Art. 109 k.p.c.
Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego, tekst ujednolicony (nieurzędowy) według stanu na 28 października 2026 r.: tekst jednolity Dz.U. 2026 poz. 468 ze zmianami z Dz.U. 2026 poz. 1003, Dz.U. 2026 poz. 26, Dz.U. 2026 poz. 473 i Dz.U. 2026 poz. 830. Obecne brzmienie co najmniej od tekstu jednolitego z 9 listopada 2016 r.
Art. 109.
§ 1.
Roszczenie o zwrot kosztów wygasa, jeśli strona najpóźniej przed zamknięciem rozprawy bezpośrednio poprzedzającej wydanie orzeczenia nie złoży sądowi spisu kosztów albo nie zgłosi wniosku o przyznanie kosztów według norm przepisanych. Jednakże o kosztach należnych stronie działającej bez adwokata, radcy prawnego lub rzecznika patentowego sąd orzeka z urzędu.
§ 2.
Orzekając o wysokości przyznanych stronie Koszty procesuNiezbędne koszty dochodzenia praw i obrony poniesione przez strony postępowania cywilnego. Co do zasady strona przegrywająca zwraca je stronie wygrywającej.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu, sąd bierze pod uwagę celowość poniesionych kosztów oraz niezbędność ich poniesienia z uwagi na charakter sprawy. Przy ustalaniu wysokości kosztów poniesionych przez stronę reprezentowaną przez pełnomocnika będącego adwokatem, radcą prawnym lub rzecznikiem patentowym, sąd bierze pod uwagę niezbędny nakład pracy pełnomocnika oraz czynności podjęte przez niego w sprawie, w tym czynności podjęte w celu polubownego rozwiązania sporu, również przed wniesieniem pozwu, a także charakter sprawy i wkład pełnomocnika w przyczynienie się do jej wyjaśnienia i rozstrzygnięcia.
Orzeczenia do art. 109 k.p.c.
Ten przepis powołuje 4 252 orzeczenia, w tym § 1: 1 152, § 2: 2 018.
Wszystkie
Sąd Najwyższy
Sądy apelacyjne
Sądy okręgowe
Sądy rejonowe
Sądy administracyjne
Sortuj: najczęściej cytowane
- I C 312/25Sąd Rejonowy w Świnoujściu, zarządzenie z 16.10.2026
wydanie rzeczy
- I C 101/26Sąd Rejonowy w Świnoujściu, uzasadnienie z 15.10.2026
najem
- I C 591/25Sąd Rejonowy w Świnoujściu, zarządzenie z 12.10.2026
cesja; ubezpieczenie
- I C 641/25Sąd Rejonowy w Świnoujściu, uzasadnienie z 02.10.2026
turystyka
- I ACa 304/26Sąd Apelacyjny w Lublinie, wyrok z 29.09.2026
zadośćuczynienie
- III Ca 1444/25Sąd Okręgowy w Łodzi, uzasadnienie z 11.09.2026
ciężar dowodu
- I ACa 2754/24Sąd Apelacyjny w Łodzi, wyrok z 31.08.2026
klauzule abuzywne; kredyt indeksowany do waluty obcej; nieważność umowy
- I C 271/25Sąd Okręgowy w Piotrkowie Trybunalskim, wyrok z 26.08.2026
- III Ca 2032/25Sąd Okręgowy w Łodzi, uzasadnienie z 18.08.2026
postępowanie wieczystoksięgowe (przepisy ogólne)
- I CSK 705/25Sąd Najwyższy, Izba Cywilna, postanowienie z 13.08.2026