o księgach wieczystych i hipotece

Art. 1.

1.

Księga wieczystaPubliczny rejestr przedstawiający stan prawny nieruchomości oraz niektórych praw. Zawiera między innymi dane o właścicielu, obciążeniach i hipotekach.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu prowadzi się w celu ustalenia stanu prawnego nieruchomości.

2.

Księgi wieczyste zakłada i prowadzi się dla nieruchomości.

3.

Księgi wieczyste mogą być także prowadzone w celu ustalenia stanu prawnego spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu.

178 orzeczeń, najnowsze II CSKP 705/25 z 23.01.2026; do ust. 1: 95, do ust. 2: 13, do ust. 3: 2 Strona przepisu

Art. 2.

Księga wieczystaPubliczny rejestr przedstawiający stan prawny nieruchomości oraz niektórych praw. Zawiera między innymi dane o właścicielu, obciążeniach i hipotekach.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu są jawne. Nie można zasłaniać się nieznajomością wpisów w księdze wieczystej ani wniosków, o których uczyniono w niej wzmiankę.

140 orzeczeń, najnowsze I C 59/25 z 08.09.2026 Strona przepisu

Art. 3.

1.

Domniemywa się, że prawo jawne z Księga wieczystaPubliczny rejestr przedstawiający stan prawny nieruchomości oraz niektórych praw. Zawiera między innymi dane o właścicielu, obciążeniach i hipotekach.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu jest wpisane zgodnie z rzeczywistym Staż pracyOkresy zatrudnienia i inne okresy zaliczane przez przepisy do uprawnień pracowniczych lub ubezpieczeniowych. Ma znaczenie między innymi dla wymiaru niektórych świadczeń i uprawnień.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu.

2.

Domniemywa się, że prawo wykreślone nie istnieje.

1 052 orzeczenia, najnowsze I C 312/25 z 16.10.2026; do ust. 1: 516, do ust. 2: 20 Strona przepisu

Art. 4.

Przeciwko Domniemanie prawneNakaz wyprowadzenia przez organ lub sąd określonego wniosku z faktu ustalonego, jeżeli tak stanowi przepis prawa. Co do zasady może zostać obalone dowodem przeciwnym, chyba że ustawa stanowi inaczej.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu wynikającemu z wpisu w Księga wieczystaPubliczny rejestr przedstawiający stan prawny nieruchomości oraz niektórych praw. Zawiera między innymi dane o właścicielu, obciążeniach i hipotekach.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu nie można powoływać się na domniemanie prawa wynikające z posiadania.

62 orzeczenia, najnowsze II CSKP 771/23 z 30.09.2025 Strona przepisu

Art. 5.

W razie niezgodności między Staż pracyOkresy zatrudnienia i inne okresy zaliczane przez przepisy do uprawnień pracowniczych lub ubezpieczeniowych. Ma znaczenie między innymi dla wymiaru niektórych świadczeń i uprawnień.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu nieruchomości ujawnionym w Księga wieczystaPubliczny rejestr przedstawiający stan prawny nieruchomości oraz niektórych praw. Zawiera między innymi dane o właścicielu, obciążeniach i hipotekach.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu a rzeczywistym stanem prawnym treść księgi rozstrzyga na korzyść tego, kto przez Czynność prawnaDziałanie, przez które ktoś świadomie wywołuje skutki prawne, przede wszystkim przez złożenie oświadczenia woli, np. zawarcie umowy, sporządzenie testamentu albo wypowiedzenie.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu z osobą uprawnioną według treści księgi nabył własność lub inne prawo rzeczowe (rękojmia wiary publicznej ksiąg wieczystych).

634 orzeczenia, najnowsze I C 1217/25 z 03.06.2026 Strona przepisu

Art. 6.

1.

RękojmiaOdpowiedzialność sprzedawcy za wady fizyczne i prawne rzeczy, niezależna od jego winy. Kupujący może żądać obniżenia ceny albo odstąpić od umowy, a w niektórych przypadkach naprawy lub wymiany.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu wiary publicznej ksiąg wieczystych nie chroni rozporządzeń nieodpłatnych albo dokonanych na rzecz nabywcy działającego w Zła wiaraStan osoby, która wie albo przy dołożeniu należytej staranności mogła się dowiedzieć, że prawo jej nie przysługuje lub stan rzeczy jest niezgodny z prawem.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu.

2.

W złej wierze jest ten, kto wie, że treść Księga wieczystaPubliczny rejestr przedstawiający stan prawny nieruchomości oraz niektórych praw. Zawiera między innymi dane o właścicielu, obciążeniach i hipotekach.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu jest niezgodna z rzeczywistym stanem prawnym, albo ten, kto z łatwością mógł się o tym dowiedzieć.

3.

Jeżeli do dokonania rozporządzenia potrzebny jest wpis w księdze wieczystej, chwila złożenia wniosku o wpis jest rozstrzygająca dla oceny dobrej lub złej wiary nabywcy. Jednakże gdy rozporządzenie dochodzi do skutku dopiero po dokonaniu wpisu, rozstrzyga dzień, w którym rozporządzenie doszło do skutku.

281 orzeczeń, najnowsze I CSK 1127/24 z 29.12.2025; do ust. 1: 91, do ust. 2: 92, do ust. 3: 4 Strona przepisu

Art. 7.

RękojmiaOdpowiedzialność sprzedawcy za wady fizyczne i prawne rzeczy, niezależna od jego winy. Kupujący może żądać obniżenia ceny albo odstąpić od umowy, a w niektórych przypadkach naprawy lub wymiany.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu wiary publicznej ksiąg wieczystych nie działa przeciwko:

1)

prawom obciążającym nieruchomość z mocy ustawy, niezależnie od wpisu;

2)

prawu DożywocieUmowa, w której nabywca nieruchomości zobowiązuje się zapewnić zbywcy dożywotnie utrzymanie, a zbywca przenosi własność nieruchomości.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu;

3)

służebnościom ustanowionym na podstawie decyzji właściwego organu administracji rządowej albo jednostki samorządu terytorialnego;

4)

Służebność drogi koniecznejSłużebność ustanawiana dla nieruchomości niemającej odpowiedniego dostępu do drogi publicznej. Polega na prawie przejazdu lub przechodu przez nieruchomość sąsiednią za odpowiednim wynagrodzeniem.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu albo ustanowionym w związku z przekroczeniem granicy przy wznoszeniu budynku lub innego urządzenia;

5)

służebnościom przesyłu.

123 orzeczenia, najnowsze III Ca 1273/25 z 21.05.2026 Strona przepisu

Art. 8.

RękojmiaOdpowiedzialność sprzedawcy za wady fizyczne i prawne rzeczy, niezależna od jego winy. Kupujący może żądać obniżenia ceny albo odstąpić od umowy, a w niektórych przypadkach naprawy lub wymiany.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu wiary publicznej ksiąg wieczystych wyłącza wzmianka o wniosku, Skarga na orzeczenie referendarza sądowegoŚrodek zaskarżenia orzeczenia wydanego przez referendarza sądowego. Jej wniesienie co do zasady powoduje utratę mocy tego orzeczenia i ponowne rozpoznanie sprawy przez sąd.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu, apelacji lub skardze kasacyjnej oraz ostrzeżenie dotyczące niezgodności stanu prawnego ujawnionego w Księga wieczystaPubliczny rejestr przedstawiający stan prawny nieruchomości oraz niektórych praw. Zawiera między innymi dane o właścicielu, obciążeniach i hipotekach.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu z rzeczywistym stanem prawnym nieruchomości.

82 orzeczenia, najnowsze IX Ca 448/25 z 08.10.2025 Strona przepisu

Art. 9.

Przepisy art. 5–8 stosuje się także w wypadkach niewymienionych w art. 5 rozporządzeń prawami jawnymi z Księga wieczystaPubliczny rejestr przedstawiający stan prawny nieruchomości oraz niektórych praw. Zawiera między innymi dane o właścicielu, obciążeniach i hipotekach.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu oraz gdy na podstawie wpisanego prawa zostaje spełnione świadczenie na rzecz osoby uprawnionej według treści księgi.

19 orzeczeń, najnowsze II Ca 1298/23 z 13.07.2023 Strona przepisu

Art. 10.

1.

W razie niezgodności między Staż pracyOkresy zatrudnienia i inne okresy zaliczane przez przepisy do uprawnień pracowniczych lub ubezpieczeniowych. Ma znaczenie między innymi dla wymiaru niektórych świadczeń i uprawnień.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu nieruchomości ujawnionym w Księga wieczystaPubliczny rejestr przedstawiający stan prawny nieruchomości oraz niektórych praw. Zawiera między innymi dane o właścicielu, obciążeniach i hipotekach.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu a rzeczywistym stanem prawnym osoba, której prawo nie jest wpisane lub jest wpisane błędnie albo jest dotknięte wpisem nieistniejącego obciążenia lub ograniczenia, może żądać usunięcia niezgodności.

2.

Roszczenie o usunięcie niezgodności może być ujawnione przez ostrzeżenie. Podstawą wpisu ostrzeżenia jest nieprawomocne orzeczenie sądu lub postanowienie o udzieleniu zabezpieczenia. Do udzielenia zabezpieczenia nie jest potrzebne wykazanie, że powód ma Interes prawnyObiektywna potrzeba uzyskania ochrony prawnej, wynikająca z przepisów prawa, a nie tylko z faktycznej korzyści. Jest warunkiem m.in. powództwa o ustalenie i udziału w postępowaniu administracyjnym.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu w udzieleniu zabezpieczenia.

1 643 orzeczenia, najnowsze I C 312/25 z 16.10.2026; do ust. 1: 674, do ust. 2: 47 Strona przepisu

Art. 11.

Ograniczone prawo rzeczowe na nieruchomości, ujawnione w Księga wieczystaPubliczny rejestr przedstawiający stan prawny nieruchomości oraz niektórych praw. Zawiera między innymi dane o właścicielu, obciążeniach i hipotekach.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu, ma pierwszeństwo przed takim prawem nieujawnionym w księdze.

9 orzeczeń, najnowsze II NSNc 94/23 z 10.05.2023 Strona przepisu

Art. 12.

1.

O pierwszeństwie ograniczonych praw rzeczowych wpisanych do Księga wieczystaPubliczny rejestr przedstawiający stan prawny nieruchomości oraz niektórych praw. Zawiera między innymi dane o właścicielu, obciążeniach i hipotekach.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu rozstrzyga chwila, od której liczy się skutki dokonanego wpisu.

2.

Prawa wpisane na podstawie wniosków złożonych równocześnie mają równe pierwszeństwo.

41 orzeczeń, najnowsze II CSKP 2056/22 z 21.02.2025 Strona przepisu

Art. 13.

1.

Ustanawiając ograniczone prawo rzeczowe, które ma być wpisane w Księga wieczystaPubliczny rejestr przedstawiający stan prawny nieruchomości oraz niektórych praw. Zawiera między innymi dane o właścicielu, obciążeniach i hipotekach.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu, właściciel może zastrzec pierwszeństwo przed tym prawem lub równe z tym prawem dla innego prawa.

2.

Zastrzeżenia można dokonać także po ustanowieniu prawa, za zgodą osoby, której to prawo przysługuje.

3.

Do zastrzeżenia pierwszeństwa ograniczonego prawa rzeczowego niezbędny jest wpis w księdze wieczystej.

5 orzeczeń, najnowsze II Ca 1504/19 z 30.10.2019 Strona przepisu

Art. 14.

Jeżeli przed wpisaniem prawa, dla którego było zastrzeżone pierwszeństwo, zostało wpisane inne prawo, do wpisu prawa z zastrzeżeniem pierwszeństwa nie jest potrzebna zgoda osoby, której to inne prawo przysługuje, chyba że prawo, dla którego zastrzeżono pierwszeństwo, miałoby być wpisane w szerszym zakresie, niż to wynika z zastrzeżenia pierwszeństwa.

4 orzeczenia, najnowsze II Ca 1504/19 z 30.10.2019 Strona przepisu

Art. 15.

Przepisy art. 11–14 nie naruszają pierwszeństwa ograniczonych praw rzeczowych określonego w przepisach szczególnych.

6 orzeczeń, najnowsze II Ca 1504/19 z 30.10.2019 Strona przepisu

Art. 16.

1.

W wypadkach przewidzianych w przepisach ustawowych w Księga wieczystaPubliczny rejestr przedstawiający stan prawny nieruchomości oraz niektórych praw. Zawiera między innymi dane o właścicielu, obciążeniach i hipotekach.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu, poza prawami rzeczowymi, mogą być ujawnione prawa osobiste i roszczenia.

2.

W szczególności mogą być ujawniane:

1)

prawo najmu lub dzierżawy, prawo odkupu lub pierwokupu, prawo DożywocieUmowa, w której nabywca nieruchomości zobowiązuje się zapewnić zbywcy dożywotnie utrzymanie, a zbywca przenosi własność nieruchomości.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu;

2)

roszczenie o Przeniesienie własnościPrzejście prawa własności rzeczy lub prawa majątkowego z jednej osoby na inną na podstawie czynności prawnej albo zdarzenia przewidzianego w ustawie. Przeniesienie własności nieruchomości wymaga umowy w formie aktu notarialnego.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu nieruchomości lub użytkowania wieczystego albo o ustanowienie ograniczonego prawa rzeczowego; dotyczy to także roszczeń przyszłych;

3)

roszczenie wynikające z określenia zarządu lub sposobu korzystania z nieruchomości przez współwłaścicieli lub wieczystych użytkowników;

4)

roszczenie współwłaścicieli wyłączające uprawnienie do zniesienia współwłasności;

5)

wierzytelności banku hipotecznego zabezpieczone hipoteką;

6)

prawo z umowy timeshare, o którym mowa w ustawie z dnia 16 września 2011 r. o timeshare (Dz. U. poz. 1370).

177 orzeczeń, najnowsze III Ca 1273/25 z 21.05.2026; do ust. 1: 40, do ust. 2: 66 Strona przepisu

Art. 17.

Przez ujawnienie w Księga wieczystaPubliczny rejestr przedstawiający stan prawny nieruchomości oraz niektórych praw. Zawiera między innymi dane o właścicielu, obciążeniach i hipotekach.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu prawo osobiste lub roszczenie uzyskuje skuteczność względem praw nabytych przez Czynność prawnaDziałanie, przez które ktoś świadomie wywołuje skutki prawne, przede wszystkim przez złożenie oświadczenia woli, np. zawarcie umowy, sporządzenie testamentu albo wypowiedzenie.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu po jego ujawnieniu, z wyjątkiem Służebność drogi koniecznejSłużebność ustanawiana dla nieruchomości niemającej odpowiedniego dostępu do drogi publicznej. Polega na prawie przejazdu lub przechodu przez nieruchomość sąsiednią za odpowiednim wynagrodzeniem.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu, służebności przesyłu albo służebności ustanowionej w związku z przekroczeniem granicy przy wznoszeniu budynku lub innego urządzenia.

76 orzeczeń, najnowsze III CZP 2/25 z 07.08.2025 Strona przepisu

Art. 18.

Równocześnie z wpisem prawa, do którego odnosi się ujawnione w Księga wieczystaPubliczny rejestr przedstawiający stan prawny nieruchomości oraz niektórych praw. Zawiera między innymi dane o właścicielu, obciążeniach i hipotekach.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu roszczenie, wykreśla się z urzędu wpisy praw nabytych po ujawnieniu roszczenia, jeżeli wpisy te są sprzeczne z wpisem prawa, którego roszczenie dotyczyło, albo jeżeli w inny sposób naruszają to prawo.

35 orzeczeń, najnowsze II CSKP 1603/22 z 27.06.2023 Strona przepisu

Art. 19.

1.

Roszczenie o Przeniesienie własnościPrzejście prawa własności rzeczy lub prawa majątkowego z jednej osoby na inną na podstawie czynności prawnej albo zdarzenia przewidzianego w ustawie. Przeniesienie własności nieruchomości wymaga umowy w formie aktu notarialnego.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu lub Użytkowanie wieczystePrawo do korzystania z gruntu Skarbu Państwa albo samorządu terytorialnego przez 99 lat lub krócej, ale nie mniej niż 40 lat, za opłatą roczną.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu albo o ustanowienie ograniczonego prawa rzeczowego na nieruchomości może być po upływie roku od dnia wpisu w Księga wieczystaPubliczny rejestr przedstawiający stan prawny nieruchomości oraz niektórych praw. Zawiera między innymi dane o właścicielu, obciążeniach i hipotekach.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu wykreślone na jednostronne żądanie właściciela lub wieczystego użytkownika, jeżeli w tym terminie nie złożono wniosku o wpis prawa, którego dotyczy roszczenie. Jeżeli złożony w tym terminie wniosek nie został uwzględniony, roszczenie może być wykreślone z chwilą uprawomocnienia się orzeczenia odmawiającego uwzględnienia wniosku.

2.

Jeżeli uprawniony wykaże przed upływem roku od dnia wpisu, że wystąpił do sądu o przeniesienie lub ustanowienie prawa określonego w ust. 1, bieg terminu do wykreślenia roszczenia liczy się od dnia zakończenia postępowania, jednakże w razie nieuwzględnienia żądania roszczenie może być wykreślone z chwilą zakończenia postępowania.

3.

W przypadku wpisu roszczenia nabywcy, do którego nie stosuje się przepisów ustawy z dnia 20 maja 2021 r. o ochronie praw nabywcy lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego oraz Deweloperskim Funduszu Gwarancyjnym (Dz. U. z 2026 r. poz. 880), o:

1)

wybudowanie budynku oraz ustanowienie odrębnej własności lokalu mieszkalnego i przeniesienie własności tego lokalu oraz praw niezbędnych do korzystania z tego lokalu na nabywcę albo 2) zabudowanie nieruchomości gruntowej stanowiącej przedmiot własności lub użytkowania wieczystego domem jednorodzinnym i przeniesienie na nabywcę własności tej nieruchomości lub użytkowania wieczystego nieruchomości gruntowej i własności domu jednorodzinnego na niej posadowionego stanowiącego odrębną nieruchomość lub przeniesienie ułamkowej części własności tej nieruchomości wraz z prawem do wyłącznego korzystania z części nieruchomości służącej zaspokajaniu potrzeb mieszkaniowych, albo 3) przeniesienie na nabywcę własności nieruchomości wraz z domem jednorodzinnym lub użytkowania wieczystego nieruchomości gruntowej i własności domu jednorodzinnego stanowiącego odrębną nieruchomość lub przeniesienie ułamkowej części własności nieruchomości wraz z prawem do wyłącznego korzystania z części nieruchomości służącej zaspokajaniu potrzeb mieszkaniowych, albo 4) ustanowienie odrębnej własności lokalu mieszkalnego i przeniesienie własności tego lokalu oraz praw niezbędnych do korzystania z tego lokalu na nabywcę, albo 5) przeniesienie własności lokalu oraz praw niezbędnych do korzystania z tego lokalu na nabywcę, albo 6) wybudowanie budynku i przeniesienie własności lokalu użytkowego, albo 7) przeniesienie własności lokalu użytkowego, albo 8) wybudowanie budynku i przeniesienie ułamkowej części własności lokalu użytkowego, albo 9) przeniesienie ułamkowej części własności lokalu użytkowego - oraz roszczenia przyszłego, bieg terminu do wykreślenia takich roszczeń liczy się od dnia, w którym stały się one wymagalne.

29 orzeczeń, najnowsze IX Ca 448/25 z 08.10.2025; do ust. 1: 13, do ust. 2: 6, do ust. 3: 11 Strona przepisu

Art. 20.

1.

Do pierwszeństwa praw osobistych oraz roszczeń ujawnionych w Księga wieczystaPubliczny rejestr przedstawiający stan prawny nieruchomości oraz niektórych praw. Zawiera między innymi dane o właścicielu, obciążeniach i hipotekach.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu stosuje się odpowiednio przepisy o pierwszeństwie ograniczonych praw rzeczowych.

2.

O pierwszeństwie prawa, którego ustanowienie było przedmiotem roszczenia ujawnionego w księdze wieczystej, rozstrzyga chwila złożenia wniosku o wpis roszczenia.

11 orzeczeń, najnowsze II CSKP 1761/22 z 19.06.2024; do ust. 1: 2, do ust. 2: 2 Strona przepisu

Art. 21.

Właściciel kilku nieruchomości stanowiących całość gospodarczą lub graniczących z sobą może żądać połączenia ich w Księga wieczystaPubliczny rejestr przedstawiający stan prawny nieruchomości oraz niektórych praw. Zawiera między innymi dane o właścicielu, obciążeniach i hipotekach.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu w jedną nieruchomość.

44 orzeczenia, najnowsze II CSKP 345/23 z 30.01.2026 Strona przepisu

Art. 22.

1.

Ograniczone prawa rzeczowe obciążające którąkolwiek z połączonych nieruchomości obciążają całą nieruchomość utworzoną przez połączenie. Nie wpływa to jednak na dotychczasowy zakres wykonywania użytkowania i SłużebnośćOgraniczone prawo rzeczowe obciążające nieruchomość, np. prawo przejazdu przez cudzą działkę (służebność gruntowa) albo prawo zamieszkiwania (służebność osobista).Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu.

2.

Nieruchomości obciążone ograniczonymi prawami rzeczowymi mogą być połączone tylko wtedy, gdy uprawnieni ułożą się co do pierwszeństwa tych praw na nieruchomości utworzonej przez połączenie.

3.

Przepisy ust. 1 i 2 stosuje się odpowiednio do pierwszeństwa praw i roszczeń, o których mowa w art. 16.

23 orzeczenia, najnowsze II CSKP 2056/22 z 21.02.2025; do ust. 1: 2, do ust. 2: 4, do ust. 3: 3 Strona przepisu

Art. 23.

Prowadzenie ksiąg wieczystych należy do Właściwość sąduUstawowo określona kompetencja sądu do rozpoznania danej sprawy. Może zależeć między innymi od rodzaju sprawy, jej wartości, miejsca lub etapu postępowania.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu rejonowych. Czynności sądu w zakresie prowadzenia ksiąg wieczystych mogą wykonywać referendarze sądowi.

12 orzeczeń, najnowsze XXVII Ca 1397/21 z 07.09.2022 Strona przepisu

Art. 23a.

Sądy rejonowe prowadzące Księga wieczystaPubliczny rejestr przedstawiający stan prawny nieruchomości oraz niektórych praw. Zawiera między innymi dane o właścicielu, obciążeniach i hipotekach.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu współpracują z Szefem Krajowego Centrum Informacji Kryminalnych w zakresie niezbędnym do realizacji jego zadań ustawowych.

Strona przepisu

Art. 24.

1.

Dla każdej nieruchomości prowadzi się odrębną Księga wieczystaPubliczny rejestr przedstawiający stan prawny nieruchomości oraz niektórych praw. Zawiera między innymi dane o właścicielu, obciążeniach i hipotekach.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu, chyba że przepisy szczególne stanowią inaczej. Dotyczy to także nieruchomości lokalowych oraz nieruchomości, w których nieruchomości lokalowe zostały wyodrębnione.

1¹.

Dla gruntu oddanego w Użytkowanie wieczystePrawo do korzystania z gruntu Skarbu Państwa albo samorządu terytorialnego przez 99 lat lub krócej, ale nie mniej niż 40 lat, za opłatą roczną.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu oraz dla znajdującego się na tym gruncie budynku lub innego urządzenia, które stanowią odrębny od gruntu przedmiot własności, prowadzi się wspólną księgę wieczystą.

2.

W księdze wieczystej prowadzonej dla nieruchomości, w której Własność lokaliOdrębna własność samodzielnego lokalu połączona z udziałem w nieruchomości wspólnej. Lokal może stanowić odrębną nieruchomość i być samodzielnym przedmiotem obrotu.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu została wyodrębniona, ujawnia się sposób zarządu tą nieruchomością określony w umowie, a w razie nieujawnienia domniemywa się sposób zarządu wynikający z ustawy. 3. (uchylony)

114 orzeczeń, najnowsze I C 719/25 z 30.01.2026; do ust. 1: 57, do ust. 2: 2, do ust. 3: 1 Strona przepisu

Art. 24¹.

1.

Do ksiąg wieczystych dla spółdzielczych własnościowych praw do lokalu stosuje się odpowiednio przepisy o Księga wieczystaPubliczny rejestr przedstawiający stan prawny nieruchomości oraz niektórych praw. Zawiera między innymi dane o właścicielu, obciążeniach i hipotekach.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu dla nieruchomości.

2.

W razie przekształcenia spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu w prawo własności nieruchomości, księga wieczysta prowadzona dla spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu staje się księgą wieczystą dla nieruchomości, a wpisana w tej księdze HipotekaOgraniczone prawo rzeczowe obciążające nieruchomość lub inne wskazane prawo w celu zabezpieczenia wierzytelności. Wierzyciel hipoteczny może dochodzić zaspokojenia z obciążonego przedmiotu niezależnie od tego, kto jest jego właścicielem.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu na spółdzielczym własnościowym prawie do lokalu obciąża nieruchomość.

3.

Właściciel nieruchomości w wypadkach, o których mowa w ust. 2, jest obowiązany do ujawnienia w księdze wieczystej swego prawa oraz danych do oznaczenia nieruchomości.

9 orzeczeń, najnowsze XV Ca 1011/21 z 12.10.2021; do ust. 1: 5, do ust. 2: 4, do ust. 3: 1 Strona przepisu

Art. 25.

1.

Księga wieczystaPubliczny rejestr przedstawiający stan prawny nieruchomości oraz niektórych praw. Zawiera między innymi dane o właścicielu, obciążeniach i hipotekach.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu zawiera cztery działy, z których:

1)

pierwszy obejmuje oznaczenie nieruchomości oraz wpisy praw związanych z jej własnością;

2)

drugi obejmuje wpisy dotyczące własności i Użytkowanie wieczystePrawo do korzystania z gruntu Skarbu Państwa albo samorządu terytorialnego przez 99 lat lub krócej, ale nie mniej niż 40 lat, za opłatą roczną.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu;

3)

trzeci przeznaczony jest na wpisy dotyczące ograniczonych praw rzeczowych, z wyjątkiem hipotek, na wpisy ograniczeń w rozporządzaniu nieruchomością lub użytkowaniem wieczystym oraz na wpisy innych praw i roszczeń, z wyjątkiem roszczeń dotyczących hipotek;

4)

czwarty przeznaczony jest na wpisy dotyczące hipotek.

2.

Księga wieczysta dla spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu zawiera cztery działy, z których:

1)

pierwszy obejmuje oznaczenie lokalu lub domu jednorodzinnego oraz oznaczenie nieruchomości, z którą jest związany;

2)

drugi obejmuje wpisy dotyczące osoby, której przysługuje spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu;

3)

trzeci jest przeznaczony na wpisy ograniczeń w rozporządzaniu prawem oraz wpisy innych praw i roszczeń, z wyjątkiem roszczeń dotyczących hipotek;

4)

czwarty jest przeznaczony na wpisy dotyczące hipotek.

3.

Księgi wieczyste prowadzi się według ustalonych wzorów, obejmujących poszczególne działy księgi wieczystej.

4.

Wpis dotyczący osoby fizycznej uprawnionej według treści prawa lub roszczenia, lub osoby fizycznej, której roszczenie zostało zabezpieczone przez wpis ostrzeżenia, obejmuje jej imię (imiona) i nazwisko (nazwiska), numer PESEL, chyba że odrębne przepisy nie przewidują nadawania tego numeru, oraz imię ojca i imię matki.

43 orzeczenia, najnowsze II CSKP 349/23 z 28.05.2025; do ust. 1: 25, do ust. 2: 2 Strona przepisu

Art. 25¹.

1.

Księga wieczystaPubliczny rejestr przedstawiający stan prawny nieruchomości oraz niektórych praw. Zawiera między innymi dane o właścicielu, obciążeniach i hipotekach.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu są zakładane i prowadzone w systemie teleinformatycznym.

2.

Minister Sprawiedliwości określi, w drodze rozporządzenia, sposób zakładania oraz prowadzenia ksiąg wieczystych w systemie teleinformatycznym, uwzględniając strukturę księgi wieczystej określoną w art. 25.

2 orzeczenia, najnowsze II Ca 1298/23 z 13.07.2023 Strona przepisu

Art. 26.

1.

Podstawą oznaczenia nieruchomości w Księga wieczystaPubliczny rejestr przedstawiający stan prawny nieruchomości oraz niektórych praw. Zawiera między innymi dane o właścicielu, obciążeniach i hipotekach.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu są dane katastru nieruchomości.

2.

Podstawą oznaczenia lokalu w księdze wieczystej jest zaświadczenie o położeniu i powierzchni lokalu, wydane przez Spółdzielnia mieszkaniowaSpółdzielnia, której celem jest zaspokajanie potrzeb mieszkaniowych i innych potrzeb członków oraz ich rodzin. Wykonuje zadania dotyczące budowy, zarządzania i utrzymania nieruchomości.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu, a domu jednorodzinnego - zaświadczenie wydane przez spółdzielnię oraz dane katastru nieruchomości.

3.

O założeniu księgi wieczystej, o której mowa w art. 24¹, oraz o wpisie HipotekaOgraniczone prawo rzeczowe obciążające nieruchomość lub inne wskazane prawo w celu zabezpieczenia wierzytelności. Wierzyciel hipoteczny może dochodzić zaspokojenia z obciążonego przedmiotu niezależnie od tego, kto jest jego właścicielem.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu do tej księgi sąd prowadzący księgę wieczystą zawiadamia spółdzielnię.

4.

Do danych ujawnianych w księdze wieczystej nie stosuje się przepisów art. 48a ustawy z dnia 29 czerwca 1995 r. o statystyce publicznej (Dz. U. z 2026 r. poz. 851).

71 orzeczeń, najnowsze II Ca 2803/24 z 09.04.2025; do ust. 1: 40, do ust. 2: 4, do ust. 3: 2 Strona przepisu

Art. 27.

1.

W razie niezgodności danych katastru nieruchomości z oznaczeniem nieruchomości w Księga wieczystaPubliczny rejestr przedstawiający stan prawny nieruchomości oraz niektórych praw. Zawiera między innymi dane o właścicielu, obciążeniach i hipotekach.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu sąd rejonowy dokonuje - na wniosek właściciela nieruchomości lub wieczystego użytkownika - sprostowania oznaczenia nieruchomości na podstawie danych katastru nieruchomości.

2.

Sprostowanie, o którym mowa w ust. 1, może być dokonane także z urzędu, na skutek bezpośredniego sprawdzenia danych w bazie danych katastru nieruchomości lub zawiadomienia jednostki prowadzącej kataster nieruchomości.

3.

Do zawiadomienia, o którym mowa w ust. 2, dołącza się wypis z operatu katastralnego, a gdy jest to niezbędne - także wyrys z mapy katastralnej lub inny dokument stanowiący podstawę sprostowania oznaczenia nieruchomości.

4.

Organ prowadzący kataster nieruchomości zapewni nieodpłatnie sądom prowadzącym księgi wieczyste, w celu sprawdzenia oznaczenia nieruchomości, bezpośredni dostęp do bazy danych katastru nieruchomości poprzez zintegrowany system informacji o nieruchomościach.

102 orzeczenia, najnowsze II CSKP 345/23 z 30.01.2026; do ust. 1: 32, do ust. 2: 34, do ust. 3: 9, do ust. 4: 3 Strona przepisu

Art. 28.

Przy każdej Księga wieczystaPubliczny rejestr przedstawiający stan prawny nieruchomości oraz niektórych praw. Zawiera między innymi dane o właścicielu, obciążeniach i hipotekach.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu prowadzi się akta księgi wieczystej. Do akt tych składa się dokumenty i pisma dotyczące nieruchomości.

4 orzeczenia, najnowsze I OSK 1104/19 z 08.06.2022 Strona przepisu

Art. 29.

Wpis w Księga wieczystaPubliczny rejestr przedstawiający stan prawny nieruchomości oraz niektórych praw. Zawiera między innymi dane o właścicielu, obciążeniach i hipotekach.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu ma moc wsteczną od chwili złożenia wniosku o dokonanie wpisu, a w wypadku wszczęcia postępowania z urzędu - od chwili wszczęcia tego postępowania.

180 orzeczeń, najnowsze II Ns 811/25 z 07.04.2026 Strona przepisu

Art. 31.

1.

Wpis może być dokonany na podstawie dokumentu z podpisem notarialnie poświadczonym, jeżeli przepisy szczególne nie przewidują innej formy dokumentu.

2.

Wpis potrzebny do usunięcia niezgodności między treścią Księga wieczystaPubliczny rejestr przedstawiający stan prawny nieruchomości oraz niektórych praw. Zawiera między innymi dane o właścicielu, obciążeniach i hipotekach.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu a rzeczywistym Staż pracyOkresy zatrudnienia i inne okresy zaliczane przez przepisy do uprawnień pracowniczych lub ubezpieczeniowych. Ma znaczenie między innymi dla wymiaru niektórych świadczeń i uprawnień.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu może nastąpić, gdy niezgodność będzie wykazana orzeczeniem sądu lub innymi odpowiednimi dokumentami.

559 orzeczeń, najnowsze I CSK 1311/26 z 27.08.2026; do ust. 1: 223, do ust. 2: 125 Strona przepisu

Art. 32.

1.

Do wpisu ograniczonego prawa rzeczowego na nieruchomości wystarcza dokument obejmujący oświadczenie właściciela o ustanowieniu tego prawa.

2.

Do wpisu prawa osobistego lub roszczenia wystarcza dokument obejmujący Oświadczenie woliZachowanie, które wyraża wolę wywołania skutku prawnego. Może być wyrażone wprost albo przez inne zachowanie, chyba że ustawa wymaga szczególnej formy.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu właściciela o ustanowieniu tego prawa albo obejmujący zgodę na wpis roszczenia. Przepis ten stosuje się odpowiednio do wpisu przeniesienia HipotekaOgraniczone prawo rzeczowe obciążające nieruchomość lub inne wskazane prawo w celu zabezpieczenia wierzytelności. Wierzyciel hipoteczny może dochodzić zaspokojenia z obciążonego przedmiotu niezależnie od tego, kto jest jego właścicielem.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu i ustępstwa pierwszeństwa; jednakże gdy ustępstwem pierwszeństwa mają być dotknięte prawa innej jeszcze osoby, potrzebny jest także dokument obejmujący zgodę tej osoby.

3.

Zgoda na dokonanie wpisu nie może być uzależniona od warunku lub terminu.

129 orzeczeń, najnowsze I C 719/22 z 29.05.2026; do ust. 1: 35, do ust. 2: 22 Strona przepisu

Art. 33.

Oświadczenie woliZachowanie, które wyraża wolę wywołania skutku prawnego. Może być wyrażone wprost albo przez inne zachowanie, chyba że ustawa wymaga szczególnej formy.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu właściciela nieruchomości o ustanowieniu na niej ograniczonego prawa rzeczowego uważa się za złożone nie tylko wtedy, gdy doszło do wiadomości nabywcy, lecz także gdy zostało złożone w przepisanej formie w sądzie rejonowym prowadzącym Księga wieczystaPubliczny rejestr przedstawiający stan prawny nieruchomości oraz niektórych praw. Zawiera między innymi dane o właścicielu, obciążeniach i hipotekach.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu. Przepis ten stosuje się odpowiednio do ustępstwa pierwszeństwa.

55 orzeczeń, najnowsze I CSK 4030/24 z 29.01.2026 Strona przepisu

Art. 34.

Wpis może nastąpić, gdy osoba, której prawo ma być wpisem dotknięte, jest lub zostaje jednocześnie wpisana do Księga wieczystaPubliczny rejestr przedstawiający stan prawny nieruchomości oraz niektórych praw. Zawiera między innymi dane o właścicielu, obciążeniach i hipotekach.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu jako uprawniona. Jednakże do ujawnienia właściciela wystarcza, aby następstwo prawne po osobie wpisanej jako właściciel zostało wykazane odpowiednimi dokumentami.

162 orzeczenia, najnowsze I Ca 242/26 z 13.08.2026 Strona przepisu

Art. 35.

1.

Właściciel nieruchomości jest obowiązany do niezwłocznego złożenia wniosku o ujawnienie swego prawa w Księga wieczystaPubliczny rejestr przedstawiający stan prawny nieruchomości oraz niektórych praw. Zawiera między innymi dane o właścicielu, obciążeniach i hipotekach.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu.

2.

Jeżeli osoba trzecia doznała SzkodaUszczerbek w majątku poszkodowanego. Obejmuje straty, które poniósł, i korzyści, które mógłby osiągnąć, gdyby szkody mu nie wyrządzono. Krzywda niemajątkowa jest objęta zadośćuczynieniem.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu na skutek nieujawnienia prawa własności w księdze wieczystej, właściciel ponosi odpowiedzialność za szkodę powstałą na skutek niewykonania obowiązku, o którym mowa w ust. 1, bądź na skutek opieszałości w jego wykonaniu.

62 orzeczenia, najnowsze IX Ca 448/25 z 08.10.2025; do ust. 1: 26, do ust. 2: 4 Strona przepisu

Art. 36.

1.

Sądy, organy administracji rządowej i jednostek samorządu terytorialnego, a także notariusze sporządzający akty poświadczenia dziedziczenia, jeżeli nie złożyli wniosku, o którym mowa w art. 95j § 2 ustawy z dnia 14 lutego 1991 r. - Prawo o notariacie (Dz. U. z 2026 r. poz. 614), w dniu sporządzenia aktu poświadczenia dziedziczenia, zawiadamiają Właściwość sąduUstawowo określona kompetencja sądu do rozpoznania danej sprawy. Może zależeć między innymi od rodzaju sprawy, jej wartości, miejsca lub etapu postępowania.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu do prowadzenia Księga wieczystaPubliczny rejestr przedstawiający stan prawny nieruchomości oraz niektórych praw. Zawiera między innymi dane o właścicielu, obciążeniach i hipotekach.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu o każdej zmianie właściciela nieruchomości, dla której jest założona księga wieczysta.

2.

Minister Sprawiedliwości określi, w drodze rozporządzenia, wzór zawiadomienia, o którym mowa w ust. 1.

3.

W razie otrzymania zawiadomienia sąd z urzędu dokonuje wpisu ostrzeżenia, że Staż pracyOkresy zatrudnienia i inne okresy zaliczane przez przepisy do uprawnień pracowniczych lub ubezpieczeniowych. Ma znaczenie między innymi dla wymiaru niektórych świadczeń i uprawnień.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu nieruchomości ujawniony w księdze wieczystej stał się niezgodny z rzeczywistym stanem prawnym. Zawiadomienie o wpisie ostrzeżenia zawiera pouczenie o obowiązku złożenia wniosku o ujawnienie prawa własności w terminie miesiąca od daty doręczenia zawiadomienia.

4.

Sąd może wymierzyć opieszałemu właścicielowi grzywnę w wysokości od 500 do 10 000 zł w celu spowodowania ujawnienia prawa własności. W razie ujawnienia prawa własności nieruchomości, grzywny nieuiszczone mogą być umorzone w całości lub części.

5.

Na postanowienie sądu o nałożeniu grzywny przysługuje zażalenie.

49 orzeczeń, najnowsze II CNPP 1/23 z 11.04.2025; do ust. 1: 13, do ust. 2: 3, do ust. 3: 15, do ust. 4: 7 Strona przepisu

Art. 36¹.

1.

Akta ksiąg wieczystych przechowuje się w sądzie.

2.

Akta Księga wieczystaPubliczny rejestr przedstawiający stan prawny nieruchomości oraz niektórych praw. Zawiera między innymi dane o właścicielu, obciążeniach i hipotekach.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu może przeglądać, w obecności pracownika sądu, osoba mająca Interes prawnyObiektywna potrzeba uzyskania ochrony prawnej, wynikająca z przepisów prawa, a nie tylko z faktycznej korzyści. Jest warunkiem m.in. powództwa o ustalenie i udziału w postępowaniu administracyjnym.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu oraz notariusz.

3.

Nie wydaje się dokumentów znajdujących się w aktach ksiąg wieczystych, jeżeli dokumenty te stanowią podstawę wpisu.

4.

Odpisy dokumentów znajdujących się w aktach ksiąg wieczystych wydaje się na żądanie osób mających interes prawny lub na żądanie sądu, prokuratora, notariusza, organu administracji rządowej albo jednostki samorządu terytorialnego.

5.

Odpisy dokumentów znajdujących się w aktach ksiąg wieczystych wydaje się także na żądanie:

1)

Bankowego Funduszu Gwarancyjnego w zakresie ustawowo realizowanych zadań;

2)

Spółki Celowej, o której mowa w art. 2 pkt 10 ustawy z dnia 10 maja 2018 r. o Centralnym Porcie Komunikacyjnym (Dz. U. z 2024 r. poz. 1747 oraz z 2025 r. poz. 1531), w zakresie realizacji zadań wymienionych w art. 17 tej ustawy;

3)

PKP Polskich Linii Kolejowych Spółka akcyjnaSpółka kapitałowa, której kapitał zakładowy dzieli się na akcje, a wspólnicy co do zasady nie odpowiadają za jej zobowiązania. Spółka nabywa osobowość prawną z chwilą wpisu do rejestru przedsiębiorców.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu w celu wykonywania zadań związanych z realizacją Inwestycji oraz Inwestycji Towarzyszącej, o których mowa w ustawie z dnia 10 maja 2018 r. o Centralnym Porcie Komunikacyjnym;

4)

Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad w zakresie ustawowo realizowanych zadań.

16 orzeczeń, najnowsze II Ca 1293/24 z 03.02.2025; do ust. 1: 1, do ust. 2: 1, do ust. 3: 7, do ust. 4: 8 Strona przepisu

Art. 36³.

1.

Minister Sprawiedliwości utrzymuje centralną bazę danych ksiąg wieczystych stanowiącą ogólnokrajowy zbiór ksiąg wieczystych prowadzonych w systemie teleinformatycznym.

2.

Minister Sprawiedliwości zapewnia bezpieczeństwo centralnej bazy danych ksiąg wieczystych, w szczególności ochronę przed nieuprawnionym dostępem osób trzecich, zniszczeniem oraz utratą danych.

1 orzeczenie, najnowsze I C 846/12 z 07.05.2013 Strona przepisu

Art. 36⁴.

1.

Informacji z centralnej bazy danych ksiąg wieczystych udziela Centralna Informacja Ksiąg Wieczystych, zwana dalej „Centralną Informacją”, z ekspozyturami przy wydziałach sądów rejonowych prowadzących Księga wieczystaPubliczny rejestr przedstawiający stan prawny nieruchomości oraz niektórych praw. Zawiera między innymi dane o właścicielu, obciążeniach i hipotekach.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu.

2.

Centralna Informacja wydaje na wniosek odpisy ksiąg wieczystych, wyciągi z ksiąg wieczystych oraz zaświadczenia o zamknięciu ksiąg wieczystych.

3.

Odpisy, wyciągi i zaświadczenia, o których mowa w ust. 2, wydawane przez Centralną Informację mają moc dokumentów wydawanych przez sąd.

4.

W przypadku złożenia za pośrednictwem systemu teleinformatycznego wniosku o wydanie dokumentów, o których mowa w ust. 2, Centralna Informacja umożliwia pobranie tych dokumentów w postaci dokumentów elektronicznych pozwalających na samodzielne sporządzenie wydruków za pośrednictwem systemu teleinformatycznego. Pobrane dokumenty elektroniczne oraz ich wydruki mają moc dokumentów wydawanych przez sąd, jeżeli posiadają cechy umożliwiające ich weryfikację z danymi zawartymi w centralnej bazie danych ksiąg wieczystych.

5.

Centralna Informacja umożliwia, za pośrednictwem systemu teleinformatycznego, przeglądanie ksiąg wieczystych.

6.

Każdy, kto zna numer księgi wieczystej, może bezpłatnie przeglądać księgę wieczystą za pośrednictwem systemu teleinformatycznego.

7.

Wydruki treści wyświetlonych w trybie przeglądania księgi wieczystej nie posiadają mocy dokumentów wydawanych przez sąd.

8.

Jeżeli jest to niezbędne do realizacji zadań ustawowych, o zgodę do Ministra Sprawiedliwości na wielokrotne, nieograniczone w czasie wyszukiwanie ksiąg wieczystych w centralnej bazie danych ksiąg wieczystych mogą wystąpić:

1)

sądy;

2)

prokuratura;

2a)

minister właściwy do spraw wewnętrznych;

3)

(uchylony) 4) organy celne;

5)

administracyjne organy egzekucyjne;

6)

organy podatkowe;

7)

Komornik sądowyFunkcjonariusz publiczny działający przy sądzie rejonowym, wykonujący czynności egzekucyjne oraz inne czynności powierzone mu ustawą. Komornik prowadzi postępowanie egzekucyjne na podstawie tytułu wykonawczego.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu;

7a)

Inspektor Nadzoru Wewnętrznego;

8)

Policja;

9)

Najwyższa Izba Kontroli;

10)

Straż Graniczna;

11)

Agencja Bezpieczeństwa Wewnętrznego;

12)

Agencja Wywiadu;

13)

Centralne Biuro Antykorupcyjne;

14)

Służba Kontrwywiadu Wojskowego;

15)

Służba Wywiadu Wojskowego;

16)

Zakład Ubezpieczeń Społecznych;

17)

Prokuratoria Generalna Rzeczypospolitej Polskiej;

18)

notariusze;

19)

Krajowy Ośrodek Wsparcia Rolnictwa;

20)

Generalny Inspektor Informacji Finansowej;

21)

Żandarmeria Wojskowa;

22)

Komisja do spraw reprywatyzacji nieruchomości warszawskich;

23)

organy Krajowej Administracji Skarbowej;

24)

Krajowy Zasób Nieruchomości;

25)

Ubezpieczeniowy Fundusz Gwarancyjny w zakresie związanym z realizacją zadań określonych w rozdziale 8 ustawy z dnia 20 maja 2021 r. o ochronie praw nabywcy Lokal mieszkalnyPomieszczenie lub zespół pomieszczeń przeznaczonych do stałego pobytu ludzi i zaspokajania ich potrzeb mieszkaniowych.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu lub domu jednorodzinnego oraz Deweloperskim Funduszu Gwarancyjnym;

25)

Ubezpieczeniowy Fundusz Gwarancyjny w celach, o których mowa w art. 51 ust. 4 pkt 2 i art. 56d ust. 2 ustawy z dnia 20 maja 2021 r. o ochronie praw nabywcy lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego oraz Deweloperskim Funduszu Gwarancyjnym;

25a)

Spółka Celowa, o której mowa w art. 2 pkt 10 ustawy z dnia 10 maja 2018 r. o Centralnym Porcie Komunikacyjnym, w zakresie realizacji zadań wymienionych w art. 17 tej ustawy;

25b)

PKP Polskie Linie Kolejowe Spółka Akcyjna w celu wykonywania zadań związanych z realizacją Inwestycji oraz Inwestycji Towarzyszącej, o których mowa w ustawie z dnia 10 maja 2018 r. o Centralnym Porcie Komunikacyjnym;

25c)

Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad;

25d)

minister właściwy do spraw budownictwa, planowania i zagospodarowania przestrzennego oraz mieszkalnictwa;

25e)

organy, o których mowa w art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe w prawo własności tych gruntów (Dz. U. z 2025 r. poz. 6) i art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości (Dz. U. z 2024 r. poz. 900), oraz organy wyższego stopnia w sprawach, o których mowa w tych ustawach;

26)

minister właściwy do spraw informatyzacji;

26a)

Prezes Urzędu Komunikacji Elektronicznej;

27)

Kasa Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego;

28)

Szef Krajowego Centrum Informacji Kryminalnych.

9.

O zgodę, o której mowa w ust. 8, może wystąpić także podmiot uprawniony do występowania w imieniu grupy podmiotów, o których mowa w ust. 8 pkt 1–8, 10 i 18.

10.

Minister Sprawiedliwości odmawia zgody na wielokrotne, nieograniczone w czasie wyszukiwanie ksiąg wieczystych, w drodze decyzji, jeżeli:

1)

podmiot występujący o zgodę nie jest podmiotem wymienionym w ust. 8;

2)

nie wykazano, że wielokrotne, nieograniczone w czasie wyszukiwanie ksiąg wieczystych jest niezbędne do realizacji zadań ustawowych;

3)

nie istnieją warunki techniczne po stronie Centralnej Informacji.

11.

Minister Sprawiedliwości cofa, w drodze decyzji, zgodę na wielokrotne, nieograniczone w czasie wyszukiwanie ksiąg wieczystych w centralnej bazie danych ksiąg wieczystych, jeżeli wystąpiły przesłanki, o których mowa w ust. 10 pkt 1 i 3.

12.

Centralna Informacja, po otrzymaniu zgody, o której mowa w ust. 8, przez podmiot wymieniony w tym przepisie i na jego wniosek, umożliwia za pośrednictwem systemu teleinformatycznego wyszukanie ksiąg wieczystych w centralnej bazie danych ksiąg wieczystych.

13.

Minister Sprawiedliwości wyraża zgodę, w drodze decyzji, na wielokrotne, nieograniczone w czasie wyszukiwanie ksiąg wieczystych w centralnej bazie danych ksiąg wieczystych, bez konieczności każdorazowego składania wniosku do Centralnej Informacji o wyszukanie ksiąg wieczystych przez podmiot wymieniony w ust. 8, jeżeli:

1)

posiada on urządzenia lub systemy teleinformatyczne umożliwiające identyfikację osoby uzyskującej dane z centralnej bazy danych ksiąg wieczystych, zakresu danych oraz daty ich uzyskania;

2)

posiada on zabezpieczenia techniczne i organizacyjne chroniące przed wykorzystaniem uzyskanych danych niezgodnie z celem;

3)

jest to uzasadnione specyfiką i zakresem realizowanych zadań ustawowych;

4)

po stronie Centralnej Informacji istnieją odpowiednie warunki techniczne.

14.

Minister Sprawiedliwości odmawia, w drodze decyzji, zgody na wielokrotne, nieograniczone w czasie wyszukiwanie ksiąg wieczystych, bez konieczności każdorazowego składania wniosku, jeżeli nie zostały spełnione przesłanki, o których mowa w ust. 13.

15.

Minister Sprawiedliwości cofa, w drodze decyzji, zgodę na wielokrotne, nieograniczone w czasie wyszukiwanie ksiąg wieczystych w centralnej bazie danych ksiąg wieczystych, bez konieczności każdorazowego składania wniosku, jeżeli przestały istnieć przesłanki, o których mowa w ust. 13.

16.

Centralna Informacja umożliwia organom prowadzącym kataster nieruchomości, dla nieruchomości z określonej miejscowości, gminy lub powiatu, w celu weryfikacji zgodności danych ewidencji gruntów i budynków z danymi zawartymi w księgach wieczystych bezpłatne pozyskiwanie, za pośrednictwem systemu teleinformatycznego, danych zawartych w dziale pierwszym i drugim ksiąg wieczystych, bez prawa udostępniania osobom trzecim.

17.

Minister Sprawiedliwości określi, w drodze rozporządzenia:

1)

sposób funkcjonowania Centralnej Informacji oraz jej strukturę organizacyjną,

2)

tryb składania wniosków i rodzaje dokumentów wydawanych przez Centralną Informację,

3)

wzory wniosków składanych do Centralnej Informacji, w tym zakres danych we wniosku składanym za pośrednictwem systemu teleinformatycznego,

4)

tryb postępowania z wnioskami i sposób pobierania od nich opłaty,

5)

tryb przeglądania księgi wieczystej,

6)

cechy dokumentów elektronicznych oraz wydruków tych dokumentów, mających moc dokumentów wydawanych przez sąd, oraz sposób i tryb ich weryfikacji z danymi zawartymi w centralnej bazie danych ksiąg wieczystych,

7)

warunki techniczne i organizacyjne wykonania decyzji, o której mowa w ust. 13,

8)

tryb, sposób i kryteria wyszukiwania ksiąg wieczystych - uwzględniając zasadę jawności ksiąg wieczystych i powszechność dostępu do nich, szybkość postępowania, zakres danych zawartych we wniosku, konieczność zapewnienia możliwości i sprawności weryfikacji pobranego dokumentu elektronicznego oraz samodzielnie wydrukowanego dokumentu z danymi zawartymi w centralnej bazie danych ksiąg wieczystych oraz konieczność zapewnienia ochrony centralnej bazy danych ksiąg wieczystych przed nieuprawnionym dostępem osób trzecich, a także treść i strukturę księgi wieczystej.

15 orzeczeń, najnowsze I Ns 54/25 z 09.03.2026; do ust. 3: 3, do ust. 4: 6, do ust. 5: 1, do ust. 6: 1, do ust. 7: 6 Strona przepisu

Art. 36⁵.

1.

Centralna Informacja pobiera opłaty od wniosków o wydanie odpisu Księga wieczystaPubliczny rejestr przedstawiający stan prawny nieruchomości oraz niektórych praw. Zawiera między innymi dane o właścicielu, obciążeniach i hipotekach.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu, wyciągu z księgi wieczystej, zaświadczenia o zamknięciu księgi wieczystej oraz od wniosku o wyszukanie ksiąg wieczystych.

2.

Minister Sprawiedliwości, w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw finansów publicznych, określi, w drodze rozporządzenia, wysokość opłat, o których mowa w ust. 1, uwzględniając potrzebę pokrycia kosztów administracyjnych oraz zróżnicowania opłat od wniosków o uzyskanie poszczególnych dokumentów w zależności od sposobu złożenia wniosku, sposobu doręczenia dokumentów oraz postaci wydawanego dokumentu, a także konieczność realizacji ustawowych zadań przez podmiot wnioskujący o wyszukanie ksiąg wieczystych.

3.

Nie pobiera się opłat od wniosków o wydanie odpisu księgi wieczystej, wyciągu z księgi wieczystej, zaświadczenia o zamknięciu księgi wieczystej oraz wniosku o wyszukanie ksiąg wieczystych złożonego przez podmioty, o których mowa w art. 36⁴ ust. 8 pkt 1–6, 7a, 8–17, 19, 22, 24 i 28, lub organ administracji rządowej.

1 orzeczenie, najnowsze II Ca 2070/23 z 10.01.2024 Strona przepisu

Art. 58.

Minister Sprawiedliwości określi, w drodze rozporządzenia:

1)

sądy rejonowe prowadzące Księga wieczystaPubliczny rejestr przedstawiający stan prawny nieruchomości oraz niektórych praw. Zawiera między innymi dane o właścicielu, obciążeniach i hipotekach.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu oraz obszary ich Właściwość miejscowaWskazanie sądu właściwego ze względu na obszar, z którym sprawa lub jej strony są związane. Co do zasady powództwo wytacza się przed sąd miejsca zamieszkania lub siedziby pozwanego.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu,

2)

czynności, które przy prowadzeniu i przechowywaniu ksiąg wieczystych mogą spełniać samodzielnie pracownicy sądowi - uwzględniając zasady sprawności, racjonalności i szybkiego działania sądu oraz zasadę jawności ksiąg wieczystych.

6 orzeczeń, najnowsze II Ca 1504/19 z 30.10.2019 Strona przepisu

Art. 65.

1.

W celu zabezpieczenia oznaczonej wierzytelności wynikającej z określonego stosunku prawnego można nieruchomość obciążyć prawem, na mocy którego wierzyciel może dochodzić zaspokojenia z nieruchomości bez względu na to, czyją stała się własnością, i z pierwszeństwem przed wierzycielami osobistymi właściciela nieruchomości (HipotekaOgraniczone prawo rzeczowe obciążające nieruchomość lub inne wskazane prawo w celu zabezpieczenia wierzytelności. Wierzyciel hipoteczny może dochodzić zaspokojenia z obciążonego przedmiotu niezależnie od tego, kto jest jego właścicielem.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu).

2.

Przedmiotem hipoteki może być także:

1)

Użytkowanie wieczystePrawo do korzystania z gruntu Skarbu Państwa albo samorządu terytorialnego przez 99 lat lub krócej, ale nie mniej niż 40 lat, za opłatą roczną.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu wraz z budynkami i urządzeniami na użytkowanym gruncie stanowiącymi własność użytkownika wieczystego;

2)

spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu;

3)

wierzytelność zabezpieczona hipoteką.

3.

Hipoteką może być obciążona część ułamkowa nieruchomości, jeżeli stanowi udział współwłaściciela, oraz przysługujący współuprawnionemu udział we wspólności praw wymienionych w ust. 2 pkt 1 i 2.

4.

Do hipotek określonych w ust. 2 i 3 stosuje się odpowiednio przepisy o hipotece na nieruchomości.

773 orzeczenia, najnowsze I CSK 1555/25 z 18.06.2026; do ust. 1: 487, do ust. 2: 37, do ust. 3: 11, do ust. 4: 5 Strona przepisu

Art. 67.

Do powstania HipotekaOgraniczone prawo rzeczowe obciążające nieruchomość lub inne wskazane prawo w celu zabezpieczenia wierzytelności. Wierzyciel hipoteczny może dochodzić zaspokojenia z obciążonego przedmiotu niezależnie od tego, kto jest jego właścicielem.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu niezbędny jest wpis w Księga wieczystaPubliczny rejestr przedstawiający stan prawny nieruchomości oraz niektórych praw. Zawiera między innymi dane o właścicielu, obciążeniach i hipotekach.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu.

129 orzeczeń, najnowsze I CSK 278/25 z 29.12.2025 Strona przepisu

Art. 68.

1.

HipotekaOgraniczone prawo rzeczowe obciążające nieruchomość lub inne wskazane prawo w celu zabezpieczenia wierzytelności. Wierzyciel hipoteczny może dochodzić zaspokojenia z obciążonego przedmiotu niezależnie od tego, kto jest jego właścicielem.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu zabezpiecza wierzytelność pieniężną, w tym również wierzytelność przyszłą.

2.

Hipoteka zabezpiecza wierzytelność do oznaczonej sumy pieniężnej. Jeżeli zabezpieczenie hipoteczne jest nadmierne, właściciel obciążonej nieruchomości może żądać zmniejszenia sumy hipoteki. 2a. (uchylony) 3. Sumę hipoteki wyraża się w tej samej walucie co zabezpieczona wierzytelność, jeżeli strony w umowie ustanawiającej hipotekę nie postanowiły inaczej.

288 orzeczeń, najnowsze III Ca 2776/24 z 06.08.2026; do ust. 1: 25, do ust. 2: 51 Strona przepisu

Art. 68¹.

1.

HipotekaOgraniczone prawo rzeczowe obciążające nieruchomość lub inne wskazane prawo w celu zabezpieczenia wierzytelności. Wierzyciel hipoteczny może dochodzić zaspokojenia z obciążonego przedmiotu niezależnie od tego, kto jest jego właścicielem.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu umowna może także zabezpieczać kilka wierzytelności z różnych stosunków prawnych przysługujących temu samemu wierzycielowi.

2.

W umowie ustanawiającej hipotekę należy określić Stosunek pracyWięź prawna, w której pracownik zobowiązuje się do pracy określonego rodzaju na rzecz pracodawcy i pod jego kierownictwem, a pracodawca do zatrudniania go za wynagrodzeniem.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu oraz wynikające z nich wierzytelności objęte zabezpieczeniem.

3.

Wierzyciel hipoteczny może podzielić hipotekę. Oświadczenie o podziale hipoteki należy złożyć właścicielowi nieruchomości. Podział hipoteki staje się skuteczny z chwilą wpisu w Księga wieczystaPubliczny rejestr przedstawiający stan prawny nieruchomości oraz niektórych praw. Zawiera między innymi dane o właścicielu, obciążeniach i hipotekach.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu.

7 orzeczeń, najnowsze III Ca 2647/22 z 28.03.2024; do ust. 2: 3, do ust. 3: 2 Strona przepisu

Art. 68².

1.

W celu zabezpieczenia HipotekaOgraniczone prawo rzeczowe obciążające nieruchomość lub inne wskazane prawo w celu zabezpieczenia wierzytelności. Wierzyciel hipoteczny może dochodzić zaspokojenia z obciążonego przedmiotu niezależnie od tego, kto jest jego właścicielem.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu kilku wierzytelności przysługujących różnym podmiotom, a służącym sfinansowaniu tego samego przedsięwzięcia, wierzyciele powołują administratora hipoteki. Administratorem może być jeden z wierzycieli albo osoba trzecia.

2.

Umowa powołująca administratora hipoteki powinna zostać zawarta na piśmie pod rygorem nieważności.

3.

Administrator hipoteki zawiera umowę o ustanowienie hipoteki oraz wykonuje prawa i obowiązki wierzyciela hipotecznego we własnym imieniu, lecz na rachunek wierzycieli, których wierzytelności są objęte zabezpieczeniem. W umowie ustanawiającej hipotekę należy określić zakres zabezpieczenia poszczególnych wierzytelności oraz przedsięwzięcie, którego sfinansowaniu służą.

4.

Do ustanowienia hipoteki na rzecz administratora hipoteki nie stosuje się art. 95 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Prawo bankowe (Dz. U. z 2026 r. poz. 38, 176, 331, 340, 644 i 846).

5.

W Księga wieczystaPubliczny rejestr przedstawiający stan prawny nieruchomości oraz niektórych praw. Zawiera między innymi dane o właścicielu, obciążeniach i hipotekach.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu jako wierzyciela hipotecznego wpisuje się administratora hipoteki. Na wniosek wierzycieli, których wierzytelności są objęte zabezpieczeniem, sąd dokonuje zmiany wpisu administratora hipoteki.

5¹.

W przypadku gdy administratorem hipoteki jest osoba fizyczna, w księdze wieczystej wpisuje się jej imię (imiona) i nazwisko (nazwiska), numer PESEL, chyba że odrębne przepisy nie przewidują nadawania tego numeru, oraz imię ojca i imię matki.

6.

W razie wygaśnięcia umowy powołującej administratora hipoteki i niepowołania nowego administratora każdy z wierzycieli, których wierzytelności są objęte zabezpieczeniem, może żądać podziału hipoteki. Przepisy o Zniesienie współwłasnościZakończenie wspólnego prawa własności kilku osób do tej samej rzeczy. Może nastąpić przez podział rzeczy, przyznanie jej jednemu współwłaścicielowi ze spłatą pozostałych albo sprzedaż i podział uzyskanej kwoty.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu stosuje się odpowiednio.

7.

Przepis ust. 6 stosuje się również w braku zgody wszystkich wierzycieli na zmianę administratora hipoteki.

1 orzeczenie, najnowsze II CSK 627/18 z 18.12.2019 Strona przepisu

Art. 68³.

Można zastąpić zabezpieczoną wierzytelność inną wierzytelnością tego samego wierzyciela. Do zmiany zabezpieczonej wierzytelności stosuje się przepisy o zmianie treści HipotekaOgraniczone prawo rzeczowe obciążające nieruchomość lub inne wskazane prawo w celu zabezpieczenia wierzytelności. Wierzyciel hipoteczny może dochodzić zaspokojenia z obciążonego przedmiotu niezależnie od tego, kto jest jego właścicielem.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu. Zgoda osób, którym przysługują prawa z pierwszeństwem równym lub niższym, nie jest potrzebna.

2 orzeczenia, najnowsze II Ca 1283/23 z 19.12.2023 Strona przepisu

Art. 68⁴.

1.

Na zmianę waluty zabezpieczonej wierzytelności oraz inne zmiany zabezpieczonej wierzytelności w drodze Czynność prawnaDziałanie, przez które ktoś świadomie wywołuje skutki prawne, przede wszystkim przez złożenie oświadczenia woli, np. zawarcie umowy, sporządzenie testamentu albo wypowiedzenie.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu zwiększające zakres zaspokojenia z nieruchomości obciążonej wymagana jest zgoda właściciela nieruchomości, jeżeli nie jest on dłużnikiem osobistym. Oświadczenie właściciela nieruchomości powinno być złożone którejkolwiek ze stron w formie pisemnej pod rygorem nieważności.

2.

Zmiany zabezpieczonej wierzytelności, o których mowa w ust. 1, są bezskuteczne w stosunku do właściciela nieruchomości, dopóki nie wyraził na nie zgody.

4 orzeczenia, najnowsze XV Ca 1163/17 z 20.12.2019; do ust. 1: 2, do ust. 2: 2 Strona przepisu

Art. 69.

HipotekaOgraniczone prawo rzeczowe obciążające nieruchomość lub inne wskazane prawo w celu zabezpieczenia wierzytelności. Wierzyciel hipoteczny może dochodzić zaspokojenia z obciążonego przedmiotu niezależnie od tego, kto jest jego właścicielem.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu zabezpiecza mieszczące się w sumie hipoteki roszczenia o OdsetkiWynagrodzenie za korzystanie z cudzych pieniędzy albo świadczenie za opóźnienie w zapłacie. Odsetki ustawowe za opóźnienie należą się bez względu na winę dłużnika i poniesioną szkodę.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu oraz o przyznane Koszty postępowaniaWydatki i opłaty związane z prowadzeniem sprawy przed organem lub sądem. Zasady ich ponoszenia i zwrotu zależą od rodzaju postępowania.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu, jak również inne roszczenia o świadczenia uboczne, jeżeli zostały wymienione w dokumencie stanowiącym podstawę wpisu hipoteki do księgi wieczystej.

155 orzeczeń, najnowsze I AGa 96/25 z 25.03.2026 Strona przepisu

Art. 72.

Niedopuszczalne jest zastrzeżenie, przez które właściciel nieruchomości zobowiązuje się względem wierzyciela hipotecznego, że nie dokona zbycia lub obciążenia nieruchomości przed wygaśnięciem HipotekaOgraniczone prawo rzeczowe obciążające nieruchomość lub inne wskazane prawo w celu zabezpieczenia wierzytelności. Wierzyciel hipoteczny może dochodzić zaspokojenia z obciążonego przedmiotu niezależnie od tego, kto jest jego właścicielem.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu.

16 orzeczeń, najnowsze I C 261/25 z 27.05.2026 Strona przepisu

Art. 73.

Właściciel nieruchomości niebędący dłużnikiem osobistym może, niezależnie od zarzutów, które mu przysługują osobiście przeciwko wierzycielowi hipotecznemu, podnosić zarzuty przysługujące dłużnikowi oraz te, których dłużnik zrzekł się po ustanowieniu HipotekaOgraniczone prawo rzeczowe obciążające nieruchomość lub inne wskazane prawo w celu zabezpieczenia wierzytelności. Wierzyciel hipoteczny może dochodzić zaspokojenia z obciążonego przedmiotu niezależnie od tego, kto jest jego właścicielem.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu.

103 orzeczenia, najnowsze I CSK 499/25 z 30.07.2026 Strona przepisu

Art. 74.

Wierzyciel hipoteczny może dochodzić zaspokojenia z nieruchomości obciążonej HipotekaOgraniczone prawo rzeczowe obciążające nieruchomość lub inne wskazane prawo w celu zabezpieczenia wierzytelności. Wierzyciel hipoteczny może dochodzić zaspokojenia z obciążonego przedmiotu niezależnie od tego, kto jest jego właścicielem.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu, bez względu na ograniczenie odpowiedzialności dłużnika wynikające z prawa spadkowego.

28 orzeczeń, najnowsze I C 195/22 z 25.07.2024 Strona przepisu

Art. 75.

Zaspokojenie wierzyciela hipotecznego z nieruchomości następuje według przepisów o sądowym Postępowanie egzekucyjnePostępowanie prowadzące do przymusowego wykonania obowiązku przez zobowiązanego. Może dotyczyć należności pieniężnych albo obowiązków o charakterze niepieniężnym.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu, chyba że z nieruchomości dłużnika jest prowadzona egzekucja przez administracyjny organ egzekucyjny.

96 orzeczeń, najnowsze I AGa 96/25 z 25.03.2026 Strona przepisu

Art. 76.

1.

W razie podziału nieruchomości HipotekaOgraniczone prawo rzeczowe obciążające nieruchomość lub inne wskazane prawo w celu zabezpieczenia wierzytelności. Wierzyciel hipoteczny może dochodzić zaspokojenia z obciążonego przedmiotu niezależnie od tego, kto jest jego właścicielem.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu obciążająca nieruchomość obciąża wszystkie nieruchomości utworzone przez podział (hipoteka łączna). Hipoteka na części ułamkowej nieruchomości obciąża w tym samym zakresie części ułamkowe wszystkich nieruchomości utworzonych przez podział.

1¹.

Hipoteka na części ułamkowej nieruchomości obciąża nieruchomość otrzymaną w wyniku Zniesienie współwłasnościZakończenie wspólnego prawa własności kilku osób do tej samej rzeczy. Może nastąpić przez podział rzeczy, przyznanie jej jednemu współwłaścicielowi ze spłatą pozostałych albo sprzedaż i podział uzyskanej kwoty.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu przez współwłaściciela, którego udział był obciążony tą hipoteką.

1².

Jeżeli współwłaścicielowi nieruchomości, którego udział był obciążony hipoteką, przysługuje spłata, na wierzytelności z tego tytułu jego wierzycielowi hipotecznemu przysługuje ustawowe prawo ZastawOgraniczone prawo rzeczowe zabezpieczające wierzytelność na rzeczy ruchomej lub prawie. Wierzyciel zastawniczy może zaspokoić się z przedmiotu zastawu z pierwszeństwem przed wierzycielami osobistymi właściciela.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu. O pierwszeństwie ustawowego prawa zastawu na wierzytelności o spłatę rozstrzyga pierwszeństwo hipotek obciążających udział współwłaściciela.

1³.

Jeżeli w wyniku podziału współwłaścicielowi nieruchomości, którego udział był obciążony hipoteką przypada nieruchomość z dopłatą, ust. 1² stosuje się odpowiednio.

1⁴.

Postanowienie umowy albo ugody sądowej znoszącej współwłasność, na mocy którego współwłaściciel nieruchomości, którego udział był obciążony hipoteką, nie otrzymuje spłaty lub dopłaty, jest nieważne.

2.

Wierzyciel, któremu przysługuje hipoteka łączna, może według swego uznania żądać zaspokojenia w całości lub w części z każdej nieruchomości z osobna, z niektórych z nich lub ze wszystkich łącznie. Może również według swego uznania dokonać jej podziału pomiędzy poszczególne nieruchomości.

3.

W celu zabezpieczenia tej samej wierzytelności można, w drodze czynności prawnej, obciążyć więcej niż jedną nieruchomość (hipoteka łączna umowna).

4.

W razie podziału nieruchomości polegającego na ustanowieniu odrębnej własności lokalu lub wydzieleniu z dotychczasowej nieruchomości odrębnej nieruchomości zabudowanej domem jednorodzinnym, nabywca wydzielonej nieruchomości może żądać podziału hipoteki proporcjonalnie do wartości nieruchomości powstałych wskutek podziału. Jeżeli jednak sposób podziału hipoteki został określony w umowie o ustanowienie hipoteki i ujawniony w księdze wieczystej, podział następuje stosownie do postanowień umowy.

5.

W razie podziału nieruchomości hipoteka obciążająca nieruchomość nie obciąża nieruchomości utworzonych przez podział, które wydzielono w wyniku zadośćuczynienia roszczeniu ujawnionemu w księdze wieczystej przed powstaniem hipoteki.

187 orzeczeń, najnowsze I ACa 38/26 z 09.03.2026; do ust. 1: 40, do ust. 2: 5, do ust. 3: 9, do ust. 4: 6, do ust. 5: 1 Strona przepisu

Art. 77.

PrzedawnienieUpływ terminu, po którym roszczenie majątkowe nadal istnieje, ale dłużnik może uchylić się od jego zaspokojenia. Sąd uwzględnia przedawnienie z urzędu tylko w przypadkach przewidzianych w ustawie.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu wierzytelności zabezpieczonej HipotekaOgraniczone prawo rzeczowe obciążające nieruchomość lub inne wskazane prawo w celu zabezpieczenia wierzytelności. Wierzyciel hipoteczny może dochodzić zaspokojenia z obciążonego przedmiotu niezależnie od tego, kto jest jego właścicielem.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu nie narusza uprawnienia wierzyciela hipotecznego do uzyskania zaspokojenia z nieruchomości obciążonej. Przepisu tego nie stosuje się do roszczeń o świadczenia uboczne.

473 orzeczenia, najnowsze I ACa 803/25 z 23.09.2026 Strona przepisu

Art. 78.

1.

Jeżeli wymagalność wierzytelności hipotecznej zależy od wypowiedzenia przez wierzyciela, wypowiedzenie jest skuteczne względem właściciela nieruchomości niebędącego dłużnikiem osobistym, gdy było dokonane w stosunku do niego.

2.

Jeżeli wymagalność wierzytelności hipotecznej zależy od wypowiedzenia przez dłużnika, właściciel nieruchomości niebędący dłużnikiem osobistym może dokonać wypowiedzenia ze skutkiem co do HipotekaOgraniczone prawo rzeczowe obciążające nieruchomość lub inne wskazane prawo w celu zabezpieczenia wierzytelności. Wierzyciel hipoteczny może dochodzić zaspokojenia z obciążonego przedmiotu niezależnie od tego, kto jest jego właścicielem.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu.

3.

Wypowiedzenie, o którym mowa w ust. 1 i 2, jest skuteczne, chociażby wierzyciel wiedział, że osoba wpisana w Księga wieczystaPubliczny rejestr przedstawiający stan prawny nieruchomości oraz niektórych praw. Zawiera między innymi dane o właścicielu, obciążeniach i hipotekach.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu jako właściciel nieruchomości nie jest właścicielem.

127 orzeczeń, najnowsze II CSKP 549/23 z 30.04.2026; do ust. 1: 67, do ust. 2: 2 Strona przepisu

Art. 79.

1.

W razie Przelew wierzytelnościPrzeniesienie wierzytelności na inną osobę na podstawie umowy między dotychczasowym i nowym wierzycielem. Jest to ustawowe określenie cesji.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu hipotecznej na nabywcę przechodzi także HipotekaOgraniczone prawo rzeczowe obciążające nieruchomość lub inne wskazane prawo w celu zabezpieczenia wierzytelności. Wierzyciel hipoteczny może dochodzić zaspokojenia z obciążonego przedmiotu niezależnie od tego, kto jest jego właścicielem.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu, chyba że ustawa stanowi inaczej. Do przelewu wierzytelności hipotecznej niezbędny jest wpis w Księga wieczystaPubliczny rejestr przedstawiający stan prawny nieruchomości oraz niektórych praw. Zawiera między innymi dane o właścicielu, obciążeniach i hipotekach.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu.

2.

Hipoteka nie może być przeniesiona bez wierzytelności, którą zabezpiecza.

217 orzeczeń, najnowsze I C 719/22 z 29.05.2026; do ust. 1: 111, do ust. 2: 28 Strona przepisu

Art. 79¹.

1.

Jeżeli HipotekaOgraniczone prawo rzeczowe obciążające nieruchomość lub inne wskazane prawo w celu zabezpieczenia wierzytelności. Wierzyciel hipoteczny może dochodzić zaspokojenia z obciążonego przedmiotu niezależnie od tego, kto jest jego właścicielem.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu zabezpiecza kilka wierzytelności przysługujących wierzycielowi hipotecznemu, w razie przelewu jednej z nich hipoteka przechodzi na nabywcę proporcjonalnie do wysokości tej wierzytelności w stosunku do sumy wierzytelności zabezpieczonych tą hipoteką, chyba że strony postanowiły inaczej.

2.

Jeżeli wierzytelność hipoteczna zostanie przeniesiona bez hipoteki, zbywca powinien zawiadomić o tym właściciela nieruchomości niebędącego dłużnikiem osobistym.

2 orzeczenia, najnowsze III Ca 1297/16 z 10.11.2016 Strona przepisu

Art. 79².

Jeżeli z określonego we wpisie stosunku prawnego, z którego wynika zabezpieczona HipotekaOgraniczone prawo rzeczowe obciążające nieruchomość lub inne wskazane prawo w celu zabezpieczenia wierzytelności. Wierzyciel hipoteczny może dochodzić zaspokojenia z obciążonego przedmiotu niezależnie od tego, kto jest jego właścicielem.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu wierzytelność, może powstać nowa wierzytelność, strony mogą postanowić, że Przelew wierzytelnościPrzeniesienie wierzytelności na inną osobę na podstawie umowy między dotychczasowym i nowym wierzycielem. Jest to ustawowe określenie cesji.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu hipotecznej nie powoduje przejścia hipoteki na nabywcę.

Strona przepisu

Art. 83.

Przepisów oddziału niniejszego nie stosuje się do przelewu roszczeń o świadczenia uboczne.

6 orzeczeń Strona przepisu

Art. 83¹.

W razie przeniesienia zabezpieczonej wierzytelności wynikającej z dokumentu zbywalnego przez indos lub z dokumentu na okaziciela na nabywcę wierzytelności przechodzi także HipotekaOgraniczone prawo rzeczowe obciążające nieruchomość lub inne wskazane prawo w celu zabezpieczenia wierzytelności. Wierzyciel hipoteczny może dochodzić zaspokojenia z obciążonego przedmiotu niezależnie od tego, kto jest jego właścicielem.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu. Jeżeli hipoteka zabezpiecza kilka wierzytelności, stosuje się przepisy art. 79¹.

1 orzeczenie Strona przepisu

Art. 84.

HipotekaOgraniczone prawo rzeczowe obciążające nieruchomość lub inne wskazane prawo w celu zabezpieczenia wierzytelności. Wierzyciel hipoteczny może dochodzić zaspokojenia z obciążonego przedmiotu niezależnie od tego, kto jest jego właścicielem.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu na nieruchomości obciąża także jej przynależności.

14 orzeczeń Strona przepisu

Art. 85.

1.

Części składowe nieruchomości są objęte HipotekaOgraniczone prawo rzeczowe obciążające nieruchomość lub inne wskazane prawo w celu zabezpieczenia wierzytelności. Wierzyciel hipoteczny może dochodzić zaspokojenia z obciążonego przedmiotu niezależnie od tego, kto jest jego właścicielem.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu również po ich odłączeniu, dopóki pozostają na nieruchomości, chyba że zostały zbyte w granicach prawidłowej gospodarki, a umowa zbycia jest stwierdzona pismem z datą urzędowo poświadczoną.

2.

Hipoteka nie obejmuje odłączonych części składowych, które przypadają dzierżawcy, oraz tych, które przypadają użytkownikowi lub mającemu SłużebnośćOgraniczone prawo rzeczowe obciążające nieruchomość, np. prawo przejazdu przez cudzą działkę (służebność gruntowa) albo prawo zamieszkiwania (służebność osobista).Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu, jeżeli UżytkowanieOgraniczone prawo rzeczowe pozwalające korzystać z cudzej rzeczy i pobierać jej pożytki w zakresie określonym przez ustawę lub czynność prawną. Użytkowanie jest niezbywalne i co do zasady wygasa najpóźniej ze śmiercią użytkownika.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu lub służebność ma pierwszeństwo przed hipoteką.

9 orzeczeń Strona przepisu

Art. 86.

Rzeczy, które wskutek zbycia przestały być przynależnościami, są objęte HipotekaOgraniczone prawo rzeczowe obciążające nieruchomość lub inne wskazane prawo w celu zabezpieczenia wierzytelności. Wierzyciel hipoteczny może dochodzić zaspokojenia z obciążonego przedmiotu niezależnie od tego, kto jest jego właścicielem.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu do czasu pozostawania ich na nieruchomości, chyba że zostały zbyte w granicach prawidłowej gospodarki, a umowa zbycia została stwierdzona pismem z datą urzędowo poświadczoną.

6 orzeczeń Strona przepisu

Art. 87.

Do chwili zajęcia nieruchomości wierzyciel hipoteczny nie może sprzeciwić się usunięciu jej części składowych lub przynależności, jeżeli właściciel nie narusza przez to zasad prawidłowej gospodarki.

3 orzeczenia Strona przepisu

Art. 88.

1.

HipotekaOgraniczone prawo rzeczowe obciążające nieruchomość lub inne wskazane prawo w celu zabezpieczenia wierzytelności. Wierzyciel hipoteczny może dochodzić zaspokojenia z obciążonego przedmiotu niezależnie od tego, kto jest jego właścicielem.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu obejmuje roszczenie właściciela o CzynszOkresowe świadczenie należne wynajmującemu albo wydzierżawiającemu za używanie rzeczy. Może być oznaczone w pieniądzu albo w świadczeniach innego rodzaju.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu najmu lub dzierżawy, jednakże do chwili zajęcia nieruchomości przez wierzyciela hipotecznego właściciel może czynsz pobierać.

2.

W razie zajęcia nieruchomości zapłata czynszu, dokonana z góry więcej niż za jeden pełny okres płatności przypadającej po zajęciu, nie ma skutku względem wierzyciela hipotecznego, chyba że została ujawniona w Księga wieczystaPubliczny rejestr przedstawiający stan prawny nieruchomości oraz niektórych praw. Zawiera między innymi dane o właścicielu, obciążeniach i hipotekach.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu przed wpisem hipoteki. Przepisy te stosuje się odpowiednio do rozporządzenia roszczeniem o czynsz.

11 orzeczeń; do ust. 1: 5, do ust. 2: 1 Strona przepisu

Art. 89.

1.

Jeżeli nieruchomość obciążona HipotekaOgraniczone prawo rzeczowe obciążające nieruchomość lub inne wskazane prawo w celu zabezpieczenia wierzytelności. Wierzyciel hipoteczny może dochodzić zaspokojenia z obciążonego przedmiotu niezależnie od tego, kto jest jego właścicielem.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu lub jej część składowa jest ubezpieczona, zakład ubezpieczeń może bez zgody wierzyciela hipotecznego zapłacić ubezpieczającemu odszkodowanie w celu pokrycia poniesionych przez niego wydatków na przywrócenie nieruchomości do stanu poprzedniego. W wypadku takim zapłata odszkodowania może być dokonywana w ratach płatnych w miarę przywracania nieruchomości do stanu poprzedniego.

2.

Zapłata odszkodowania ubezpieczającemu na inne cele niż przywrócenie nieruchomości do stanu poprzedniego może nastąpić tylko za zgodą wierzyciela hipotecznego.

4 orzeczenia Strona przepisu

Art. 90.

W razie sprzedaży części nieruchomości obciążonej HipotekaOgraniczone prawo rzeczowe obciążające nieruchomość lub inne wskazane prawo w celu zabezpieczenia wierzytelności. Wierzyciel hipoteczny może dochodzić zaspokojenia z obciążonego przedmiotu niezależnie od tego, kto jest jego właścicielem.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu sprzedawca lub kupujący mogą żądać, aby wierzyciel zwolnił tę część od obciążenia, jeżeli jest ona stosunkowo nieznaczna, a wartość pozostałej części nieruchomości zapewnia wierzycielowi dostateczne zabezpieczenie. Na żądanie wierzycieli kwota uzyskana ze sprzedaży powinna im być wypłacona według pierwszeństwa służących im hipotek.

8 orzeczeń Strona przepisu

Art. 91.

Jeżeli właściciel lub osoba trzecia oddziaływa na nieruchomość w taki sposób, że może to pociągnąć za sobą zmniejszenie jej wartości w stopniu zagrażającym bezpieczeństwu HipotekaOgraniczone prawo rzeczowe obciążające nieruchomość lub inne wskazane prawo w celu zabezpieczenia wierzytelności. Wierzyciel hipoteczny może dochodzić zaspokojenia z obciążonego przedmiotu niezależnie od tego, kto jest jego właścicielem.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu, wierzyciel może żądać zaniechania tych działań.

5 orzeczeń Strona przepisu

Art. 92.

Jeżeli na skutek okoliczności, za które właściciel odpowiada, wartość nieruchomości uległa zmniejszeniu w stopniu naruszającym bezpieczeństwo HipotekaOgraniczone prawo rzeczowe obciążające nieruchomość lub inne wskazane prawo w celu zabezpieczenia wierzytelności. Wierzyciel hipoteczny może dochodzić zaspokojenia z obciążonego przedmiotu niezależnie od tego, kto jest jego właścicielem.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu, wierzyciel może wyznaczyć właścicielowi odpowiedni termin do przywrócenia nieruchomości do stanu poprzedniego albo do ustanowienia dostatecznego zabezpieczenia dodatkowego. Po bezskutecznym upływie wyznaczonego terminu wierzyciel może żądać niezwłocznego zaspokojenia z nieruchomości obciążonej.

5 orzeczeń Strona przepisu

Art. 93.

Jeżeli zmniejszenie wartości nieruchomości naruszające bezpieczeństwo HipotekaOgraniczone prawo rzeczowe obciążające nieruchomość lub inne wskazane prawo w celu zabezpieczenia wierzytelności. Wierzyciel hipoteczny może dochodzić zaspokojenia z obciążonego przedmiotu niezależnie od tego, kto jest jego właścicielem.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu nastąpiło na skutek okoliczności, za które właściciel nie odpowiada, hipoteka obejmuje przysługujące właścicielowi roszczenie o Naprawienie szkodyUsunięcie skutków uszczerbku wyrządzonego poszkodowanemu przez przywrócenie stanu poprzedniego albo zapłatę odpowiedniej sumy pieniężnej. Wybór sposobu zależy od okoliczności sprawy.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu.

5 orzeczeń Strona przepisu

Art. 94.

Wygaśnięcie wierzytelności zabezpieczonej HipotekaOgraniczone prawo rzeczowe obciążające nieruchomość lub inne wskazane prawo w celu zabezpieczenia wierzytelności. Wierzyciel hipoteczny może dochodzić zaspokojenia z obciążonego przedmiotu niezależnie od tego, kto jest jego właścicielem.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu pociąga za sobą wygaśnięcie hipoteki, chyba że z danego stosunku prawnego mogą powstać w przyszłości kolejne wierzytelności podlegające zabezpieczeniu. Przepis art. 99¹ ust. 1 stosuje się odpowiednio.

391 orzeczeń Strona przepisu

Art. 94¹.

HipotekaOgraniczone prawo rzeczowe obciążające nieruchomość lub inne wskazane prawo w celu zabezpieczenia wierzytelności. Wierzyciel hipoteczny może dochodzić zaspokojenia z obciążonego przedmiotu niezależnie od tego, kto jest jego właścicielem.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu zabezpieczająca kilka wierzytelności wygasa z chwilą wygaśnięcia ostatniej wierzytelności, jeżeli nie może już powstać żadna wierzytelność ze stosunków prawnych stanowiących źródło pierwotnie zabezpieczonych wierzytelności.

1 orzeczenie Strona przepisu

Art. 95.

W razie wykreślenia HipotekaOgraniczone prawo rzeczowe obciążające nieruchomość lub inne wskazane prawo w celu zabezpieczenia wierzytelności. Wierzyciel hipoteczny może dochodzić zaspokojenia z obciążonego przedmiotu niezależnie od tego, kto jest jego właścicielem.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu z Księga wieczystaPubliczny rejestr przedstawiający stan prawny nieruchomości oraz niektórych praw. Zawiera między innymi dane o właścicielu, obciążeniach i hipotekach.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu bez ważnej podstawy prawnej hipoteka wygasa po upływie lat dziesięciu.

22 orzeczenia Strona przepisu

Art. 97.

Jeżeli dłużnikowi osobistemu, który zaspokoił wierzyciela hipotecznego, przysługuje roszczenie zwrotne względem właściciela nieruchomości obciążonej albo względem jego poprzednika prawnego, HipotekaOgraniczone prawo rzeczowe obciążające nieruchomość lub inne wskazane prawo w celu zabezpieczenia wierzytelności. Wierzyciel hipoteczny może dochodzić zaspokojenia z obciążonego przedmiotu niezależnie od tego, kto jest jego właścicielem.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu przechodzi na dłużnika aż do wysokości przysługującego mu roszczenia. Jednakże gdy wierzyciel został zaspokojony tylko w części, przysługuje mu co do pozostałej części pierwszeństwo przed hipoteką dłużnika osobistego.

19 orzeczeń Strona przepisu

Art. 98.

1.

Gdy na skutek zaspokojenia wierzyciela z jednej z nieruchomości obciążonych łącznie jej właściciel uzyskał roszczenie zwrotne względem właściciela nieruchomości współobciążonej albo względem jego poprzednika prawnego, HipotekaOgraniczone prawo rzeczowe obciążające nieruchomość lub inne wskazane prawo w celu zabezpieczenia wierzytelności. Wierzyciel hipoteczny może dochodzić zaspokojenia z obciążonego przedmiotu niezależnie od tego, kto jest jego właścicielem.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu obciążająca dotychczas tę nieruchomość jako łączna przechodzi na uprawnionego do zwrotu, aż do wysokości przysługującego mu roszczenia. Jednakże gdy wierzyciel został zaspokojony tylko w części, przysługuje mu co do pozostałej części pierwszeństwo przed hipoteką uzyskaną przez uprawnionego do zwrotu.

2.

Jeżeli w chwili przejścia hipoteki na uprawnionego do zwrotu ciążą na nieruchomości prawa z pierwszeństwem równym z hipoteką łączną lub z niższym, prawom tym służy pierwszeństwo przed hipoteką uzyskaną przez uprawnionego do zwrotu.

5 orzeczeń Strona przepisu

Art. 99.

1.

Gdy wierzytelność zabezpieczona HipotekaOgraniczone prawo rzeczowe obciążające nieruchomość lub inne wskazane prawo w celu zabezpieczenia wierzytelności. Wierzyciel hipoteczny może dochodzić zaspokojenia z obciążonego przedmiotu niezależnie od tego, kto jest jego właścicielem.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu jest wymagalna, a wierzyciel dopuszcza się zwłoki albo też zaspokojenie go napotyka trudności, hipoteka wygasa, jeżeli właściciel nieruchomości złoży zabezpieczoną kwotę do Depozyt sądowyZłożenie przedmiotu świadczenia do sądu w sytuacjach przewidzianych przez ustawę, na przykład gdy wierzyciel odmawia jego przyjęcia. Prawidłowe złożenie może prowadzić do skutków takich jak spełnienie świadczenia.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu, zrzekając się uprawnienia do odebrania jej z powrotem.

2.

Wykreślenie hipoteki następuje na wniosek właściciela nieruchomości na podstawie prawomocnego postanowienia sądu o zezwoleniu na złożenie do depozytu sądowego oraz dowodu wpłaty zabezpieczonej kwoty do depozytu sądowego ze zrzeczeniem się odebrania jej z powrotem.

19 orzeczeń; do ust. 1: 5, do ust. 2: 2 Strona przepisu

Art. 99¹.

1.

Jeżeli od dnia wpisu HipotekaOgraniczone prawo rzeczowe obciążające nieruchomość lub inne wskazane prawo w celu zabezpieczenia wierzytelności. Wierzyciel hipoteczny może dochodzić zaspokojenia z obciążonego przedmiotu niezależnie od tego, kto jest jego właścicielem.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu upłynęło dziesięć lat, a nie powstała wierzytelność hipoteczna, lecz nadal może powstać, właściciel nieruchomości może żądać zniesienia hipoteki za odpowiednim wynagrodzeniem.

2.

Przepis ust. 1 stosuje się do hipoteki zabezpieczającej kilka wierzytelności także wtedy, gdy pomimo upływu dziesięciu lat od wygaśnięcia ostatniej wierzytelności hipotecznej nie powstała żadna wierzytelność podlegająca zabezpieczeniu tą hipoteką.

3 orzeczenia; do ust. 1: 1, do ust. 2: 1 Strona przepisu

Art. 100.

W razie wygaśnięcia HipotekaOgraniczone prawo rzeczowe obciążające nieruchomość lub inne wskazane prawo w celu zabezpieczenia wierzytelności. Wierzyciel hipoteczny może dochodzić zaspokojenia z obciążonego przedmiotu niezależnie od tego, kto jest jego właścicielem.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu wierzyciel obowiązany jest dokonać wszelkich czynności umożliwiających wykreślenie hipoteki z Księga wieczystaPubliczny rejestr przedstawiający stan prawny nieruchomości oraz niektórych praw. Zawiera między innymi dane o właścicielu, obciążeniach i hipotekach.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu.

56 orzeczeń Strona przepisu

Art. 101.

Wierzycielom hipotecznym Użytkowanie wieczystePrawo do korzystania z gruntu Skarbu Państwa albo samorządu terytorialnego przez 99 lat lub krócej, ale nie mniej niż 40 lat, za opłatą roczną.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu, którzy utracili HipotekaOgraniczone prawo rzeczowe obciążające nieruchomość lub inne wskazane prawo w celu zabezpieczenia wierzytelności. Wierzyciel hipoteczny może dochodzić zaspokojenia z obciążonego przedmiotu niezależnie od tego, kto jest jego właścicielem.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu wskutek wygaśnięcia użytkowania wieczystego, przysługuje ustawowe prawo ZastawOgraniczone prawo rzeczowe zabezpieczające wierzytelność na rzeczy ruchomej lub prawie. Wierzyciel zastawniczy może zaspokoić się z przedmiotu zastawu z pierwszeństwem przed wierzycielami osobistymi właściciela.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu na roszczeniach użytkownika wieczystego o wynagrodzenie za wzniesione przez niego lub nabyte na własność budynki albo inne urządzenia istniejące w dniu zwrotu użytkowanej nieruchomości. O pierwszeństwie ustawowego prawa zastawu rozstrzyga pierwszeństwo hipotek obciążających wygasłe prawo użytkowania wieczystego.

8 orzeczeń Strona przepisu

Art. 101¹.

1.

W razie wygaśnięcia HipotekaOgraniczone prawo rzeczowe obciążające nieruchomość lub inne wskazane prawo w celu zabezpieczenia wierzytelności. Wierzyciel hipoteczny może dochodzić zaspokojenia z obciążonego przedmiotu niezależnie od tego, kto jest jego właścicielem.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu właścicielowi nieruchomości przysługuje w granicach wygasłej hipoteki uprawnienie do rozporządzania opróżnionym miejscem hipotecznym. Może on ustanowić na tym miejscu nową hipotekę albo przenieść na nie za zgodą uprawnionego którąkolwiek z hipotek obciążających nieruchomość.

2.

Jeżeli hipoteka wygasła tylko częściowo, właściciel może rozporządzać opróżnionym miejscem hipotecznym w tej części.

6 orzeczeń Strona przepisu

Art. 101².

Przepisy art. 101¹ stosuje się również, gdy opróżniło się miejsce wskutek przeniesienia jednej z hipotek na miejsce opróżnione przez inną HipotekaOgraniczone prawo rzeczowe obciążające nieruchomość lub inne wskazane prawo w celu zabezpieczenia wierzytelności. Wierzyciel hipoteczny może dochodzić zaspokojenia z obciążonego przedmiotu niezależnie od tego, kto jest jego właścicielem.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu.

2 orzeczenia Strona przepisu

Art. 101³.

1.

Jeżeli HipotekaOgraniczone prawo rzeczowe obciążające nieruchomość lub inne wskazane prawo w celu zabezpieczenia wierzytelności. Wierzyciel hipoteczny może dochodzić zaspokojenia z obciążonego przedmiotu niezależnie od tego, kto jest jego właścicielem.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu wygasła wskutek Egzekucja z nieruchomościSposób przymusowego dochodzenia należności przez zajęcie, opis i oszacowanie oraz sprzedaż nieruchomości dłużnika. Uzyskane środki przeznacza się na zaspokojenie wierzycieli.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu, właściciel nieruchomości nie może rozporządzać opróżnionym miejscem hipotecznym.

2.

Przy egzekucji z nieruchomości nie uwzględnia się opróżnionych miejsc hipotecznych.

2 orzeczenia Strona przepisu

Art. 101⁴.

1.

W razie wykreślenia HipotekaOgraniczone prawo rzeczowe obciążające nieruchomość lub inne wskazane prawo w celu zabezpieczenia wierzytelności. Wierzyciel hipoteczny może dochodzić zaspokojenia z obciążonego przedmiotu niezależnie od tego, kto jest jego właścicielem.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu bez jednoczesnego wpisania na jej miejsce innej hipoteki, właściciel nieruchomości może zachować uprawnienie do rozporządzania opróżnionym miejscem hipotecznym, jeżeli jednocześnie z wykreśleniem hipoteki uprawnienie to zostanie wpisane do Księga wieczystaPubliczny rejestr przedstawiający stan prawny nieruchomości oraz niektórych praw. Zawiera między innymi dane o właścicielu, obciążeniach i hipotekach.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu.

2.

Do wykreślenia wygasłej hipoteki oraz do wpisu uprawnienia do rozporządzania opróżnionym miejscem hipotecznym potrzebne jest oświadczenie właściciela nieruchomości.

8 orzeczeń; do ust. 1: 3, do ust. 2: 2 Strona przepisu

Art. 101⁵.

Uprawnienie do rozporządzania opróżnionym miejscem hipotecznym przysługuje każdoczesnemu właścicielowi nieruchomości.

2 orzeczenia Strona przepisu

Art. 101⁶.

Uprawnienie do rozporządzania opróżnionym miejscem hipotecznym nie podlega zajęciu. Ustanowienie Hipoteka przymusowaHipoteka ustanawiana bez zgody właściciela nieruchomości na podstawie określonego tytułu, na przykład orzeczenia lub decyzji. Zabezpiecza wierzytelność na nieruchomości dłużnika.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu na opróżnionym miejscu nie jest dopuszczalne.

2 orzeczenia Strona przepisu

Art. 101⁷.

Jeżeli nieruchomość stanowiąca przedmiot HipotekaOgraniczone prawo rzeczowe obciążające nieruchomość lub inne wskazane prawo w celu zabezpieczenia wierzytelności. Wierzyciel hipoteczny może dochodzić zaspokojenia z obciążonego przedmiotu niezależnie od tego, kto jest jego właścicielem.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu łącznej zostanie zwolniona spod obciążenia, właściciel nieruchomości może rozporządzać opróżnionym miejscem hipotecznym do wysokości sumy hipoteki.

2 orzeczenia Strona przepisu

Art. 101⁸.

Niedopuszczalne jest zastrzeżenie, przez które właściciel nieruchomości zobowiązuje się do nierozporządzania opróżnionym miejscem hipotecznym.

2 orzeczenia Strona przepisu

Art. 101⁹.

Roszczenie wierzyciela hipotecznego o przeniesienie jego HipotekaOgraniczone prawo rzeczowe obciążające nieruchomość lub inne wskazane prawo w celu zabezpieczenia wierzytelności. Wierzyciel hipoteczny może dochodzić zaspokojenia z obciążonego przedmiotu niezależnie od tego, kto jest jego właścicielem.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu na miejsce opróżnione przez inną hipotekę może być ujawnione w Księga wieczystaPubliczny rejestr przedstawiający stan prawny nieruchomości oraz niektórych praw. Zawiera między innymi dane o właścicielu, obciążeniach i hipotekach.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu. W takim przypadku hipoteka uzyskuje przyrzeczone miejsce, z chwilą gdy stało się wolne.

4 orzeczenia Strona przepisu

Art. 101¹⁰.

Hipotece ustanowionej na opróżnionym miejscu hipotecznym lub przeniesionej na opróżnione miejsce hipoteczne przysługuje pierwszeństwo takie samo jak wygasłej hipotece.

1 orzeczenie Strona przepisu

Art. 101¹¹.

Przepisów niniejszego oddziału nie stosuje się do HipotekaOgraniczone prawo rzeczowe obciążające nieruchomość lub inne wskazane prawo w celu zabezpieczenia wierzytelności. Wierzyciel hipoteczny może dochodzić zaspokojenia z obciążonego przedmiotu niezależnie od tego, kto jest jego właścicielem.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu na wierzytelności hipotecznej.

Strona przepisu

Art. 108¹.

1.

Do ustanowienia HipotekaOgraniczone prawo rzeczowe obciążające nieruchomość lub inne wskazane prawo w celu zabezpieczenia wierzytelności. Wierzyciel hipoteczny może dochodzić zaspokojenia z obciążonego przedmiotu niezależnie od tego, kto jest jego właścicielem.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu na wierzytelności hipotecznej nie jest wymagane udowodnienie istnienia obciążonej wierzytelności.

2.

Spłata wierzytelności hipotecznej obciążonej hipoteką może być dokonana do wysokości tej hipoteki tylko do rąk wierzyciela, któremu ona przysługuje, o ile jego wierzytelność jest stwierdzona Tytuł wykonawczyTytuł egzekucyjny zaopatrzony w klauzulę wykonalności, stanowiący podstawę egzekucji sądowej. Najczęściej jest nim prawomocne albo podlegające wykonaniu orzeczenie sądu z klauzulą wykonalności.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu. W pozostałych przypadkach suma odpowiadająca wysokości hipoteki na wierzytelności hipotecznej powinna być złożona do Depozyt sądowyZłożenie przedmiotu świadczenia do sądu w sytuacjach przewidzianych przez ustawę, na przykład gdy wierzyciel odmawia jego przyjęcia. Prawidłowe złożenie może prowadzić do skutków takich jak spełnienie świadczenia.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu.

2 orzeczenia Strona przepisu

Art. 108².

Jeżeli wierzytelność zabezpieczona HipotekaOgraniczone prawo rzeczowe obciążające nieruchomość lub inne wskazane prawo w celu zabezpieczenia wierzytelności. Wierzyciel hipoteczny może dochodzić zaspokojenia z obciążonego przedmiotu niezależnie od tego, kto jest jego właścicielem.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu na wierzytelności hipotecznej oraz obciążona wierzytelność hipoteczna są już wymagalne, wierzyciel, któremu przysługuje hipoteka na wierzytelności hipotecznej, może żądać zapłaty wprost od dłużnika wierzytelności obciążonej; może również dochodzić zaspokojenia z nieruchomości.

2 orzeczenia Strona przepisu

Art. 108³.

Jeżeli właściciel nieruchomości dokonał zapłaty do rąk wierzyciela, któremu przysługuje HipotekaOgraniczone prawo rzeczowe obciążające nieruchomość lub inne wskazane prawo w celu zabezpieczenia wierzytelności. Wierzyciel hipoteczny może dochodzić zaspokojenia z obciążonego przedmiotu niezależnie od tego, kto jest jego właścicielem.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu na wierzytelności hipotecznej, hipoteka na nieruchomości wygasa aż do wysokości sumy uiszczonej przez właściciela.

2 orzeczenia Strona przepisu

Art. 108⁴.

Wierzytelność zabezpieczona HipotekaOgraniczone prawo rzeczowe obciążające nieruchomość lub inne wskazane prawo w celu zabezpieczenia wierzytelności. Wierzyciel hipoteczny może dochodzić zaspokojenia z obciążonego przedmiotu niezależnie od tego, kto jest jego właścicielem.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu na wierzytelności hipotecznej może być przedmiotem dalszych hipotek.

2 orzeczenia Strona przepisu

Art. 108⁵.

W wypadkach nieobjętych przepisami działu niniejszego stosuje się do HipotekaOgraniczone prawo rzeczowe obciążające nieruchomość lub inne wskazane prawo w celu zabezpieczenia wierzytelności. Wierzyciel hipoteczny może dochodzić zaspokojenia z obciążonego przedmiotu niezależnie od tego, kto jest jego właścicielem.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu na wierzytelności hipotecznej przepisy o ZastawOgraniczone prawo rzeczowe zabezpieczające wierzytelność na rzeczy ruchomej lub prawie. Wierzyciel zastawniczy może zaspokoić się z przedmiotu zastawu z pierwszeństwem przed wierzycielami osobistymi właściciela.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu na wierzytelności.

2 orzeczenia Strona przepisu

Art. 109.

1.

Wierzyciel, którego wierzytelność jest stwierdzona Tytuł wykonawczyTytuł egzekucyjny zaopatrzony w klauzulę wykonalności, stanowiący podstawę egzekucji sądowej. Najczęściej jest nim prawomocne albo podlegające wykonaniu orzeczenie sądu z klauzulą wykonalności.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu, określonym w przepisach o Postępowanie egzekucyjnePostępowanie prowadzące do przymusowego wykonania obowiązku przez zobowiązanego. Może dotyczyć należności pieniężnych albo obowiązków o charakterze niepieniężnym.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu, może na podstawie tego tytułu uzyskać HipotekaOgraniczone prawo rzeczowe obciążające nieruchomość lub inne wskazane prawo w celu zabezpieczenia wierzytelności. Wierzyciel hipoteczny może dochodzić zaspokojenia z obciążonego przedmiotu niezależnie od tego, kto jest jego właścicielem.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu na wszystkich nieruchomościach dłużnika (hipoteka przymusowa).

2.

Jeżeli nieruchomość jest własnością Skarbu Państwa, hipoteka przymusowa może być ustanowiona w wypadkach przewidzianych w przepisach ustawowych.

242 orzeczenia; do ust. 1: 106, do ust. 2: 1 Strona przepisu

Art. 110.

Hipoteka przymusowaHipoteka ustanawiana bez zgody właściciela nieruchomości na podstawie określonego tytułu, na przykład orzeczenia lub decyzji. Zabezpiecza wierzytelność na nieruchomości dłużnika.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu można uzyskać także na podstawie:

1)

postanowienia sądu o udzieleniu zabezpieczenia;

2)

postanowienia prokuratora;

3)

Decyzja administracyjnaWładcze rozstrzygnięcie organu administracji publicznej załatwiające sprawę indywidualną co do jej istoty albo w inny sposób kończące postępowanie.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu, o ile przepisy szczególne tak stanowią, chociażby decyzja nie była ostateczna;

4)

dokumentu zabezpieczenia, o którym mowa w art. 3 pkt 1 ustawy z dnia 11 października 2013 r. o wzajemnej pomocy przy dochodzeniu podatków, należności celnych i innych należności pieniężnych (Dz. U. z 2023 r. poz. 2009);

5)

zarządzenia zabezpieczenia określonego w przepisach o Postępowanie egzekucyjnePostępowanie prowadzące do przymusowego wykonania obowiązku przez zobowiązanego. Może dotyczyć należności pieniężnych albo obowiązków o charakterze niepieniężnym.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu w administracji albo zarządzenia zabezpieczenia określonego w ustawie, o której mowa w pkt 4.

135 orzeczeń Strona przepisu

Art. 110¹.

Wierzyciel może żądać wpisu Hipoteka przymusowaHipoteka ustanawiana bez zgody właściciela nieruchomości na podstawie określonego tytułu, na przykład orzeczenia lub decyzji. Zabezpiecza wierzytelność na nieruchomości dłużnika.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu na sumę niewyższą niż wynikająca z treści dokumentu stanowiącego podstawę jej wpisu do Księga wieczystaPubliczny rejestr przedstawiający stan prawny nieruchomości oraz niektórych praw. Zawiera między innymi dane o właścicielu, obciążeniach i hipotekach.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu. Jeżeli z dokumentu tego nie wynika wysokość sumy HipotekaOgraniczone prawo rzeczowe obciążające nieruchomość lub inne wskazane prawo w celu zabezpieczenia wierzytelności. Wierzyciel hipoteczny może dochodzić zaspokojenia z obciążonego przedmiotu niezależnie od tego, kto jest jego właścicielem.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu, suma hipoteki nie może przewyższać więcej niż o połowę zabezpieczonej wierzytelności wraz z roszczeniami o świadczenia uboczne określonymi w dokumencie stanowiącym podstawę wpisu hipoteki na dzień złożenia wniosku o wpis hipoteki.

67 orzeczeń Strona przepisu

Art. 111¹.

1.

Jeżeli ustawa nie stanowi inaczej, łączne obciążenie kilku nieruchomości Hipoteka przymusowaHipoteka ustanawiana bez zgody właściciela nieruchomości na podstawie określonego tytułu, na przykład orzeczenia lub decyzji. Zabezpiecza wierzytelność na nieruchomości dłużnika.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu jest niedopuszczalne, chyba że nieruchomości te są już obciążone inną HipotekaOgraniczone prawo rzeczowe obciążające nieruchomość lub inne wskazane prawo w celu zabezpieczenia wierzytelności. Wierzyciel hipoteczny może dochodzić zaspokojenia z obciążonego przedmiotu niezależnie od tego, kto jest jego właścicielem.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu łączną albo stanowią własność dłużników solidarnych.

2.

Podział zabezpieczenia między poszczególne nieruchomości zależy od uznania wierzyciela.

29 orzeczeń; do ust. 1: 14, do ust. 2: 2 Strona przepisu

Art. 111².

1.

Wierzyciel, który uzyskał Hipoteka przymusowaHipoteka ustanawiana bez zgody właściciela nieruchomości na podstawie określonego tytułu, na przykład orzeczenia lub decyzji. Zabezpiecza wierzytelność na nieruchomości dłużnika.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu na podstawie art. 110 pkt 1, może żądać, w terminie 2 miesięcy od uprawomocnienia się orzeczenia uwzględniającego roszczenie, które podlegało zabezpieczeniu, albo od uprawomocnienia się postanowienia o Odrzucenie apelacjiPozostawienie apelacji bez merytorycznego rozpoznania z przyczyn formalnych, na przykład z powodu spóźnienia albo niedopuszczalności środka odwoławczego.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu lub innego Środki zaskarżeniaPrzewidziane przez ustawę instrumenty służące podważeniu orzeczenia albo decyzji, takie jak apelacja, zażalenie lub skarga. Ich rodzaj i warunki zależą od konkretnego postępowania.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu wniesionego przez dłużnika od orzeczenia uwzględniającego roszczenie, które podlegało zabezpieczeniu, zmiany treści hipoteki lub podstawy wpisu na podstawie tytułu wykonawczego określonego w przepisach o postępowaniu egzekucyjnym, stwierdzającego zabezpieczoną wierzytelność.

2.

Zmiana treści hipoteki nie może zwiększyć zakresu zaspokojenia wierzyciela z nieruchomości obciążonej bez zgody osób, którym przysługują prawa z pierwszeństwem równym lub niższym.

3.

Przepisy ust. 1 i 2 stosuje się odpowiednio do wierzyciela, który uzyskał hipotekę przymusową na podstawie art. 110 pkt 2 albo 3 w zakresie, w jakim decyzja administracyjna nie była ostateczna.

4.

Wierzyciel, który uzyskał hipotekę przymusową na podstawie art. 110 pkt 4 albo 5, może żądać, w terminie 2 miesięcy od dnia doręczenia decyzji lub innego orzeczenia podlegającego wykonaniu w sprawie, w której dokonano zabezpieczenia, albo doręczenia postanowienia o nadaniu rygoru natychmiastowej wykonalności, zmiany treści hipoteki lub podstawy wpisu na podstawie tytułu wykonawczego określonego w przepisach o postępowaniu egzekucyjnym, stwierdzającego zabezpieczoną wierzytelność. Przepis ust. 2 stosuje się odpowiednio.

5 orzeczeń Strona przepisu

Art. 114.

Księga wieczystaPubliczny rejestr przedstawiający stan prawny nieruchomości oraz niektórych praw. Zawiera między innymi dane o właścicielu, obciążeniach i hipotekach.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu istniejące w dniu wejścia w życie niniejszej ustawy stają się księgami wieczystymi w rozumieniu tej ustawy.

6 orzeczeń Strona przepisu

Art. 115.

Skutki wpisów, które zostały dokonane przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, a które według tej ustawy nie są dopuszczalne, podlegają przepisom dotychczasowym.

1 orzeczenie Strona przepisu

Art. 116.

1.

Postępowanie wszczęte przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy toczy się według przepisów tej ustawy.

2.

Czynności dokonane przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy są skuteczne, jeżeli nie naruszyły przepisów dotychczasowych.

5 orzeczeń Strona przepisu

Art. 117.

Treść hipotek istniejących w dniu wejścia w życie niniejszej ustawy oraz hipotek wpisanych po tym dniu na podstawie tytułów dotychczasowych powstałych przed dniem wejścia w życie tej ustawy oraz ich przeniesienie, obciążenie, zmiana treści lub pierwszeństwa albo zniesienie podlega przepisom tej ustawy, chyba że przepisy poniższe stanowią inaczej.

3 orzeczenia Strona przepisu

Art. 118.

Przepisy niniejszej ustawy o zakresie obciążenia HipotekaOgraniczone prawo rzeczowe obciążające nieruchomość lub inne wskazane prawo w celu zabezpieczenia wierzytelności. Wierzyciel hipoteczny może dochodzić zaspokojenia z obciążonego przedmiotu niezależnie od tego, kto jest jego właścicielem.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu oraz o ochronie hipoteki stosuje się także do hipotek, długów gruntowych i długów rentowych istniejących w dniu wejścia w życie tej ustawy.

Strona przepisu

Art. 119.

Listy hipoteczne, a także listy długów gruntowych i rentowych w rozumieniu kodeksu cywilnego niemieckiego, wydane przed dniem wejścia w życie dekretu z dnia 11 października 1946 r. - Prawo rzeczowe, pozostają w mocy, jeżeli zostały zarejestrowane w trybie przewidzianym w dekrecie z dnia 10 grudnia 1946 r. o rejestracji i umarzaniu listów hipotecznych, listów długów gruntowych i rentowych, wydanych przed dniem 1 września 1939 r. (Dz. U. z 1947 r. poz. 19).

Strona przepisu

Art. 121.

Na obszarze byłej mocy obowiązującej prawa o ustalaniu własności dóbr nieruchomych, o przywilejach i hipotekach z 1818 r. - prawa, które nie mogły być wpisane do Księga wieczystaPubliczny rejestr przedstawiający stan prawny nieruchomości oraz niektórych praw. Zawiera między innymi dane o właścicielu, obciążeniach i hipotekach.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu ze względu na brak zgody wierzycieli hipotecznych, lecz zostały ujawnione przez zastrzeżenia, mogą być wpisane bez tej zgody z pierwszeństwem wynikającym z zastrzeżenia ujawnionego w księdze dotychczasowej.

Strona przepisu

Art. 122.

Jeżeli ograniczenie możności rozporządzenia nieruchomością lub prawami rzeczowymi na nieruchomości, które przestało być wiążące, jest nadal wpisane w Księga wieczystaPubliczny rejestr przedstawiający stan prawny nieruchomości oraz niektórych praw. Zawiera między innymi dane o właścicielu, obciążeniach i hipotekach.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu, wykreślenie jego może nastąpić z urzędu.

3 orzeczenia Strona przepisu

Art. 123.

1.

Dla nieruchomości, które nie mają założonych ksiąg wieczystych albo których księgi zaginęły lub uległy zniszczeniu, prowadzi się we Właściwość sąduUstawowo określona kompetencja sądu do rozpoznania danej sprawy. Może zależeć między innymi od rodzaju sprawy, jej wartości, miejsca lub etapu postępowania.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu rejonowych, do czasu założenia ksiąg, zbiory dokumentów przeznaczone do składania wniosków i dokumentów dotyczących ograniczonych praw rzeczowych i ograniczeń w rozporządzaniu tymi nieruchomościami. Jednakże złożenie dokumentu dotyczącego HipotekaOgraniczone prawo rzeczowe obciążające nieruchomość lub inne wskazane prawo w celu zabezpieczenia wierzytelności. Wierzyciel hipoteczny może dochodzić zaspokojenia z obciążonego przedmiotu niezależnie od tego, kto jest jego właścicielem.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu dopuszczalne jest, gdy przepis szczególny na to zezwala.

2.

Do ustroju zbioru dokumentów oraz do postępowania o złożenie dokumentów do zbioru stosuje się odpowiednio przepisy rozdziału 2 działu I.

3.

Złożenie dokumentów do zbioru na podstawie postanowienia sądu rejonowego ma wszelkie skutki wpisu w Księga wieczystaPubliczny rejestr przedstawiający stan prawny nieruchomości oraz niektórych praw. Zawiera między innymi dane o właścicielu, obciążeniach i hipotekach.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu, z wyjątkiem przewidzianych w przepisach o rękojmi wiary publicznej ksiąg wieczystych, chyba że przepis szczególny dotyczący rękojmi stanowi inaczej.

6 orzeczeń; do ust. 1: 3, do ust. 2: 2 Strona przepisu

Art. 124.

1.

Zbiory dokumentów istniejące w dniu wejścia w życie niniejszej ustawy stają się zbiorami dokumentów w rozumieniu tej ustawy. Przepis art. 114 stosuje się odpowiednio.

2.

Złożenie dokumentów do zbioru może nastąpić tylko wtedy, gdy dokument określony w art. 123 ust. 1 ma być złożony do zbioru już istniejącego. Jeżeli do zbioru ma być złożony dokument dotyczący prawa własności albo brak jest zbioru, zgłoszenie wniosku o złożenie dokumentu do zbioru traktuje się jak zgłoszenie wniosku o założenie Księga wieczystaPubliczny rejestr przedstawiający stan prawny nieruchomości oraz niektórych praw. Zawiera między innymi dane o właścicielu, obciążeniach i hipotekach.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu.

3.

W postępowaniu o złożenie dokumentu do zbioru wszczętym przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy stosuje się odpowiednio przepisy art. 116.

4 orzeczenia Strona przepisu

Art. 125.

1.

Minister Sprawiedliwości, w drodze rozporządzenia, wyda:

1)

szczegółowe przepisy o prowadzeniu ksiąg wieczystych założonych po dniu wejścia w życie dekretu z dnia 11 października 1946 r. - Prawo o Księga wieczystaPubliczny rejestr przedstawiający stan prawny nieruchomości oraz niektórych praw. Zawiera między innymi dane o właścicielu, obciążeniach i hipotekach.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu;

2)

szczegółowe przepisy o prowadzeniu zbioru dokumentów oraz o postępowaniu w tych sprawach.

2.

Minister Sprawiedliwości, w drodze rozporządzenia, może określić termin utraty mocy prawnej ksiąg wieczystych założonych przed dniem wejścia w życie dekretu z dnia 11 października 1946 r. - Prawo o księgach wieczystych, zasady prowadzenia tych ksiąg do czasu utraty przez nie mocy prawnej, zasady zakładania nowych ksiąg wieczystych dla nieruchomości, których księgi wieczyste utraciły moc prawną, oraz zasady zwalniania od Opłata sądowaOpłata pobierana za pismo lub czynność w postępowaniu sądowym. Jej uiszczenie jest co do zasady warunkiem skutecznego wniesienia pisma podlegającego opłacie.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu w sprawach związanych z utratą mocy prawnej ksiąg wieczystych.

1 orzeczenie Strona przepisu

Art. 126.

Tracą moc:

1)

dekret z dnia 11 października 1946 r. - Prawo o Księga wieczystaPubliczny rejestr przedstawiający stan prawny nieruchomości oraz niektórych praw. Zawiera między innymi dane o właścicielu, obciążeniach i hipotekach.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu (Dz. U. poz. 320 oraz z 1950 r. poz. 349);

2)

utrzymane w mocy przez art. III pkt 3 oraz art. XVII ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Przepisy wprowadzające kodeks cywilny (Dz. U. poz. 94 oraz z 1974 r. poz. 142) art. 14–27, 190–249, 290–293, 295 oraz w zakresie ksiąg wieczystych i HipotekaOgraniczone prawo rzeczowe obciążające nieruchomość lub inne wskazane prawo w celu zabezpieczenia wierzytelności. Wierzyciel hipoteczny może dochodzić zaspokojenia z obciążonego przedmiotu niezależnie od tego, kto jest jego właścicielem.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu art. 114, 115, 118–120, 122–126 i 300 § 2 dekretu z dnia 11 października 1946 r. - Prawo rzeczowe (Dz. U. poz. 319, z 1950 r. poz. 312, z 1954 r. poz. 184, z 1961 r. poz. 159, z 1962 r. poz. 166 oraz z 1964 r. poz. 94);

3)

utrzymane w mocy przez art. III pkt 4 oraz art. XVIII ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Przepisy wprowadzające kodeks cywilny (Dz. U. poz. 94 oraz z 1974 r. poz. 142) w zakresie ksiąg wieczystych i hipoteki art. XIX–XXV, XXXVII, XXXVIII, XL–XLVI, L i LIV–LXIII dekretu z dnia 11 października 1946 r. - Przepisy wprowadzające prawo rzeczowe i prawo o księgach wieczystych (Dz. U. poz. 321, z 1950 r. poz. 349, z 1953 r. poz. 113, z 1960 r. poz. 311 oraz z 1964 r. poz. 94);

4)

ustawa z dnia 16 listopada 1964 r. o przekazaniu państwowym biurom notarialnym prowadzenia ksiąg wieczystych (Dz. U. poz. 278).

Strona przepisu

Art. 127.

Do czasu wydania przepisów wykonawczych na podstawie niniejszej ustawy obowiązują przepisy dotychczasowe, jeżeli nie są sprzeczne z przepisami tej ustawy.

Strona przepisu

Art. 128.

Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 1983 r.

2 orzeczenia Strona przepisu

o księgach wieczystych i hipotece

Rozdział 1. Przepisy o prawach jawnych z księgi wieczystej

Art. 1.

1.

2.

3.

Art. 2.

Art. 3.

1.

2.

Art. 4.

Art. 5.

Art. 6.

1.

2.

3.

Art. 7.

1)

2)

3)

4)

5)

Art. 8.

Art. 9.

Art. 10.

1.

2.

Art. 11.

Art. 12.

1.

2.

Art. 13.

1.

2.

3.

Art. 14.

Art. 15.

Art. 16.

1.

2.

1)

2)

3)

4)

5)

6)

Art. 17.

Art. 18.

Art. 19.

1.

2.

3.

1)

Art. 20.

1.

2.

Art. 21.

Art. 22.

1.

2.

3.

Rozdział 2. Ustrój ksiąg wieczystych i postępowanie

Art. 23.

Art. 23a.

Art. 24.

1.

1¹.

2.

Art. 241.

1.

2.

3.

Art. 25.

1.

1)

2)

3)

4)

2.

1)

Art. 24¹.

Art. 25¹.

Art. 36¹.

Art. 36³.

Art. 36⁴.