Art. 25
Ustawa z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci, tekst jednolity Dz.U. 2026 poz. 508. Obecne brzmienie co najmniej od tekstu jednolitego z 13 kwietnia 2026 r.
Art. 25.
1.
Osoba, która pobrała Nienależne świadczenieŚwiadczenie spełnione bez istnienia obowiązku prawnego albo po jego wygaśnięciu, a także świadczenie spełnione na rzecz niewłaściwej osoby. Co do zasady podlega zwrotowi.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu wychowawcze, jest obowiązana do jego zwrotu.
2.
Za Zwrot nienależnie pobranych świadczeń z ubezpieczeniaObowiązek oddania świadczenia z ubezpieczeń społecznych pobranego mimo braku prawa do niego albo w wysokości wyższej niż należna. Obowiązek ten jest ustalany w drodze decyzji organu rentowego.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu wychowawcze uważa się:
1)
(uchylony) 1a) (uchylony) 2) świadczenie wychowawcze przyznane lub wypłacone na podstawie Fałszywe zeznaniaZłożenie nieprawdziwego zeznania lub zatajenie prawdy w postępowaniu prowadzonym na podstawie ustawy, gdy osoba zeznająca została uprzedzona o odpowiedzialności karnej albo odebrała przyrzeczenie.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu lub dokumentów albo w innych przypadkach świadomego wprowadzenia w błąd przez osobę pobierającą to świadczenie;
3)
(uchylony) 4) (uchylony) 5) świadczenie wychowawcze wypłacone osobie innej niż osoba, której świadczenie zostało przyznane, z przyczyn niezależnych od Zakładu Ubezpieczeń Społecznych;
6)
świadczenie wychowawcze wypłacone mimo braku prawa do tego świadczenia.
2a.
Za nienależnie pobrane świadczenie wychowawcze nie uznaje się świadczenia przyznanego rodzicowi, opiekunowi prawnemu dziecka albo opiekunowi faktycznemu dziecka, który zmarł, pobranego przez rodzica, opiekuna prawnego dziecka albo opiekuna faktycznego dziecka, którym zostało ustalone prawo do świadczenia wychowawczego na podstawie art. 18 ust. 2b.
3.
Od kwot nienależnie pobranego świadczenia wychowawczego, o którym mowa w ust. 2 pkt 2, 5 i 6, są naliczane odsetki ustawowe za opóźnienie, chyba że przyznanie świadczenia wychowawczego było następstwem błędu Zakładu Ubezpieczeń Społecznych.
3a.
W przypadkach gdy nienależnie pobrane świadczenie wychowawcze wynika z decyzji tymczasowej wydanej na podstawie przepisów o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego, przepisu ust. 3 nie stosuje się.
4.
Należności z tytułu nienależnie pobranego świadczenia wychowawczego ulegają przedawnieniu z upływem 3 lat, licząc od dnia, w którym decyzja o ustaleniu i zwrocie nienależnie pobranego świadczenia wychowawczego stała się ostateczna.
5.
Bieg przedawnienia przerywa:
1)
odroczenie terminu płatności należności,
2)
rozłożenie spłaty należności na raty,
3)
zastosowanie środka egzekucyjnego, o którym dłużnik został powiadomiony,
4)
ogłoszenie upadłości - przy czym po przerwaniu biegu terminu przedawnienia biegnie on na nowo odpowiednio od dnia następującego po dniu odroczenia terminu płatności należności, rozłożenia spłaty należności na raty, zastosowania środka egzekucyjnego, o którym dłużnik został powiadomiony, lub ogłoszenia upadłości.
6.
Decyzja o ustaleniu i zwrocie nienależnie pobranego świadczenia wychowawczego nie jest wydawana, jeżeli od terminu jego pobrania upłynęło więcej niż 2 lata.
7.
Kwoty nienależnie pobranego świadczenia wychowawczego łącznie z odsetkami ustawowymi za opóźnienie ustalone ostateczną decyzją podlegają potrąceniu z wypłacanego świadczenia wychowawczego, świadczenia dobry start oraz ze świadczeń z ubezpieczeń społecznych wypłacanych przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych. Kwoty nienależnie pobranego świadczenia wychowawczego łącznie z odsetkami ustawowymi za opóźnienie ustalone ostateczną decyzją podlegają również potrąceniu z wypłacanego świadczenia „aktywny rodzic”, o którym mowa w ustawie z dnia 15 maja 2024 r. o wspieraniu rodziców w aktywności zawodowej oraz w wychowaniu dziecka - „Aktywny rodzic” (Dz. U. poz. 858, z 2025 r. poz. 619, 1083 i 1301 oraz z 2026 r. poz. 203).
8.
Nienależnie pobrane świadczenie wychowawcze podlega egzekucji w trybie przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.
9.
Kwoty nienależnie pobranego świadczenia wychowawczego podlegają zwrotowi łącznie z odsetkami ustawowymi za opóźnienie na rachunek bankowy wskazany przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych. Odsetki są naliczane od pierwszego dnia miesiąca następującego po dniu wypłaty świadczenia wychowawczego do dnia spłaty.
10.
Zakład Ubezpieczeń Społecznych może odstąpić od żądania zwrotu kwoty nienależnie pobranego świadczenia wychowawczego łącznie z odsetkami w całości lub w części, odroczyć termin płatności albo rozłożyć na raty, jeżeli zachodzą szczególnie uzasadnione okoliczności dotyczące sytuacji rodziny. Do nienależnie pobranego świadczenia wychowawczego stosuje się odpowiednio art. 84 ust. 8a–8e ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych.
11.
W przypadku zwrotu nienależnie pobranego świadczenia wychowawczego w formie czeku, nie realizuje się czeku, gdy kwota zwrotu jest niższa niż koszty obsługi czeku.
12.
W przypadku śmierci osoby, która pobrała nienależnie świadczenie wychowawcze, wygasają należności, o których mowa w ust. 2 i 9.
Orzeczenia do art. 25
Ten przepis powołuje 394 orzeczenia, w tym ust. 1: 160, ust. 10: 26, ust. 2: 142, ust. 2a: 2, ust. 3: 17, ust. 6: 1, ust. 7: 2, ust. 9: 5.
Wszystkie
Sąd Najwyższy
Sądy apelacyjne
Sądy okręgowe
Sądy rejonowe
Sądy administracyjne
Sortuj: najczęściej cytowane
- II SA/Ol 917/24Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie, wyrok z 13.02.2025
Zabezpieczenie społeczne
- I SA/Wa 2349/24Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, wyrok z 05.02.2025
Inne
- II SA/Gl 1206/24Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, wyrok z 24.01.2025
Pomoc społeczna
- I SA/Wa 1915/24Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, wyrok z 23.01.2025
Pomoc społeczna
- I SA/Wa 2294/24Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, wyrok z 21.01.2025
Pomoc społeczna
- IV SA/Wr 426/24Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, wyrok z 16.01.2025
Pomoc społeczna
- II SA/Ke 597/24Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach, wyrok z 15.01.2025
Pomoc społeczna
- II SA/Bd 707/24Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy, wyrok z 09.01.2025
Pomoc społeczna
- IV SA/Wr 323/24Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, wyrok z 09.01.2025
Pomoc społeczna
- II SA/Ke 521/24Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach, wyrok z 30.12.2024
Pomoc społeczna
