Art. 9s
Ustawa z dnia 28 marca 2003 r. o transporcie kolejowym, tekst jednolity Dz.U. 2026 poz. 1324. Obecne brzmienie co najmniej od tekstu jednolitego z 13 października 2026 r.
Art. 9s.
1.
Decyzją o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej zatwierdza się podział nieruchomości. Mapy z projektami podziału nieruchomości stanowią integralną część decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej.
2.
Linie rozgraniczające teren ustalone decyzją o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej stanowią linie podziału nieruchomości.
3.
Nieruchomości, o których mowa w art. 9q ust. 1 pkt 7, stają się z mocy prawa własnością:
1)
Skarb PaństwaPaństwo jako podmiot praw i obowiązków w stosunkach cywilnoprawnych dotyczących mienia państwowego, które nie należy do innych państwowych osób prawnych. Ma osobowość prawną.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu - w przypadku wniosku o wydanie decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej złożonego przez PLK S.A. lub CPK,
2)
jednostki samorządu terytorialnego - w przypadku wniosku o wydanie decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej złożonego przez tę jednostkę - z dniem, w którym decyzja o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej stała się ostateczna.
3a.
Jeżeli na nieruchomości, o której mowa w ust. 3, lub UżytkowanieOgraniczone prawo rzeczowe pozwalające korzystać z cudzej rzeczy i pobierać jej pożytki w zakresie określonym przez ustawę lub czynność prawną. Użytkowanie jest niezbywalne i co do zasady wygasa najpóźniej ze śmiercią użytkownika.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu wieczystego tej nieruchomości zostały ustanowione ograniczone prawa rzeczowe, z dniem w którym decyzja o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej stała się ostateczna, prawa te wygasają.
3b.
PLK S.A. lub CPK nabywają z mocy prawa z dniem, w którym decyzja o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej stała się ostateczna, prawo użytkowania wieczystego nieruchomości gruntowych nabytych z mocy prawa przez Skarb Państwa lub stanowiących jego własność, z wyłączeniem nieruchomości, o których mowa w ust. 3e, oraz prawo własności budynków, innych urządzeń i lokali znajdujących się na tych nieruchomościach.
3c.
Nie pobiera się pierwszej opłaty i opłat rocznych z tytułu nabycia prawa użytkowania wieczystego nieruchomości w trybie niniejszego rozdziału, a nabycie prawa własności budynków, innych urządzeń i lokali znajdujących się na nieruchomościach, o których mowa w ust. 3b, następuje nieodpłatnie.
3d.
Dochód z tytułu nabycia praw, o których mowa w ust. 3b, jest zwolniony od podatku dochodowego.
3e.
Nieruchomości, na których planowana jest budowa lub przebudowa Droga publicznaDroga zaliczona do jednej z kategorii dróg publicznych, z której może korzystać każdy zgodnie z jej przeznaczeniem i przepisami ruchu drogowego. Zarządzanie drogą wykonuje właściwy zarządca.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu, określone decyzją o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej, z dniem, w którym decyzja ta stała się ostateczna:
1)
wojewoda oddaje w trwały zarząd Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad - w odniesieniu do dróg krajowych;
2)
stają się własnością właściwego samorządu województwa, powiatu lub gminy - w odniesieniu do dróg wojewódzkich, powiatowych i gminnych.
4.
Do ustalenia wysokości i wypłacenia odszkodowania w przypadkach, o których mowa w ust. 3 i 3a, stosuje się odpowiednio przepisy o gospodarce nieruchomościami, z zastrzeżeniem art. 9wa ust. 5, art. 9y i art. 9z.
5.
Decyzja o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej stanowi podstawę do dokonania wpisów:
1)
w księdze wieczystej i w katastrze nieruchomości praw, o których mowa w ust. 3–3b i 3e;
2)
w księdze wieczystej ograniczeń, o których mowa w ust. 9 oraz w art. 9q ust. 1 pkt 6.
6.
Przepisów ust. 2 i 3 nie stosuje się do nieruchomości będących przedmiotem własności albo użytkowania wieczystego PKP S.A. lub PLK S.A.
7.
Do dnia uzyskania pozwolenia na budowę, nieruchomości, o których mowa w ust. 3, mogą być użytkowane nieodpłatnie przez dotychczasowych właścicieli lub osoby, które posiadały inne tytuły prawne do nieruchomości, z zastrzeżeniem art. 9w.
8.
Z dniem, w którym decyzja o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej stała się ostateczna, PLK S.A., CPK lub właściwa jednostka samorządu terytorialnego uzyskuje prawo do dysponowania nieruchomościami, stanowiącymi teren objęty inwestycją, o którym mowa w art. 9q ust. 1 pkt 1, na cele budowlane w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2026 r. poz. 524, 605 i 646), zwanej dalej „Prawem budowlanym”, z uwzględnieniem art. 9w ust. 4.
9.
W odniesieniu do nieruchomości objętych decyzją o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej, oznaczonych zgodnie z art. 9q ust. 1 pkt 8, w celu zapewnienia prawa do wejścia na teren nieruchomości w związku z prowadzeniem inwestycji kolejowej obejmującej budowę lub przebudowę tunelu, w tym budowanego metodą odkrywkową, wykopu przekrytego, estakady, wiaduktu lub mostu, a także prace związane z jego konserwacją, utrzymaniem lub usuwaniem awarii, wojewoda w decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej ograniczy, za odszkodowaniem, sposób korzystania z nieruchomości przez udzielenie zezwolenia na budowę lub przebudowę tunelu, w tym budowanego metodą odkrywkową, wykopu przekrytego, estakady, wiaduktu lub mostu, oraz związanych z nim układu drogowego lub urządzeń wodnych, ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń służących do przesyłania płynów, pary, gazów i energii elektrycznej oraz urządzeń łączności publicznej i sygnalizacji, a także innych podziemnych, naziemnych lub nadziemnych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń.
10.
Odszkodowanie, o którym mowa w ust. 9, przysługuje właścicielom lub użytkownikom wieczystym nieruchomości, oznaczonych zgodnie z art. 9q ust. 1 pkt 8, od podmiotu, na rzecz którego wydawana jest decyzja o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej.
10a.
Wysokość odszkodowania, o którym mowa w ust. 9, ustala wojewoda, w drodze decyzji, w terminie nie dłuższym niż 180 dni od dnia, w którym decyzja o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej stała się ostateczna.
11.
Do ustalenia odszkodowań, o których mowa w ust. 9, stosuje się przepisy art. 9y ust. 3 i 4. Koszty ustalenia wysokości odszkodowania pokrywa podmiot, na rzecz którego wydawana jest decyzja o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej.
12.
Jeżeli wskutek ograniczenia, o którym mowa w ust. 9, zmniejszy się wartość nieruchomości objętej tym ograniczeniem, wojewoda ustala odszkodowanie w wysokości odpowiadającej temu zmniejszeniu, na wniosek właściciela lub użytkownika wieczystego złożony w terminie 3 lat od dnia, w którym decyzja o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej stała się ostateczna, a w przypadku decyzji wydanej na podstawie art. 9wa od dnia, w którym decyzja zmieniająca stała się ostateczna. Przepis ust. 11 zdanie drugie stosuje się.
13.
Instytucjom publicznym i podmiotom prowadzącym działalność gospodarczą na nieruchomościach, o których mowa w art. 9s ust. 9, przysługuje zwrot poniesionych udokumentowanych i uzasadnionych kosztów, będących bezpośrednim skutkiem realizacji na tych nieruchomościach inwestycji dotyczącej linii kolejowej, obejmujących:
1)
koszty dokonania niezbędnego zabezpieczenia mienia ruchomego,
2)
czynsz najmu lokalu wraz z powiązanymi z nim opłatami za media niezbędnymi dla przedmiotu prowadzonej działalności gospodarczej, proporcjonalnie do czasu, kiedy korzystanie z lokalu nie było możliwe z uwagi na realizowaną inwestycję - od podmiotu, na rzecz którego została wydana decyzja o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej.
Orzeczenia do art. 9s
Ten przepis powołuje 10 orzeczeń, w tym ust. 1: 2, ust. 3: 5, ust. 9: 1.
Wszystkie
Sąd Najwyższy
Sądy apelacyjne
Sądy okręgowe
Sądy rejonowe
Sądy administracyjne
Sortuj: najczęściej cytowane
- IV SA/Wa 2980/24Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, wyrok z 21.01.2025
Nieruchomości
- VII SA/Wa 203/24Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, wyrok z 29.04.2024
Kolejnictwo; Transport
- IV SA/Wa 1425/22Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, wyrok z 22.09.2022
Nieruchomości
- II OSK 878/21Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z 07.07.2021
Zagospodarowanie przestrzenne
- VII SA/Wa 326/21Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, wyrok z 29.06.2021
Inne
- II OSK 2271/17Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z 18.07.2019
Inne
- II OSK 2001/17Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z 18.06.2019
Administracyjne postępowanie; Inne
- II OSK 2073/17Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z 18.06.2019
Budowlane prawo
- I OSK 2666/14Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z 14.09.2016
Ewidencja gruntów
- II OSK 1181/11Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z 31.08.2011
Zagospodarowanie przestrzenne
