Art. 1
Ustawa z dnia 29 czerwca 1963 r. o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych, tekst jednolity Dz.U. 2025 poz. 1454. Obecne brzmienie co najmniej od tekstu jednolitego z 24 października 2025 r.
Art. 1.
1.
Wspólnotami gruntowymi podlegającymi zagospodarowaniu w trybie i na zasadach określonych w ustawie są nieruchomości rolne, leśne oraz obszary wodne:
1)
nadane w wyniku uwłaszczenia włościan i mieszczan-rolników na wspólną własność, we wspólne posiadanie lub do wspólnego użytkowania ogółowi, pewnej grupie lub niektórym mieszkańcom jednej albo kilku wsi;
2)
wydzielone tytułem wynagrodzenia za zniesione SłużebnośćOgraniczone prawo rzeczowe obciążające nieruchomość, np. prawo przejazdu przez cudzą działkę (służebność gruntowa) albo prawo zamieszkiwania (służebność osobista).Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu, wynikające z urządzenia ziemskiego włościan i mieszczan- -rolników, na wspólną własność, we wspólne posiadanie lub do wspólnego użytkowania gminie, miejscowości albo ogółowi uprawnionych do wykonywania służebności;
3)
powstałe w wyniku podziału pomiędzy zespoły mieszkańców poszczególnych wsi gruntów, które nadane zostały przy uwłaszczeniu włościan i mieszczan-rolników mieszkańcom kilku wsi na wspólną własność, we wspólne posiadanie lub do wspólnego użytkowania;
4)
użytkowane wspólnie przez mieszkańców dawnych okolic i zaścianków oraz należące do wspólnot urbarialnych i spółek szałaśniczych;
5)
otrzymane przez grupę mieszkańców jednej lub kilku wsi na wspólną własność i do wspólnego użytkowania w drodze przywilejów i DarowiznaNieodpłatne przysporzenie majątkowe dokonane przez darczyńcę na rzecz obdarowanego kosztem własnego majątku. Oświadczenie darczyńcy co do zasady wymaga formy aktu notarialnego.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu bądź nabyte w takim celu;
6)
zapisane w Księga wieczystaPubliczny rejestr przedstawiający stan prawny nieruchomości oraz niektórych praw. Zawiera między innymi dane o właścicielu, obciążeniach i hipotekach.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu (gruntowych) jako własność gminy (gromady), jeżeli w księgach tych istnieje wpis o uprawnieniu określonych grup mieszkańców gminy (gromady) do wieczystego użytkowania i pobierania pożytków z tych nieruchomości;
7)
stanowiące dobro gromadzkie (gminne) będące we wspólnym użytkowaniu na terenach województw rzeszowskiego, krakowskiego oraz powiatu cieszyńskiego województwa katowickiego.
2.
Oprócz wspólnot gruntowych (ust. 1) podlegają zagospodarowaniu w trybie i na zasadach określonych w niniejszej ustawie także nieruchomości rolne, leśne i obszary wodne, stanowiące mienie gromadzkie w rozumieniu przepisów o zarządzie takim mieniem, jeżeli przed dniem wejścia w życie tej ustawy były faktycznie użytkowane wspólnie przez mieszkańców wsi.
3.
Przepis ust. 2 nie dotyczy mienia gromadzkiego położonego na terenach miast i osiedli.
Orzeczenia do art. 1
Ten przepis powołuje 28 orzeczeń, w tym ust. 1: 11, ust. 2: 6, ust. 3: 2.
Wszystkie
Sąd Najwyższy
Sądy apelacyjne
Sądy okręgowe
Sądy rejonowe
Sądy administracyjne
Sortuj: najczęściej cytowane
- II Ca 586/26Sąd Okręgowy w Kielcach, zarządzenie z 16.07.2026
- II SA/Łd 583/24Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, wyrok z 25.09.2024
Nieruchomości
- II SA/Lu 339/24Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie, wyrok z 18.07.2024
Nieruchomości
- I OSK 295/21Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z 26.04.2024
Administracyjne postępowanie
- IV SA/Wa 2574/23Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, wyrok z 20.02.2024
Nieruchomości
- IV SA/Wa 469/22Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, wyrok z 19.05.2022
Gospodarka gruntami
- IV SA/Wa 470/22Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, wyrok z 19.05.2022
Gospodarka gruntami
- I C 468/20Sąd Okręgowy w Piotrkowie Trybunalskim, postanowienie z 25.05.2020
- II OSK 393/18Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z 11.12.2018
Nieruchomości
- II OSK 2030/16Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z 18.07.2018
Gospodarka gruntami