Art. 95 u.g.n.
Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami, tekst jednolity Dz.U. 2026 poz. 399.
Art. 95.
Niezależnie od ustaleń planu miejscowego, a w przypadku braku planu niezależnie od decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, podział nieruchomości może nastąpić w celu:
1)
Zniesienie współwłasnościZakończenie wspólnego prawa własności kilku osób do tej samej rzeczy. Może nastąpić przez podział rzeczy, przyznanie jej jednemu współwłaścicielowi ze spłatą pozostałych albo sprzedaż i podział uzyskanej kwoty.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu nieruchomości zabudowanej co najmniej dwoma budynkami, wzniesionymi na podstawie pozwolenia na budowę, jeżeli podział ma polegać na wydzieleniu dla poszczególnych współwłaścicieli, wskazanych we wspólnym wniosku, budynków wraz z działkami gruntu niezbędnymi do prawidłowego korzystania z tych budynków;
2)
wydzielenia działki budowlanej, jeżeli budynek został wzniesiony na tej działce przez Samoistny posiadaczOsoba, która faktycznie włada rzeczą jak właściciel, choć nie musi być jej właścicielem. Posiadanie samoistne może prowadzić do nabycia własności przez zasiedzenie.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu w Dobra wiaraUsprawiedliwione okolicznościami przekonanie, że przysługuje nam prawo albo że stan rzeczy jest zgodny z prawem. Ustawa często domniemywa dobrą wiarę, więc ten, kto twierdzi inaczej, musi to wykazać.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu;
3)
wydzielenia części nieruchomości, której własność lub użytkowanie wieczyste zostały nabyte z mocy prawa;
4)
realizacji roszczeń do części nieruchomości, wynikających z przepisów niniejszej ustawy lub z odrębnych ustaw;
4a)
realizacji przepisów dotyczących przekształcenia prawa użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe w prawo własności tych gruntów;
5)
realizacji przepisów dotyczących przekształceń własnościowych albo likwidacji przedsiębiorstw państwowych lub samorządowych;
6)
wydzielenia części nieruchomości objętej decyzją o ustaleniu lokalizacji drogi publicznej;
6a)
wydzielenia części nieruchomości objętej decyzją o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej;
6b)
wydzielenia części nieruchomości objętej decyzją o zezwoleniu na realizację inwestycji w zakresie lotniska użytku publicznego w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 12 lutego 2009 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie lotnisk użytku publicznego albo decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji w zakresie CPK w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 10 maja 2018 r. o Centralnym Porcie Komunikacyjnym;
6c)
wydzielenia części nieruchomości objętej decyzją o pozwoleniu na realizację inwestycji w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 8 lipca 2010 r. o szczególnych zasadach przygotowania do realizacji inwestycji w zakresie budowli przeciwpowodziowych;
6d)
wydzielenia części nieruchomości objętej decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 11 sierpnia 2021 r. o przygotowaniu i realizacji inwestycji w zakresie odbudowy Pałacu Saskiego, Pałacu Brühla oraz kamienic przy ulicy Królewskiej w Warszawie (Dz. U. z 2024 r. poz. 578);
6e)
wydzielenia części nieruchomości objętej decyzją o zezwoleniu na realizację inwestycji w zakresie budowy strzelnic realizowanych przez uczelnie na podstawie ustawy z dnia 7 lipca 2023 r. o inwestycjach w zakresie budowy strzelnic realizowanych przez uczelnie. 7) wydzielenia działki budowlanej niezbędnej do korzystania z budynku mieszkalnego;
8)
wydzielenia działek gruntu na terenach zamkniętych.
Orzeczenia do art. 95 u.g.n.
Ten przepis powołuje 187 orzeczeń.
Wszystkie
Sąd Najwyższy
Sądy apelacyjne
Sądy okręgowe
Sądy rejonowe
Sądy administracyjne
Sortuj: najczęściej cytowane
- II Ca 724/25Sąd Okręgowy w Szczecinie, zarządzenie z 25.03.2026
zasiedzenie
- II Ns 317/24Sąd Rejonowy w Białymstoku, postanowienie z 19.09.2025
zniesienie współwłasności
- II Ca 929/24Sąd Okręgowy w Szczecinie, uzasadnienie z 28.05.2025
zasiedzenie
- I Ns 215/22Sąd Rejonowy w Ciechanowie, postanowienie z 07.05.2025
dział spadku
- I OSK 278/22Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z 06.02.2025
Gospodarka gruntami
- II SA/Kr 1386/24Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, wyrok z 08.01.2025
Gospodarka gruntami
- II SA/Gd 804/24Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, wyrok z 11.12.2024
Nieruchomości
- II OSK 526/22Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z 10.12.2024
Budowlane prawo
- II SA/Kr 1214/24Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, wyrok z 07.11.2024
Inne
- II SA/Sz 735/24Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie, wyrok z 30.10.2024
Nieruchomości
