Art. 54
Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych, tekst jednolity Dz.U. 2025 poz. 1483.
Art. 54.
1.
Głównym księgowym jednostki sektora finansów publicznych, zwanym dalej „głównym księgowym”, jest pracownik, któremu kierownik jednostki powierza obowiązki i odpowiedzialność w zakresie:
1)
prowadzenia rachunkowości jednostki;
2)
wykonywania dyspozycji środkami pieniężnymi;
3)
dokonywania wstępnej kontroli:
a)
zgodności operacji gospodarczych i finansowych z planem finansowym,
b)
kompletności i rzetelności dokumentów dotyczących operacji gospodarczych i finansowych.
2.
Głównym księgowym, z zastrzeżeniem ust. 9, może być osoba, która:
1)
ma obywatelstwo państwa członkowskiego Unii Europejskiej, Konfederacji Szwajcarskiej lub państwa członkowskiego Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) - strony umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym, chyba że odrębne ustawy uzależniają zatrudnienie w jednostce sektora finansów publicznych od posiadania obywatelstwa polskiego;
2)
ma pełną Zdolność do czynności prawnychMożliwość samodzielnego dokonywania czynności prawnych, czyli nabywania praw i zaciągania zobowiązań własnym działaniem. Pełną zdolność uzyskuje się co do zasady z chwilą uzyskania pełnoletności.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu oraz korzysta z pełni praw publicznych;
3)
nie była prawomocnie skazana za Przestępstwo przeciwko mieniuPrzestępstwo godzące w własność, posiadanie albo inne prawa majątkowe. Do tej grupy należą między innymi kradzież, przywłaszczenie, rozbój, oszustwo i zniszczenie mienia.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu, przeciwko obrotowi gospodarczemu, przeciwko działalności instytucji państwowych oraz samorządu terytorialnego, przeciwko wiarygodności dokumentów lub za przestępstwo skarbowe;
4)
posiada znajomość języka polskiego w mowie i piśmie w zakresie koniecznym do wykonywania obowiązków głównego księgowego;
5)
spełnia jeden z poniższych warunków:
a)
ukończyła ekonomiczne jednolite studia magisterskie, ekonomiczne wyższe studia zawodowe, uzupełniające ekonomiczne studia magisterskie lub ekonomiczne studia podyplomowe i posiada co najmniej 3-letnią praktykę w księgowości,
b)
ukończyła średnią, policealną lub pomaturalną szkołę ekonomiczną i posiada co najmniej 6-letnią praktykę w księgowości,
c)
jest wpisana do rejestru biegłych rewidentów na podstawie odrębnych przepisów,
d)
posiada certyfikat księgowy uprawniający do usługowego prowadzenia ksiąg rachunkowych albo świadectwo kwalifikacyjne uprawniające do usługowego prowadzenia ksiąg rachunkowych, wydane na podstawie odrębnych przepisów.
2a.
Jeżeli w ramach wspólnej obsługi, o której mowa w art. 10a ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym, art. 6a ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym i art. 8c ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie województwa, jednostka obsługująca zaliczana do sektora finansów publicznych zapewnia realizację zadań głównego księgowego jednostki sektora finansów publicznych przez osobę spełniającą wymogi, o których mowa w ust. 2, w jednostce obsługiwanej nie zatrudnia się głównego księgowego.
3.
Dowodem dokonania przez głównego księgowego wstępnej kontroli, o której mowa w ust. 1 pkt 3, jest jego podpis złożony na dokumentach dotyczących danej operacji. Złożenie podpisu przez głównego księgowego na dokumencie, obok podpisu pracownika właściwego rzeczowo, oznacza, że:
1)
nie zgłasza zastrzeżeń do przedstawionej przez właściwych rzeczowo pracowników oceny prawidłowości tej operacji i jej zgodności z prawem;
2)
nie zgłasza zastrzeżeń do kompletności oraz formalno-rachunkowej rzetelności i prawidłowości dokumentów dotyczących tej operacji;
3)
ZobowiązanieStosunek prawny, w którym wierzyciel może żądać od dłużnika określonego świadczenia, a dłużnik powinien je spełnić. Świadczenie może polegać na działaniu albo zaniechaniu.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu wynikające z operacji mieszczą się w planie finansowym jednostki.
4.
Główny księgowy, w razie ujawnienia nieprawidłowości w zakresie określonym w ust. 3, zwraca dokument właściwemu rzeczowo pracownikowi, a w razie nieusunięcia nieprawidłowości odmawia jego podpisania.
5.
O odmowie podpisania dokumentu i jej przyczynach główny księgowy zawiadamia pisemnie kierownika jednostki. Kierownik jednostki może wstrzymać realizację zakwestionowanej operacji albo wydać w formie pisemnej polecenie jej realizacji.
6.
Jeżeli kierownik jednostki wyda polecenie realizacji zakwestionowanej operacji, niezwłocznie zawiadamia o tym w formie pisemnej dysponenta części budżetowej, a w przypadku jednostki samorządu terytorialnego i jednostek wymienionych w art. 9 pkt 3, 4, 10, 13 i 14, dla których organem założycielskim jest jednostka samorządu terytorialnego - zarząd jednostki samorządu terytorialnego, uzasadniając realizację zakwestionowanej operacji. W przypadku gdy polecenie wyda wójt, burmistrz, prezydent miasta, starosta lub marszałek województwa, zawiadamia on organ stanowiący jednostki samorządu terytorialnego oraz właściwą regionalną izbę obrachunkową.
7.
W celu realizacji swoich zadań główny księgowy ma prawo:
1)
żądać od kierowników innych komórek organizacyjnych jednostki udzielania w formie ustnej lub pisemnej niezbędnych informacji i wyjaśnień, jak również udostępnienia do wglądu dokumentów i wyliczeń będących źródłem tych informacji i wyjaśnień;
2)
wnioskować do kierownika jednostki o określenie trybu, zgodnie z którym mają być wykonywane przez inne komórki organizacyjne jednostki prace niezbędne do zapewnienia prawidłowości gospodarki finansowej oraz ewidencji księgowej, kalkulacji kosztów i sprawozdawczości finansowej.
8.
Przepisy dotyczące głównego księgowego stosuje się odpowiednio do głównego księgowego budżetu państwa, głównego księgowego części budżetowej oraz skarbnika (głównego księgowego budżetu jednostki samorządu terytorialnego).
9.
Głównym księgowym placówki zagranicznej podległej ministrowi właściwemu do spraw zagranicznych może być osoba, która spełnia wymagania określone w ust. 2 pkt 1–4, posiada wykształcenie średnie lub średnie branżowe oraz ukończyła z wynikiem pozytywnym kurs administracyjno-finansowy organizowany przez urząd obsługujący ministra właściwego do spraw zagranicznych.
10.
Przepisy ust. 4–7 stosuje się odpowiednio do kierownika jednostki obsługującej.
Orzeczenia do art. 54
Ten przepis powołuje 17 orzeczeń, w tym ust. 1: 12, ust. 2: 1, ust. 3: 4, ust. 4: 2.
Wszystkie
Sąd Najwyższy
Sądy apelacyjne
Sądy okręgowe
Sądy rejonowe
Sądy administracyjne
Sortuj: najczęściej cytowane
- III SAB/Gd 246/24Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, wyrok z 12.12.2024
Dostęp do informacji publicznej
- IX P 89/23Sąd Rejonowy Szczecin-Centrum w Szczecinie, zarządzenie z 20.05.2024
- VI P 295/17Sąd Rejonowy dla Warszawy Pragi-Południe w Warszawie, wyrok z 07.03.2024
przywrócenie do pracy
- IV SA/Po 704/21Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, wyrok z 01.12.2021
Samorząd terytorialny
- IV Ka 616/21Sąd Okręgowy w Poznaniu, uzasadnienie z 27.07.2021
swobodna ocena dowodów; zasady odpowiedzialności karnej
- II SA/Łd 674/20Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, wyrok z 06.05.2021
Samorząd terytorialny; Inne
- I ACa 378/18Sąd Apelacyjny w Warszawie, wyrok z 29.11.2018
- XVII Ka 165/18Sąd Okręgowy w Poznaniu, wyrok z 04.04.2018
- I ACa 862/16Sąd Apelacyjny w Warszawie, wyrok z 12.10.2017
umowa o roboty budowlane
- IV Pa 56/17Sąd Okręgowy w Sieradzu, wyrok z 13.09.2017
ustalenie istnienia stosunku pracy; wynagrodzenie za pracę