decyzji tej Komisja stwierdziła, po pierwsze, że sprzedaż środków trwałych nowej Larko zgodnie z zaproponowanym planem cesji nie stanowi pomocy państwa, a po drugie, że ze względu na ten plan nie było ciągłości gospodarczej między nową Larko i nabywcami jej środków trwałych, jeśli chodzi o ewentualny zwrot wcześniejszej pomocy państwa.
Ponadto dawna Larko wnosi do Trybunału o dopuszczenie jej interwencji.
Komisja przedstawiła swoje uwagi w przedmiocie odwołania w dniu 29 lipca 2015.
W przedmiocie odwołania
Na wstępie należy przypomnieć, że zgodnie z art. 40 akapit drugi statutu Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej każdy może interweniować przed sądami Unii Europejskiej, jeżeli może uzasadnić interes w rozstrzygnięciu sprawy przedłożonej jednemu z nich.
Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem pojęcie „interesu w rozstrzygnięciu sprawy” w rozumieniu art. 40 akapit drugi statutu Trybunału należy określić na podstawie samego przedmiotu sprawy i rozumieć je jako bezpośredni i faktyczny interes w rozstrzygnięciu co do samych żądań, a nie jako interes w odniesieniu do podniesionych zarzutów lub argumentów. Zatem przez „rozstrzygnięcie sprawy” należy rozumieć wnioskowane orzeczenie kończące postępowanie w sprawie, i to w taki sposób, w jaki byłoby ono ujęte w sentencji wyroku, który ma zostać wydany (zob. postanowienie prezesa Trybunału Komisja/EnBW, C‑365/12 P, EU:C:2013:83, pkt 7 i przytoczone tam orzecznictwo).
W tym względzie należy zbadać, czy zaskarżony akt dotyczy interwenienta bezpośrednio i czy interwenient ma pewny interes w rozstrzygnięciu sprawy (zob. postanowienie prezesa Trybunału Mory i in./Komisja, C‑33/14 P, EU:C:2015:135, pkt 7 i przytoczone tam orzecznictwo).Co do zasady interes w rozstrzygnięciu sprawy można uznać za wystarczająco bezpośredni tylko wówczas, gdy to rozstrzygnięcie może zmienić sytuację prawną interwenienta [zob., podobnie, postanowienie prezesa Trybunału National Power i PowerGen/Komisja, C‑151/97 P(I) i C‑157/97 P(I), EU:C:1997:307, pkt 61; Schenker/Air France i Komisja, C‑589/11 P(I), EU:C:2012:332, pkt 14, 15, a także Mory i in./Komisja, C‑33/14 P, EU:C:2015:135, pkt 4, 11].
W świetle tych uwag należy zbadać zarzuty odwołania podniesione przez dawną Larko.
Odwołanie obejmuje trzy zarzuty, które dotyczą odpowiednio:
– braku uzasadnienia zaskarżonego postanowienia w odniesieniu do braku bezpośredniego interesu;
– naruszenie art. 40 akapit drugi statutu Trybunału Sprawiedliwości w odniesieniu do braku bezpośredniego interesu, który to zarzut składa się z dwóch części dotyczących, po pierwsze, błędnej wykładni i błędnego zastosowania tego przepisu oraz, po drugie, przeinaczenia dowodów i braku uzasadnienia, a także
– naruszenie art. 40 akapit drugi statutu Trybunału Sprawiedliwości w odniesieniu do braku pewnego interesu.
W przedmiocie zarzutu pierwszego
Dawna Larko podnosi, że oprócz spornej decyzji Komisja w tym samym dniu, to znaczy w dniu 27 marca 2014 r., wydała decyzję Komisji 2014/539/UE w sprawie pomocy państwa SA.34572 (13/C) (ex 13/NN) wdrożonej przez Grecję na rzecz [nowej Larko] (Dz.U. L 254, s. 24, zwaną dalej „decyzją o niezgodności”). Dawna Larko wskazuje, że w owej decyzji Komisja postanowiła, iż część pomocy przyznana nowej Larko jest niezgodna z rynkiem wewnętrznym i nakazała jej odzyskanie.
Zdaniem dawnej Larko Sąd, stwierdziwszy w pkt 13 zaskarżonego postanowienia, że opiera się ona, jako jedyny istotny wierzyciel nowej Larko, na łącznym skutku spornej decyzji i decyzji o niezgodności w celu wykazania, że owe decyzje uniemożliwiają jej uzyskanie zapłaty jej wierzytelności przez nową Larko, nie zbadał następnie tej problematyki. W pkt 15–17 zaskarżonego postanowienia, dotyczących bezpośredniego interesu dawnej Larko, Sąd poprzestał na odrzuceniu pewnych cząstkowych argumentów, nie umieszczając ich jednak w kontekście, i nie dokonał żadnej całościowej oceny tych argumentów.
W tym względzie należy przypomnieć, że zgodnie z utrwalonym orzecznictwem spoczywający na Sądzie obowiązek uzasadnienia nie wymaga, by Sąd przedstawił wywód, w którym wyczerpująco i z osobna rozpatrzyłby każdy z argumentów wysuniętych przez strony sporu i że wobec tego przedstawione przez Sąd uzasadnienie może być dorozumiane, pod warunkiem że pozwala zainteresowanym zapoznać się z powodami nieuwzględnienia ich argumentów przez Sąd i zapewnia Trybunałowi wystarczający materiał do sprawowania kontroli (wyrok Gogos/Komisja, C‑583/08 P, EU:C:2010:287, pkt 30 i przytoczone tam orzecznictwo).
W zaskarżonym postanowieniu, stwierdziwszy w jego pkt 15 brak bezpośredniego związku pomiędzy, po pierwsze, sporną decyzją i decyzja o niezgodności, a po drugie, wierzytelnościami podnoszonymi przez dawną Larko, Sąd zauważył w pkt 16 tego postanowienia, że łączny skutek dwóch omawianych decyzji nie musi powodować niemożności zaspokojenia roszczeń dawnej Larko wobec nowej Larko. Następnie w pkt 17 zaskarżonego postanowienia Sąd wskazał, że na interesy dawnej Larko przyszłe rozstrzygnięcie sprawy wpłynie wyłącznie pośrednio poprzez konsekwencje finansowe, które będzie miało w odniesieniu do nowej Larko. Interesy dawnej Larko nie są więc bezpośrednio związane z rozstrzygnięciem sprawy.
Należy stwierdzić, uwzględniając w szczególności orzecznictwo przypomniane w pkt 12 niniejszego postanowienia, że tym samym Sąd w sposób wystarczający przedstawił w pkt 15–17 zaskarżonego postanowienia konkretne motywy, ze względu na które uznał, iż argumenty dawnej Larko dotyczące łącznego skutku spornej decyzji i decyzji o niezgodności powinny zostać odrzucone. Motywy te pozwalają bowiem dawnej Larko poznać, niezależnie od ich zasadności, powody, dla których Sąd stwierdził brak jej bezpośredniego interesu w rozstrzygnięciu sprawy, a Trybunałowi zapewniają wystarczający materiał do sprawowania kontroli w świetle orzecznictwa przypomnianego w pkt 6 i 7 niniejszego postanowienia.
W tych okolicznościach zarzut pierwszy należy oddalić.
W przedmiocie zarzutu drugiego
W pierwszej części zarzutu drugiego dawna Larko zarzuca Sądowi naruszenie prawa przy wykładni i stosowaniu art. 40 akapit drugi statutu Trybunału Sprawiedliwości polegające na zastosowaniu tego przepisu in abstracto i bez uwzględnienia szczególnych okoliczności sprawy. Według niej Sąd w szczególności nie uwzględnił łącznego skutku spornej decyzji i decyzji o niezgodności, a także wyjątkowego położenia dawnej Larko jako jedynego istotnego wierzyciela nowej Larko. Dawna Larko znajduje się ponadto w szczególnym położeniu wynikającym z powziętych przez greckie władze środków, które utrudniają jakoby odzyskanie jej wierzytelności od nowej Larko. Wszystkie te stosunki i sytuacje zdaniem dawnej Larko powodują w praktyce powstanie interesu w rozstrzygnięciu sprawy. Tak więc według niej Sąd naruszył wspomniany przepis, uznając ów interes za niewystarczający.
W tym względzie należy wskazać, że okoliczność, iż dłużnik, taki jak nowa Larko, jako jedyny ma obowiązek dokonać zwrotu pomocy państwa, co jest w niniejszym przypadku konsekwencją łącznego skutku spornej decyzji, wykluczającej możliwość, że nabywcy aktywów nowej Larko będą solidarnie z nią zobowiązani do zwrotu określonej pomocy, i decyzji o niezgodności z rynkiem wewnętrznym, przy założeniu, że obie te decyzje są ważne, może oczywiście mieć wpływ gospodarczy i finansowy na jej wierzycieli, ponieważ ogranicza ich możliwość uzyskania pełnej zapłaty ich wierzytelności, jak słusznie wskazał Sąd w pkt 17 zaskarżonego postanowienia.
Okoliczność, że dawna Larko jest jedynym istotnym wierzycielem nowej Larko i że napotkała jakoby szczególne trudności w dochodzeniu zapłaty swoich wierzytelności ze względu na pewne środki powzięte przez greckie władze, powoduje, iż taki obowiązek nałożony na nową Larko może w praktyce wpływać na interesy gospodarcze i finansowe dawnej Larko bardziej niż na interesy pozostałych wierzycieli.
Jednak takiego zagrożenia, nawet istotnego, dla interesów gospodarczych i finansowych wierzyciela głównej strony sporu w sprawie zawisłej przed Sądem nie można uznać za bezpośrednie zagrożenie dla interesów wierzyciela w rozumieniu orzecznictwa przytoczonego w pkt 6 i 7 niniejszego postanowienia, ponieważ nie zmienia ono sytuacji prawnej tego wierzyciela. Te interesy gospodarcze i finansowe wierzyciela pokrywają się bowiem z interesami jego dłużnika będącego główną stroną sporu w przedmiotowej sprawie i, podobnie jak na interesy akcjonariuszy takiej strony, rozstrzygnięcie sprawy wpływa na nie tylko w sposób pośredni, poprzez konsekwencje, które powoduje w stosunku do owej głównej strony sporu (zob. w odniesieniu do przypadku akcjonariusza głównej strony sporu, postanowienie prezesa Trybunału z dnia 24 marca 1993 r AITEC/Komisja, C‑97/92, C‑105/92 i C‑106/92, EU:C:1993:954, pkt 15).
Sprawa wygląda inaczej, jeżeli rozstrzygnięcie sprawy może zmienić własną sytuację prawną wierzyciela, który wnosi o dopuszczenie do udziału w postępowaniu w charakterze interwenienta popierającego żądania swojego dłużnika. Taki przypadek zachodzi w szczególności, jeżeli owo rozstrzygnięcie ma wpływ na kwalifikację prawną wierzytelności w prawie krajowym, kiedy dana wierzytelność może zostać zaliczona do zobowiązań uprzywilejowanych lub do zobowiązań niezabezpieczonych dłużnika w zależności od wyniku sprawy przed sądem unijnym (postanowienie prezesa Trybunału, Belgia/Komisja, C‑197/99 P, EU:C:2000:720, pkt 29–31). W niniejszym przypadku, chociaż dawna Larko twierdzi, że rozstrzygnięcie sprawy zawisłej przed Sądem może wpłynąć na wartość gospodarczą wierzytelności, które ma ona w stosunku do nowej Larko, to jednak nie przedstawia żadnego argumentu mogącego wykazać, że owo rozstrzygnięcie wpłynie na kwalifikację prawną tych wierzytelności jako taką.
Z tego wynika, że Sąd nie naruszył prawa przy wykładni i stosowaniu art. 40 akapit drugi statutu Trybunału Sprawiedliwości, stwierdzając, że wynik zawisłej przed nim sprawy nie będzie miał bezpośredniego wpływu na interesy dawnej Larko.
W drugiej części zarzutu drugiego dawna Larko zarzuca Sądowi przeinaczenie dowodów, a także brak uzasadnienia, ponieważ stwierdził on, w pierwszym zdaniu pkt 16 zaskarżonego wyroku, że łączny skutek spornej decyzji i decyzji o niezgodności nie musi powodować niemożności zaspokojenia roszczeń dawnej Larko wobec nowej Larko. Zdaniem dawnej Larko owa błędna ocena, która stanowi trzon rozumowania Sądu, jest sprzeczna z dowodami przedstawionymi przez nią przed Sądem, z których wynika, że wspomniany łączny skutek pozbawia nową Larko wszystkich jej aktywów i że dawna Larko jest jedynym istotnym wierzycielem nowej Larko. Według dawnej Larko Sąd powinien był przynajmniej przedstawić uzasadnienie dotyczące nieuwzględnienia odnośnych dowodów.
W tym względzie należy wskazać, że argumenty dawnej Larko opierają się na błędnym zrozumieniu pierwszego zdania w pkt 16 zaskarżonego postanowienia.
Wspomniane zdanie należy bowiem odczytywać w świetle motywów, które je poprzedzają i które po nim następują. Zauważywszy w pkt 15 zaskarżonego wyroku, że sporna decyzja i decyzja o niezgodności nie miały żadnego bezpośredniego związku z wierzytelnościami dochodzonymi przez dawną Larko od nowej Larko, Sąd stwierdził w pkt 17 zaskarżonej decyzji, że na interesy dawnej Larko przyszłe rozstrzygnięcie zawisłej przed nim sprawy wpłynie wyłącznie pośrednio poprzez konsekwencje finansowe, które będzie miało w odniesieniu do nowej Larko.
Zdanie pierwsze w pkt 16 zaskarżonego wyroku wpisuje się w tę logikę i wobec tego nie stanowi, wbrew temu, co twierdzi dawna Larko, trzonu rozumowania Sądu. Zauważając, że łączny skutek spornej decyzji i decyzji o niezgodności nie musi powodować niemożności zaspokojenia roszczeń dawnej Larko wobec nowej Larko, Sąd w istocie wskazał jedynie, iż ewentualna niemożność odzyskania przez dawną Larko jej wierzytelności nie wynikałaby bezpośrednio z tego skutku jako takiego, lecz – gdyby do niej doszło – byłaby wynikiem braku wystarczających zasobów nowej Larko, której to okoliczności nie można prawnie przypisać jednemu tylko czynnikowi.
W każdym razie, nawet przy założeniu, że zdanie pierwsze w pkt 16 zaskarżonego postanowienia jest obarczone przeinaczeniem okoliczności faktycznych, owo przeinaczenie nie może być podstawą uchylenia tego postanowienia. Jak wynika z pkt 19 niniejszego postanowienia, naruszenie interesów gospodarczych i finansowych nowej Larko wynikające z łącznego skutku spornej decyzji i decyzji o niezgodności, na który powołuje się dawna Larko, może świadczyć jedynie o jej pośrednim interesie w rozstrzygnięciu sprawy, który nie spełnia warunków wskazanych w art. 40 akapit drugi statutu Trybunału Sprawiedliwości.
Jeśli chodzi o twierdzenie dotyczące braku uzasadnienia zaskarżonego postanowienia, w ramach badania zarzutu pierwszego w pkt 14 niniejszego postanowienia zostało stwierdzone, że Sąd w wystarczający pod względem prawnym sposób uzasadnił swój wniosek, iż przyszłe rozstrzygnięcie sporu nie wpłynie bezpośrednio na interesy dawnej Larko.
Z powyższych rozważań wynika, że zarzut drugi powinien zostać oddalony.
W przedmiocie zarzutu trzeciego
W zarzucie trzecim dawna Larko podnosi, że Sąd naruszył prawo w pkt 18–20 zaskarżonego postanowienia, stwierdzając w istocie, że jej interes w rozstrzygnięciu sprawy nie był pewny, ponieważ inni wierzyciele mogli mieć pierwszeństwo w stosunku do wierzytelności dawnej Larko, i że zasoby ekonomiczne nowej Larko mogły w każdym razie okazać się niewystarczające, aby zaspokoić wierzytelności dawnej Larko. Ponadto podważa ona wymóg pewnego interesu w świetle brzmienia art. 40 akapit drugi statutu Trybunału Sprawiedliwości.
W tym względzie należy przypomnieć, ze zgodnie z utrwalonym orzecznictwem argumenty skierowane przeciwko uzupełniającym podstawom orzeczenia Sądu nie mogą prowadzić do uchylenia tego orzeczenia i dlatego są nieistotne dla sprawy (Komisja/IPK International, C‑336/13 P, EU:C:2015:83, pkt 33 i przytoczone tam orzecznictwo).
W niniejszym przypadku należy stwierdzić, że w braku bezpośredniego interesu dawnej Larko w rozstrzygnięciu sprawy – okoliczność ostatecznie ustaloną wobec oddalenia zarzutów pierwszego i drugiego –wystąpienie naruszenia prawa podnoszone w ramach zarzutu trzeciego, nawet przy założeniu, że zostałoby stwierdzone, też nie mogłoby być podstawą uchylenia zaskarżonego postanowienia.
Zarzut trzeci jest zatem nieistotny dla sprawy i powinien zostać oddalony, zgodnie z orzecznictwem przypomnianym w pkt 30 niniejszego postanowienia.
Z całości powyższych rozważań wynika, że skoro żaden z zarzutów podniesionych przez dawną Larko na poparcie jej odwołania nie został uwzględniony, odwołanie to należy oddalić w całości.
W przedmiocie kosztów
Zgodnie z art. 184 § 2 regulaminu postępowania przed Trybunałem, jeżeli odwołanie jest bezzasadne, Trybunał rozstrzyga o kosztach. Zgodnie z art. 138 § 1 tego regulaminu, mającym zastosowanie do postępowania odwoławczego na podstawie art. 184 § 1 regulaminu, kosztami zostaje obciążona, na żądanie strony przeciwnej, strona przegrywająca sprawę. Ponieważ Komisja wniosła o obciążenie wnoszącej odwołanie kosztami postępowania, a ta przegrała sprawę, należy obciążyć ją własnymi kosztami oraz kosztami poniesionymi przez Komisję.
Z powyższych względów wiceprezes Trybunału postanawia, co następuje:
1) Odwołanie zostaje oddalone.
2) Anonymos Elliniki Metalleftiki kai Metallourgiki Etairia Larymnis Larko pokrywa własne koszty oraz koszty poniesione przez Komisję Europejską.
Podpisy
* Język postępowania: grecki.
