Art. 13
Ustawa z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników, tekst jednolity Dz.U. 2025 poz. 1770.
Art. 13.
1.
Odszkodowanie jednorazoweŚwiadczenie z ubezpieczenia wypadkowego dla osoby, która doznała stałego albo długotrwałego uszczerbku na zdrowiu wskutek wypadku przy pracy lub choroby zawodowej. Może przysługiwać także członkom rodziny zmarłego.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu ustala się dla ubezpieczonego w wysokości proporcjonalnej do określonego procentowo stałego lub długotrwałego uszczerbku na zdrowiu.
2.
Za stały uszczerbek na zdrowiu uznaje się takie naruszenie sprawności organizmu, które powoduje upośledzenie czynności organizmu nierokujące poprawy.
3.
Za długotrwały uszczerbek na zdrowiu uważa się takie naruszenie sprawności organizmu, które powoduje upośledzenie czynności organizmu na okres przekraczający 6 miesięcy, mogące ulec poprawie.
4.
Minister właściwy do spraw rozwoju wsi, w uzgodnieniu z Radą Rolników, może określić, w drodze rozporządzenia, wysokość jednorazowego odszkodowania przysługującego za każdy procent stałego lub długotrwałego uszczerbku na zdrowiu, uwzględniając:
1)
stan finansów funduszu składkowego;
2)
wysokość jednorazowego odszkodowania przysługującego na podstawie przepisów o ubezpieczeniu społecznym z tytułu Wypadek przy pracyNagłe zdarzenie wywołane przyczyną zewnętrzną, powodujące uraz albo śmierć i pozostające w związku z pracą. Ustalenie wypadku może otwierać drogę do świadczeń z ubezpieczenia wypadkowego.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu i Choroby zawodoweChoroby wymienione w wykazie chorób zawodowych, jeżeli można stwierdzić ich związek z warunkami pracy albo sposobem wykonywania pracy. Ich rozpoznanie może stanowić podstawę świadczeń z ubezpieczenia wypadkowego.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu.
5.
Jeżeli nie określono wysokości jednorazowego odszkodowania w sposób, o którym mowa w ust. 4, wynosi ono 66 % emerytury podstawowej za każdy procent stałego lub długotrwałego uszczerbku na zdrowiu.
6.
Jednorazowe odszkodowanie, o którym mowa w ust. 1, ulega zwiększeniu o kwotę równą jednorazowemu odszkodowaniu za 20 % uszczerbek na zdrowiu, jeżeli ubezpieczony wskutek wypadku przy pracy rolniczej lub rolniczej choroby zawodowej jest niezdolny do samodzielnej egzystencji.
7.
Jeżeli wskutek pogorszenia się stanu zdrowia stały lub długotrwały uszczerbek na zdrowiu będący następstwem wypadku przy pracy rolniczej lub rolniczej choroby zawodowej, który był podstawą przyznania jednorazowego odszkodowania, ulegnie zwiększeniu co najmniej o 10 punktów procentowych, jednorazowe odszkodowanie zwiększa się o kwotę równą wysokości jednorazowego odszkodowania, określoną w ust. 4 lub 5, za każdy procent uszczerbku na zdrowiu przewyższający procent, według którego ustalone było to odszkodowanie.
8.
Jeżeli do jednorazowego odszkodowania jest uprawniony tylko jeden członek rodziny, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 3 i ust. 1a, jednorazowe odszkodowanie przysługuje w wysokości:
1)
kwoty jednorazowego odszkodowania za 100 % uszczerbek na zdrowiu, jeżeli do świadczenia jest uprawniony małżonek lub dziecko;
2)
50 % kwoty określonej w pkt 1, jeżeli do świadczenia jest uprawniony inny członek rodziny.
9.
Jeżeli do jednorazowego odszkodowania są uprawnieni równocześnie:
1)
małżonek i jedno lub więcej dzieci, świadczenie to przysługuje w wysokości określonej w ust. 8 pkt 1, zwiększonej na każde dziecko o kwotę określoną w ust. 6;
2)
dwoje lub więcej dzieci, świadczenie to przysługuje w wysokości określonej w ust. 8 pkt 1, zwiększonej na drugie i każde następne dziecko o kwotę określoną w ust. 6.
10.
Jeżeli obok małżonka lub dzieci do jednorazowego odszkodowania są uprawnieni równocześnie inni członkowie rodziny, każdemu z nich świadczenie to przysługuje w kwocie określonej w ust. 6, niezależnie od świadczenia przysługującego małżonkowi lub dzieciom.
11.
Jeżeli do jednorazowego odszkodowania są uprawnieni tylko członkowie rodziny inni niż małżonek lub dzieci, świadczenie to przysługuje w wysokości określonej w ust. 8 pkt 2, zwiększonej na drugiego i każdego następnego uprawnionego o kwotę określoną w ust. 6.
12.
Jednorazowe odszkodowanie ustalone na podstawie ust. 9 i 11 dzieli się między uprawnionych w równych częściach.
13.
Jednorazowe odszkodowanie z tytułu śmierci ubezpieczonego, który zmarł wskutek wypadku przy pracy rolniczej lub rolniczej choroby zawodowej, zmniejsza się o kwotę jednorazowego odszkodowania z tytułu stałego lub długotrwałego uszczerbku na zdrowiu wypłaconego temu ubezpieczonemu.
Orzeczenia do art. 13
Ten przepis powołuje 35 orzeczeń, w tym ust. 1: 17, ust. 2: 18, ust. 3: 9, ust. 4: 5, ust. 7: 3.
Wszystkie
Sąd Najwyższy
Sądy apelacyjne
Sądy okręgowe
Sądy rejonowe
Sądy administracyjne
Sortuj: najczęściej cytowane
- VIII Ua 11/26Sąd Okręgowy w Łodzi, uzasadnienie z 02.06.2026
choroby zawodowe
- IV U 320/25Sąd Rejonowy w Toruniu, wyrok z 16.12.2025
wypadek przy pracy
- IX U 423/22Sąd Rejonowy Szczecin-Centrum w Szczecinie, zarządzenie z 05.02.2025
choroby zawodowe; odszkodowanie
- V U 345/21Sąd Rejonowy w Rybniku, wyrok z 07.05.2024
odszkodowanie jednorazowe
- VIII U 1909/22Sąd Okręgowy w Łodzi, uzasadnienie z 05.04.2023
dodatki do emerytur i rent
- IV U 483/20Sąd Rejonowy w Świdnicy, wyrok z 07.03.2022
- IV U 427/20Sąd Rejonowy w Świdnicy, wyrok z 21.02.2022
- VI SA/Wa 2738/21Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, wyrok z 09.02.2022
Ubezpieczenia
- IV U 362/21Sąd Rejonowy w Toruniu, wyrok z 16.12.2021
odszkodowanie jednorazowe
- IX U 193/21Sąd Rejonowy Szczecin-Centrum w Szczecinie, uzasadnienie z 28.09.2021