Art. 113 u.g.n.
Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami, tekst jednolity Dz.U. 2026 poz. 399. Obecne brzmienie co najmniej od tekstu jednolitego z 2 kwietnia 2014 r.
Art. 113.
1.
Nieruchomość może być wywłaszczona tylko na rzecz Skarb PaństwaPaństwo jako podmiot praw i obowiązków w stosunkach cywilnoprawnych dotyczących mienia państwowego, które nie należy do innych państwowych osób prawnych. Ma osobowość prawną.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu albo na rzecz jednostki samorządu terytorialnego.
2.
Nieruchomość stanowiąca własność Skarbu Państwa nie może być wywłaszczona. Nie dotyczy to WywłaszczeniePozbawienie albo ograniczenie prawa do nieruchomości w drodze decyzji administracyjnej na cel publiczny. Jest dopuszczalne za słusznym odszkodowaniem.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu UżytkowanieOgraniczone prawo rzeczowe pozwalające korzystać z cudzej rzeczy i pobierać jej pożytki w zakresie określonym przez ustawę lub czynność prawną. Użytkowanie jest niezbywalne i co do zasady wygasa najpóźniej ze śmiercią użytkownika.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu wieczystego oraz ograniczonych praw rzeczowych obciążających nieruchomość.
3.
Wywłaszczeniem może być objęta cała nieruchomość albo jej część. Jeżeli wywłaszczeniem jest objęta część nieruchomości, a pozostała część nie nadaje się do prawidłowego wykorzystywania na dotychczasowe cele, na żądanie właściciela lub użytkownika wieczystego nieruchomości nabywa się tę część w drodze umowy na rzecz Skarbu Państwa lub na rzecz jednostki samorządu terytorialnego, w zależności od tego, na czyją rzecz następuje wywłaszczenie.
4.
Jeżeli nieruchomość nie ma założonej księgi wieczystej lub zbioru dokumentów, przy jej wywłaszczeniu przyjmuje się inne dokumenty stwierdzające prawa do nieruchomości oraz służące do jej oznaczenia dane z katastru nieruchomości.
5.
W przypadku nieruchomości o nieuregulowanym stanie prawnym, przy jej wywłaszczeniu, przyjmuje się służące do jej oznaczenia dane z katastru nieruchomości.
6.
Przez nieruchomość o nieuregulowanym stanie prawnym rozumie się nieruchomość, dla której ze względu na brak księgi wieczystej, zbioru dokumentów albo innych dokumentów nie można ustalić osób, którym przysługują do niej prawa rzeczowe.
7.
Przepis ust. 6 stosuje się również, jeżeli właściciel lub użytkownik wieczysty nieruchomości nie żyje i nie przeprowadzono lub nie zostało zakończone postępowanie spadkowe.
Orzeczenia do art. 113 u.g.n.
Ten przepis powołuje 100 orzeczeń, w tym ust. 1: 10, ust. 2: 7, ust. 3: 24, ust. 4: 2, ust. 5: 1, ust. 6: 35, ust. 7: 4.
Wszystkie
Sąd Najwyższy
Sądy apelacyjne
Sądy okręgowe
Sądy rejonowe
Sądy administracyjne
Sortuj: najczęściej cytowane
- V Ca 2301/23Sąd Okręgowy w Warszawie, postanowienie z 09.06.2025
- II OSK 1623/24Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z 15.10.2024
Drogi publiczne
- VIII SA/Wa 415/24Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, wyrok z 26.09.2024
Umorzenie postępowania
- II SA/Sz 809/23Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie, wyrok z 15.02.2024
Ochrona przyrody
- II SA/Go 338/23Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp., wyrok z 06.09.2023
Inne
- I SA/Po 364/23Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, wyrok z 22.08.2023
Gospodarka gruntami
- I OSK 765/20Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z 28.07.2023
Nieruchomości
- II SA/Lu 33/23Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie, wyrok z 09.03.2023
Nieruchomości
- I Ca 398/22Sąd Okręgowy w Suwałkach, uzasadnienie z 16.02.2023
- IV C 688/18Sąd Okręgowy w Warszawie, wyrok z 14.02.2023