Przejdź do treści

Art. 136 u.g.n.

Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami, tekst ujednolicony (nieurzędowy) według stanu na 31 lipca 2026 r.: tekst jednolity Dz.U. 2026 poz. 399 ze zmianami z Dz.U. 2026 poz. 912.

Historia zmian

Art. 136.

1.

Nieruchomość wywłaszczona nie może być użyta na cel inny niż określony w decyzji o WywłaszczeniePozbawienie albo ograniczenie prawa do nieruchomości w drodze decyzji administracyjnej na cel publiczny. Jest dopuszczalne za słusznym odszkodowaniem.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu, z uwzględnieniem art. 137, chyba że poprzedni właściciel lub jego spadkobierca nie złożą wniosku o zwrot tej nieruchomości.

2.

W razie powzięcia zamiaru użycia wywłaszczonej nieruchomości lub jej części na inny cel niż określony w decyzji o wywłaszczeniu właściwy organ zawiadamia poprzedniego właściciela lub jego spadkobiercę o tym zamiarze, informując równocześnie o możliwości zwrotu wywłaszczonej nieruchomości lub udziału w tej nieruchomości albo części wywłaszczonej nieruchomości lub udziału w tej części.

2a.

W przypadku braku możliwości ustalenia adresu poprzedniego właściciela lub jego spadkobiercy zawiadomienia dokonuje się w drodze obwieszczenia. Obwieszczenie podaje się do publicznej wiadomości na okres 3 miesięcy poprzez wywieszenie w siedzibie właściwego organu oraz umieszczenie na jego stronie podmiotowej w Biuletynie Informacja publicznaInformacja o sprawach publicznych, w szczególności o działalności władz publicznych i gospodarowaniu majątkiem publicznym. Co do zasady podlega udostępnieniu na zasadach określonych w ustawie.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu. Informację o obwieszczeniu właściwy organ podaje do publicznej wiadomości przez ogłoszenie w prasie lokalnej o zasięgu obejmującym co najmniej powiat, na terenie którego położona jest nieruchomość.

2b.

Zawiadomienie zawiera w szczególności:

1)

wskazanie nieruchomości według Księga wieczystaPubliczny rejestr przedstawiający stan prawny nieruchomości oraz niektórych praw. Zawiera między innymi dane o właścicielu, obciążeniach i hipotekach.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu lub zbioru dokumentów oraz według katastru nieruchomości;

2)

oznaczenie decyzji administracyjnej stanowiącej podstawę wywłaszczenia;

3)

imię i nazwisko poprzedniego właściciela lub jego spadkobiercy;

4)

informację o tym, że z wnioskiem o zwrot występuje się do starosty, wykonującego zadanie z zakresu administracji rządowej;

5)

pouczenie o skutkach niezłożenia wniosku o zwrot w terminie, o którym mowa w ust. 5 i 7.

3.

Poprzedni właściciel lub jego spadkobierca mogą żądać zwrotu wywłaszczonej nieruchomości lub udziału w tej nieruchomości albo części wywłaszczonej nieruchomości lub udziału w tej części, jeżeli, stosownie do przepisu art. 137, nieruchomość lub jej część stała się zbędna na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu. Z wnioskiem o zwrot występuje się do starosty, wykonującego zadanie z zakresu administracji rządowej, który zawiadamia o tym właściwy organ gospodarujący zasobem nieruchomości. Warunkiem zwrotu wywłaszczonej nieruchomości lub udziału w tej nieruchomości albo części wywłaszczonej nieruchomości lub udziału w tej części jest zwrot przez poprzedniego właściciela lub jego spadkobiercę odszkodowania lub nieruchomości zamiennej stosownie do art. 140.

3a.

W przypadku gdy postępowanie w sprawie zwrotu dotyczy udziału w wywłaszczonej nieruchomości lub udziału w jej części, starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, zawiadamia pozostałych uprawnionych o możliwości zwrotu udziału w wywłaszczonej nieruchomości albo udziału w jej części.

3b.

W przypadku gdy zostało zgłoszone więcej niż jedno żądanie zwrotu udziału w wywłaszczonej nieruchomości lub w jej części, starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, prowadzi jedno postępowanie dotyczące wszystkich żądań.

4.

Przepisy ust. 3–3b stosuje się odpowiednio do części nieruchomości nabytej w drodze umowy zgodnie z art. 113 ust. 3.

5.

W przypadku niezłożenia przez uprawnionego wniosku o zwrot wywłaszczonej nieruchomości lub udziału w tej nieruchomości albo części wywłaszczonej nieruchomości lub udziału w tej części w terminie 3 miesięcy od dnia otrzymania zawiadomienia, o którym mowa w ust. 2, albo od dnia następującego po dniu, w którym upłynął okres, o którym mowa w ust. 2a, uprawnienie do zwrotu wywłaszczonej nieruchomości lub udziału w tej nieruchomości albo części wywłaszczonej nieruchomości lub udziału w tej części wygasa. 6. (utracił moc) 7. Uprawnienie do zwrotu, o którym mowa w ust. 3, wygasa, jeżeli od dnia, w którym decyzja o wywłaszczeniu stała się ostateczna, upłynęło 20 lat, a w tym terminie uprawniony nie złożył wniosku, o którym mowa w ust. 3. W takim przypadku właściwy organ nie ma obowiązku zawiadamiania oraz informowania, o którym mowa w ust. 2.
Porównaj wersje

Orzeczenia do art. 136 u.g.n.

Ten przepis powołuje 1 777 orzeczeń, w tym ust. 1: 272, ust. 2: 65, ust. 3: 982, ust. 3a: 2, ust. 3b: 1, ust. 4: 4, ust. 5: 6, ust. 6: 3.

Wszystkie Sąd Najwyższy Sądy apelacyjne Sądy okręgowe Sądy rejonowe Sądy administracyjne Sortuj: najczęściej cytowane
  1. I ACa 3947/24Sąd Apelacyjny w Krakowie, wyrok z 02.02.2026

    odszkodowanie

  2. I CSK 58/25Sąd Najwyższy, Izba Cywilna, postanowienie z 18.12.2025
  3. I ACa 236/23Sąd Apelacyjny w Krakowie, wyrok z 26.11.2025

    odszkodowanie

  4. I ACa 193/23Sąd Apelacyjny w Krakowie, wyrok z 02.10.2025

    odszkodowanie

  5. II CSKP 2303/22Sąd Najwyższy, Izba Cywilna, wyrok z 18.06.2025
  6. II CSKP 849/23Sąd Najwyższy, Izba Cywilna, wyrok z 13.06.2025
  7. I CSK 2167/24Sąd Najwyższy, Izba Cywilna, postanowienie z 04.06.2025
  8. I OSK 236/22Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z 11.02.2025

    Nieruchomości

  9. I OSK 147/22Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z 11.02.2025

    Inne

  10. I OSK 1300/23Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z 04.02.2025

    Nieruchomości

Szukaj w orzeczeniach do tego przepisu

Wczytuję stronę

To zwykle trwa kilka sekund.