Konwencja nr 81 dotycząca inspekcji pracy w przemyśle i handlu, przyjęta w Genewie dnia 11 lipca 1947 r

Artykuł 1 Article 1 Każdy Członek Międzynarodowej Organizacji Pra Each Member of the International Labour Organi cy, którego obowiązuje niniejsza konwencja, będzie sation for which this Convention is in force shall main utrzymywał system inspekcji pracy w zakładach prze tain a system of labour inspection in industrial work mysłowych. places.

Artykuł 2 Article 2 1. System inspekcji pracy w zakładach przemysło 1. The system of labour inspection in industrial wych będzie miał zastosowanie do wszystkich zakła workplaces shall apply to all workplaces in respect of dów, dla których inspektorzy pracy powołani są do za which legaj provisions relating to conditions of work pewnienia stosowania przepisów prawnych, dotyczą and the protection of workers while engaged in their cych warunków pracy i ochrony pracowników przy wy work are enforceable by labour inspectors. konywaniu ich zawodu. 2. Przepisy ustawodawstwa krajowego będą 1'110- 2. National laws or regulations may exempt mi gły wyłączyć ze stosowania niniejszej konwencji ning and transport undertakings or parts of such un przedsiębiorstwa górnicze i transportowe albo części dertakings from the application of this Convention. tych przedsiębiorstw.

Artykuł 3 Article 3 1. Do zadań systemu inspekcji pracy będzie należa- 1. The functions of the system of labour inspection ło: shall be: (a) zapewnianie stosowania przepisów prawnych do (a) to secure the enforcement of the legaj provisions tyczących warunków pracy i ochrony pracowni relating to conditions of work and the protection ków przy wykonywaniu ich zawodu, takich jak po of workers while engaged in their work, such as stanowienia dotyczące czasu pracyCzas pracyCzas, w którym pracownik pozostaje do dyspozycji pracodawcy w zakładzie pracy albo innym wyznaczonym miejscu. Przepisy określają normy czasu pracy oraz okresy odpoczynku.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu, płac, bezpie provisions relating to hours, wages, safety, health czeństwa, zdrowia i warunków socjalnych, zatrud and welfare, the employment of children and nienia dzieci i młodocianych oraz innych spraw young persons, and other connected matters, in z tym związanych, w takim zakresie, w jakim in so far as such provisions are enforceable by la spektorzy pracy są zobowiązani do zapewnienia bour inspectors; stosowania tych postanowień; (b) dostarczanie informacji i porad technicznych pra (b) to supply technical information and advice to em codawcom i pracownikom co do najskuteczniej ployers and workers concerning the most effecti szych sposobów przestrzegania przepisów praw ve means of complying wit h the legaj provisions; nych; (c) zwracanie uwagi właściwej władzy na uchybienia (c) to bring to the notice of the com petent authority lub nadużycia nie unormowane szczegółowo defects or abuses not specifically covered by exi w istniejących przepisach prawnych. sting lega I provisions. 2. Inspektorom pracy mogą być powierzone jakie 2. Any further duties which may be entrusted to la kolwiek inne obowiązki tylko pod warunkiem, że nie bour inspectors shall not be such as to interfere wit h będą przeszkadzać w skutecznym wykonywaniu ich za the effective discharge of their primary duties or to dań głównych ani w jakikolwiek sposób naruszać au- prejudice in any way the authority and impartiality Dziennik Ustaw Nr 72 - 2223- Poz. 450 torytetu i bezstronności, potrzebnych inspektorom which are necessary to inspectors in their relations w stosunkach z pracodawcami i pracownikami. with employers and workers.

Artykuł 4 Article 4 1. Jeśli jest to zgodne z praktyką administracyjną 1. 50 far as is compatible with the administrative Członka, inspekcja pracy będzie podlegała nadzorowi practice of the Member, labour inspection shall be pla i kontroli władzy centralnej. ced under the supervision and control of a central au thority. 2. W przypadku państwa federacyjnego określenie 2. In the case of a federal State, the term" central "władza centralna" może oznaczać bądź władzę fede authority" may mean either a federal authority or ralną, bądź władzę centralną jednostki wchodzącej a central authority of a federated unit. w skład federacji.

Artykuł 5 Article 5 Właściwa władza będzie podejmowała odpowied The competent authority shall make appropriate nie kroki w celu popierania: arrangements to promote: (a) skutecznej współpracy między służbami inspekcji (a) effective co-operation between the inspection se a innymi służbami rządowymi oraz instytucjami rvices and other government services and public publicznymi lub prywatnymi, prowadzącymi po or private institutions engaged in similar activi dobną działalność; ties; and (b) współpracy między urzędnikami inspektoratu pra (b) collaboration between officials of the labour in cy a pracodawcami i pracownikami lub ich orga spectorate and employers and workers or their or nizacjami. ganisations.

Artykuł 6 Article 6 Personel inspekcji pracy będzie się składał z urzęd The inspection staff shall be composed of public ników publicznych, których status i warunki służby za officials whose status and conditions of service are pewniają stałość zatrudnienia oraz niezależność od such that they are assured of stability of employment wszelkich zmian rządu i od jakichkolwiek niewłaści and are independent of changes of government and of wych wpływów z zewnątrz. improper external influences.

Artykuł 7 Article 7 1. Z zastrzeżeniem jakichkolwiek warunków prze 1. Subject to any conditions for recruitment to the widzianych w ustawodawstwie krajowym w zakresie public service which may be prescribed by national naboru do służby publicznej, inspektorzy pracy będą laws or regulations, labour inspectors shall be recru angażowani wyłącznie na podstawie kwalifikacji po ited with sole regard to their qualifications for the per trzebnych do wykonywania ich obowiązków. formance of their duties. 2. Sposoby sprawdzania tych kwalifikacji ustali 2. The means of ascertaining such qualifications właściwa władza. shall be determined by the competent authority. 3. Inspektorzy pracy otrzymają odpowiednie wy 3. Labour inspectors shall be adequately trained szkolenie, potrzebne do wykonywania ich obowiąz for the performance of their duties. ków.

Artykuł 8 Article 8 W skład personelu inspekcji pracy mogą wchodzić 80th men and women shall be eligible for appoint zarówno mężczyźni, jak i kobiety; w razie potrzeby spe ment to the inspection staff; where necessary, special cjalne zadania mogą być powierzone odpowiednio in duties may be assigned to men and women inspec spektorom i inspektorkom. tors.

Artykuł 9 Article 9 Każdy Członek będzie podejmował niezbędne Each Member shall take the necessary measures to środki w celu zapewnienia, że należycie wykwalifiko ensure that duly qualified technical experts and spe wani rzeczoznawcy i specjaliści, w tym również specja cialists, including specialists in medicine, engineering, liści z zakresu medycyny, mechaniki, elektryczności electricity and chemistry, are associated in the work of i chemii, będą włączani w działalność inspekcji pracy inspection, in such manner as may be deemed most w taki sposób, jaki może być uznany za najodpowied appropriate under national conditions, for the purpo niejszy w warunkach krajowych w celu zapewnienia se of securing the enforcement of the legal provisions Dziennik Ustaw Nr 72 - 2224 - Poz. 450 stosowania przepisów prawnych dotyczących ochro relating to the protection of the health and safety of ny zdrowia i bezpieczeństwa pracowników w czasie workers while engaged in their work and of investiga wykonywania ich pracy oraz badania skutków stoso ting the effects of processes, materials and methods of wanych w pracy procesów, wykorzystywania materia work on the health and safety of workers. łów i metod pracy dla zdrowia i bezpieczeństwa pra cowników.

Artykuł 10 Article 10 Liczba inspektorów pracy będzie wystarczająca dla The number of labour inspectors shall be sufficient zapewnienia skutecznego wykonywania zadań służby to secure the effective discharge ofthe duties ofthe in inspektoratu i będzie ustalona z należytym uwzględ spectorate and shall be determined with due regard nieniem: for: (a) ważności zadań, jakie inspektorzy mają do wyko (a) the importance of the duties which inspectors ha nania, w szczególności: ve to perform, in particular- (i) ilości, charakteru, wielkości i lokalizacji zakła (i) the number, nature, size and situation of the dów pracy, podlegających inspekcji; workplaces liable to inspection; (ii) liczby i kategorii pracowników zatrudnionych (ii) the number and classes of workers employed w tych zakładach; oraz in such workplaces; and (iii) ilości i złożoności przepisów prawnych, któ (iii) the number and complexity of the lega I provi rych stosowanie należy zapewnić; sions to be enforced; (b) środków materialnych oddanych do dyspozycji in (b) the material means placed at the disposal of the spektorów; inspectors; and (c) warunków praktycznych, w jakich powinny odby (c) the practical conditions under which visits of in wać się wizytacje inspekcyjne, tak aby były sku spection must be carried out in order to be effecti teczne. ve.

Artykuł 11 Article 11 1. Właściwa władza podejmie niezbędne kroki 1. The com petent authority shall make the neces w celu zapewnienia inspektorom pracy: sary arrangements to furnish labour inspectors with- (a) lokalnych biur, odpowiednio wyposażonych zgod (a) local offices, suitably equipped in accordance wit h nie z wymogami służby i dostępnych dla wszyst the requirements of the service, and accessible to kich zainteresowanych osób; ali persons concerned; (b) udogodnień transportowych niezbędnych do wy (b) the transport facilities necessary for the perfor konywania ich obowiązków, w przypadku braku mance of their duties in cases where suitable pu odpowiednich publicznych środków transportu. blic facilities do not exist. 2. Właściwa władza podejmie niezbędne kroki 2. The competent authority shall make the neces w celu zwrotu inspektorom pracy wszystkich kosztów sary arrangements to reimburse to labour inspectors przejazdów i wydatków dodatkowych, które mogą być any travelling and incidental expenses which may be konieczne w związku z wykonywaniem ich zadań. necessary for the performance of their duties.

Artykuł 12 Article 12 1. Inspektorzy pracy zaopatrzeni w odpowiednie 1. Labour inspectors provided with proper creden pełnomocnictwaPełnomocnictwoUmocowanie do działania w imieniu innej osoby, udzielone w oświadczeniu mocodawcy. Czynność dokonana przez pełnomocnika w granicach umocowania wywołuje skutki bezpośrednio dla mocodawcy.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu będą upoważnieni do: tials shall be empowered: (a) swobodnego wstępu, bez uprzedniego zawiado (a) to enter freely and without previous notice at any mienia, o każdej porze dnia i nocy, do każdego za hour of the day or night any workplace liable to in kładu pracy podlegającego inspekcji; spection; (b) wstępu w ciągu dnia do wszelkich pomieszczeń, (b) to enter by day any premises which they may ha jeżeli mogą oni mieć uzasadnioną podstawę do ve reasonable cause to believe to be liable to in przypuszczenia, że pomieszczenia te podlegają in spection; and spekcji; (c) prowadzenia wszelkich badań, kontroli lub docho (c) to carry out any examination, test or enquiry which dzeń, jakie mogą uznać za niezbędne dla upewnie they may consider necessary in order to satisfy nia się, że przepisy prawne są ściśle przestrzega themselves that the lega I provisions are being ne, a w szczególności do: strictly observed, and in particular- (i) przesłuchiwania, na osobności lub w obecno (i) to interrogate, alone or in the presence of wit ści świadków, pracodawcy lub personelu nesses, the employer or the staff of the under przedsiębiorstwa w sprawach dotyczących taking on any matters concerning the applica stosowania przepisów prawnych; tion of the lega I provisions; Dziennik Ustaw Nr 72 - 2225 - Poz. 450 (ii) żądania okazania wszelkich ksiąg, rejestrów (ii) to require the production of any books, regi lub innych dokumentów, których prowadzenie sters or other documents the keeping of which jest nakazane przez ustawodawstwo krajowe is prescribed by national laws or regulations dotyczące warunków pracy, w celu sprawdze relating to conditions of work, in order to see nia ich zgodności z przepisami prawnymi oraz that they are in conformity with the legal pro ich kopiowania lub sporządzenia z nich wycią visions, and to copy such documents or make gów; extracts from them; (iii) zapewnienia wywieszania ogłoszeń wymaga (iii) to enforce the posting of notices required by nych przez przepisy prawne; the legal provisions; (iv) pobierania lub zabierania do analizy próbek (iv) to take or remove for purposes of analysis materiałów i substancji używanych lub obra sampies of materials and substances used or bianych, pod warunkiem zawiadomienia pra handled, subject to the employer or his repre codawcy lub jego przedstawiciela, że zostały sentative being notified of any sampies or sub one pobrane lub zabrane w tym celu. stances taken or removed for such purpose. 2. W przypadku kontroli inspektorzy będą zawiada 2. On the occasion of an inspection visit, inspectors miać o swojej obecności pracodawcę lub jego przed shall notify the employer or his representative of their stawiciela, chyba że uznają, iż takie zawiadomienie presence, unless they consider that such a notification może niekorzystnie wpłynąć na wykonywanie ich obo may be prejudicial to the performance of their duties. wiązków.

Artykuł 13 Article 13 1. Inspektorzy pracy będą uprawnieni do podejmo 1. Labour inspectors shall be empowered to take wania kroków w celu usunięcia stwierdzonych wad ja steps with a view to remedying defects observed in kichkolwiek urządzeń lub uchybień w metodach pracy, plant, layout or working methods which they may ha które mogą ze słusznych przyczyn uważać za stano ve reasonable cause to believe constitute a threat to wiące zagrożenie dla zdrowia lub bezpieczeństwa pra the health or safety of the workers. cowników. 2. Aby umożliwić inspektorom pracy podejmo 2. In order to enable inspectors to take such steps wanie takich kroków, będą oni upoważnieni, z za they shall be empowered, subject to any right of appe strzeżeniem możliwości odwołania się do władz są al to a judicial or administrative authority which may dowych lub administracyjnych, co może przewidy be provided by law, to make or to have made orders wać ustawodawstwo krajowe, do wydawania zarzą requiring - dzeń lub powodowania wydawania zarządzeń naka zujących: (a) dokonanie w ściśle określonym terminie zmian (a) such alterations to the installation or plant, to be w instalacjach i urządzeniach niezbędnych w celu carried out within a specified time limit, as may be zapewnienia ścisłego stosowania przepisów necessary to secure compliance with the legal prawnych, dotyczących ochrony zdrowia i bezpie provisions relating to the health or safety of the czeństwa pracowników; workers; or (b) zastosowanie środków o natychmiastowej wyko (b) measures with immediate executory force in the nalności w razie bezpośredniego zagrożenia zdro event of imminent danger to the health or safety wia lub bezpieczeństwa pracowników. of the workers. 3. Jeżeli procedura ustalona w ustępie 2 nie jest 3. Where the procedure prescribed in paragraph 2 zgodna z praktyką administracyjną lub sądową Człon is not compatible with the administrative or judicial ka, inspektorzy będą mieli prawo zwrócić się do wła practice ofthe Member, inspectors shall have the right ściwej władzy o wydanie zarządzeń lub podjęcie środ to apply to the competent authority for the issue of or kówo natychmiastowej wykonalności. ders or for the initiation of measures with immediate executory force.

Artykuł 14 Article 14 Inspektorat pracy będzie zawiadamiany o wypad The labour inspectorate shall be notified of indu kach przy pracy w przemyśle i przypadkach chorób za strial accidents and cases of occupational disease in wodowych, w sytuacjach i w sposób określonych such cases and in such manner as may be prescribed przez ustawodawstwo krajowe. by national laws or regulations.

Artykuł 15 Article 15 Z zastrzeżeniem wyjątków, które może przewidzieć Subject to such exceptions as may be made by na ustawodawstwo krajowe, inspektorzy pracy: tional laws or regulations, labour inspectors - Dziennik Ustaw Nr 72 - 2226 - Poz. 450 (a) nie mogą być w jakikolwiek sposób, bezpośrednio (a) shall be prohibited from having any direct or indi lub pośrednio, zainteresowani materialnie w rect interest in the undertakings under their super przedsiębiorstwach podlegających ich kontroli; vision; (b) będą zobowiązani, pod groźbą odpowiednich (b) shall be bound on pain of appropriate penalties or sankcji karnych lub środków dyscyplinarnych, do disciplinary measures not to reveal, even after le nieujawniania, nawet po opuszczeniu służby, ta aving the service, any manufacturing or commer jemnic produkcji lub handlu albo metod eksplo cial secrets or working processes which may co atacji, które mogli poznać podczas wykonywania me to their knowledge in the course of their du swych obowiązków; oraz ties; and (c) będą traktować jako absolutnie poufne źródło ja (c) shall treat as absolutely confidential the source of kiejkolwiek skargi informującej ich o naruszeniu any complaint bringing to their notice a defect or lub złamaniu przepisów prawnych i nie dadzą żad breach of legal provisions and shall give no inti nej wskazówki pracodawcy lub jego przedstawi mation to the employer or his representative that cielowi, że inspekcję przeprowadzono w następ a visit of inspection was made in consequence of stwie otrzymania skargi. the receipt of such a complaint.

Artykuł 16 Article 16 Przedsiębiorstwa będą kontrolowane tak często Workplaces shall be inspected as often and as tho i tak starannie, jak to jest konieczne dla zapewnienia roughly as is necessary to ensure the effective applica skutecznego stosowania odpowiednich przepisów tion of the relevant legal provisions. prawnych.

Artykuł 17 Article 17 1. Osoby naruszające lub zaniedbujące przestrze 1. Persons who violate or neglect to observe lega I gania przepisów prawnych, których stosowanie kon provisions enforceable by labour inspectors shall be trolują inspektorzy pracy, będą podlegać natychmia liable to prompt legal proceedings without previous stowym procedurom prawnym bez uprzedniego warning: Provided that exceptions may be made by ostrzeżenia. Jednakże ustawodawstwo krajowe może national laws or regulations in respect of cases in przewidzieć wyjątki w przypadkach, gdy należy udzie which previous notice to carry out remedialor preven lić uprzedniego ostrzeżenia w celu poprawienia sytu tive measures is to be given. acji lub zastosowania środków zapobiegawczych. 2. Inspektorzy pracy będą mieli swobodę decydo 2. It shall be left to the discretion of labour inspec wania, czy należy udzielić ostrzeżenia lub porady za tors to give warning and advice instead of instituting miast rozpoczęcia lub zalecenia rozpoczęcia odpo or recommending proceedings. wiednich procedur.

Artykuł 18 Article 18 Będą przewidziane przez ustawodawstwo krajowe Adequate penalties for violations of the lega I pro i skutecznie stosowane odpowiednie sankcje karne za visions enforceable by labour inspectors and for ob naruszenia przepisów prawnych, których stosowanie structing labour inspectors in the performance of the podlega kontroli inspektorów pracy, oraz za sprawianie ir duties shall be provided for by national laws or re trudności inspektorom pracy w wykonywaniu ich zadań. gulations and effectively enforced.

Artykuł 19 Article 19 1. Inspektorzy pracy lub lokalne biura inspekcji, 1. Labour inspectors or local inspection offices, as w zależności od potrzeb, będą obowiązani przedkładać the case may be, shall be required to submit to the cen centralnej władzy inspekcyjnej okresowe sprawozda tral inspection authority periodical reports on the re nia z wyników ich działalności inspekcyjnej. sults of their inspection activities. 2. Sprawozdania te będą sporządzane w sposób 2. These reports shall be drawn up in such manner ustalony przez władzę centralną i będą obejmowały and deal wit h such subjects as may from time to time sprawy wskazywane od czasu do czasu przez tę wła be prescribed by the central authority; they shall be dzę; będą one przedkładane tak często, jak to ustali submitted at least as frequently as may be prescribed władza centralna, w każdym razie nie rzadziej niż raz by that authority and in any case not less frequently w roku. than once a year.

Artykuł 20 Article 20 1. Centralna władza inspekcyjna będzie publikowa 1. The central inspection authority shall publish an ła sprawozdania roczne o charakterze ogólnym z dzia annual general report on the work of the inspection se łalności służb inspekcji podlegających jej kontroli. rvices under its control, Dziennik Ustaw Nr 72 - 2227 - Poz. 450 2. Takie sprawozdania roczne będą publikowane 2. Such annual reports shall be published within w rozsądnym terminie, nie przekraczającym w żadnym a reasonable time after the end of the year to which razie dwunastu miesięcy od końca roku, którego doty they relate and in any case within twelve months. czą· 3. Kopie sprawozdań rocznych będą przekazywane 3. Copies of the annual reports shall be transmitted Dyrektorowi Generalnemu Międzynarodowego Biura to the Director-General of the International Labour Of Pracy w rozsądnym terminie po ich opublikowaniu, ale fice within a reasonable period after their publication w każdym razie w ciągu trzech miesięcy. and in any case within three months.

Artykuł 21 Article 21 Sprawozdania roczne publikowane przez centralną The annual report published by the central inspec władzę inspekcyjną będą dotyczyły następujących za tion authority shall deal wit h the following and other gadnień oraz innych kwestii z nimi związanych, jeżeli relevant subjects in so far as they are under the con podlegają one kontroli tej władzy: troi of the said authority: (a) ustawodawstwa dotyczącego działalności inspek (a) laws and regulations relevant to the work ofthe in cji pracy, spection service; (b) personelu inspekcji pracy, (b) staff of the labour inspection service; (c) danych statystycznych dotyczących zakładów (c) statistics of workplaces liable to inspection and podlegających inspekcji i liczby pracowników the number of workers employed therein; w nich zatrudnionych, (d) danych statystycznych dotyczących kontroli in (d) statistics of inspection visits; spekcyjnych, (e) danych statystycznych dotyczących popełnionych (e) statistics of violations and penalties imposed; wykroczeń i zastosowanych sankcji, (f) danych statystycznych dotyczących wypadków (f) statistics of industrial accidents; przy pracy, (g) danych statystycznych dotyczących chorób zawo (g) statistics of occupational diseases. dowych. Część II. Inspekcja pracy w handlu Part II. Labour Inspection in Commerce

Artykuł 22 Article 22 Każdy Członek Międzynarodowej Organizacji Pra Each Member ot the International Labour Organi cy, którego obowiązuje część II niniejszej konwencji, sation for which this Part of this Convention is in force będzie utrzymywał system inspekcji pracy w zakła shall maintain a system of labour inspection in com dach handlowych. mercial workplaces.

Artykuł 23 Article 23 System inspekcji pracy w zakładach handlowych The system of labour inspection in commercial będzie miał zastosowanie do zakładów, dla których in workplaces shall apply to workplaces in respect of spektorzy pracy powołani są do zapewnienia stosowa which lega I provisions relating to conditions of work nia przepisów prawnych dotyczących warunków pracy and the protection of workers while engaged in their i ochrony pracowników przy wykonywaniu zawodu. work are enforceable by labour inspectors.

Artykuł 24 Article 24 System inspekcji pracy w zakładach handlowych The system of labour inspection in commercial będzie zgodny z wymogami artykułów 3 do 21 niniej workplaces shall comply with the requirements of Ar szej konwencji, jeśli są one możliwe do zastosowania. ticles 3 to 210fthis Convention in so far as they are ap plicable. Część III. Postanowienia różne Part III. Miscellaneous Provisions

Artykuł 25 Article 25 1. Każdy Członek Międzynarodowej Organizacji 1. Any Member ofthe International Labour Organi Pracy, który ratyfikuje niniejszą konwencję, może na sation which ratifies this Convention may, by a decla podstawie deklaracji dołączonej do jego dokumentu ration appended to its ratification, exclude Part II from ratyfikacyjnego wyłączyć stosowanie części II konwen its acceptance of the Convention. cji. Dziennik Ustaw Nr 72 - 2228 - Poz. 450 2. Każdy Członek, który złożył taką deklarację, mo 2. Any Member which has made such a declaration że ją anulować w każdym czasie w drodze deklaracji may at any time cancel that declaration by a subsequ późniejszej. ent declaration. 3. Każdy Członek, wobec którego pozostaje w mo 3. Every Member for which a declaration made un cy deklaracja złożona zgodnie z ustępem 1 niniejszego der paragraph 1 of this Article is in force shall indicate artykułu, wskaże co roku w swoim sprawozdaniu rocz each year in its annual report upon the application of nym ze stosowania niniejszej konwencji stan swego this Convention the position of its law and practice in ustawodawstwa oraz praktyki, dotyczących postano regard to the provisions of Part II of this Convention wień części II niniejszej konwencji, precyzując, w jakim and the extent to which effect has been given, or is stopniu są stosowane te postanowienia albo zamierze proposed to be given, to the said provisions. nia co do ich stosowania.

Artykuł 26 Article 26 W każdym przypadku, w którym nie jest pewne, czy In any case in which it is doubtful whether any un postanowienia niniejszej konwencji mają zastosowa dertaking, part or service of an undertaking or work nie do jakiegoś zakładu, jego części, działu lub miejsca place is an undertaking, part, service or workplace to pracy, właściwa władza powinna rozstrzygnąć dany which this Convention applies, the question shall be problem. settled by the com petent authority.

Artykuł 27 Article 27 W niniejszej konwencji określenie "przepisy praw In this Convention the term "legal provisions" inc ne" obejmuje, oprócz ustawodawstwa, orzeczenia ar ludes, in addition to laws and regulations, arbitration bitrażowe i układy zbiorowe mające moc prawa i nad awards and collective agreements upon which the for których stosowaniem powinni czuwać inspektorzy ce of law is conferred and which are enforceable by la pracy. bour inspectors.

Artykuł 28 Article 28 Sprawozdania roczne, przedkładane zgodnie z ar There shall be included in the annual reports to be tykułem 22 Konstytucji Międzynarodowej Organizacji submitted under Article 22 of the Constitution of the Pracy, będą zawierać szczegółowe informacje dotyczą International Labour Organisation fuli information ce całości przepisów ustawodawstwa krajowego, za concerning ali laws and regulations by which effect is pewniających stosowanie postanowień niniejszej kon given to the provisions of the Convention. wencji.

Artykuł 29 Article 29 1. Gdy terytorium Członka obejmuje duże regiony, 1. In the case of a Member the territory of which in na których z powodu małego zaludnienia lub z powo cludes large areas where, by reason of the sparseness du stanu ich rozwoju właściwa władza uzna, że stoso of the population or the stage of development of the wanie postanowień niniejszej konwencji jest praktycz area, the competent authority considers it impractica nie niemożliwe, może ona wyłączyć dane regiony ble to enforce the provisions of this Convention, the spod działania postanowień niniejszej konwencji authority may exempt such areas from the application w ogóle bądźw z ta kimi wyjątkami, jakie uzna za stosow of this Convention either generally or with such excep ne poczynić odniesieniu do pewnych zakładów lub tions in respect of particular undertakings or occupa zawodów. tions as it thinks fit. 2. Każdy Członek w swoim pierwszym sprawozda 2. Each Member shall indicate in its first annual re niu rocznym dotyczącym stosowania niniejszej kon port upon the application of this Convention submit wencji, przedłożonym zgodnie z artykułem 22 Konsty ted under article 22 of the Constitution of the Interna tucji Międzynarodowej Organizacji Pracy, wskaże tional Labour Organisation any areas in respect of wszystkie regiony, w stosunku do których zamierza which it proposes to have recourse to the provisions stosować postanowienia niniejszego artykułu, i powo of the present Article and shall give the reasons for dy, dla których zamierza to uczynić. Członek będzie which it proposes to have recourse thereto; no Mem mógł, po przedłożeniu swego pierwszego sprawozda ber shall, after the date of its first annual report, have nia rocznego, korzystać z postanowień niniejszego ar recourse to the provisions of the present Article except tykułu tylko w odniesieniu do regionów wskazanych in respect of areas so indicated. w sprawozdaniu. 3. Każdy Członek korzystający z postanowień ni 3. Each Member having recourse to the provisions niejszego artykułu powinien wskazać w swych następ of the present Article shall indicate in subsequent an nych sprawozdaniach rocznych, w odniesieniu do któ nual reports any areas in respect ofwhich it renounces rych regionów nie będzie stosować wymienionych po the right to have recourse to the provisions ofthe pre stanowień. sent Article. Dziennik Ustaw Nr 72 - 2229 - Poz. 450

Artykuł 30 Article 30 1. Jeżeli chodzi o terytoria wymienione w artykule 1. In respect of the territories referred to in article 35 Konstytucji Międzynarodowej Organizacji Pracy 35 of the Constitution of the International labour Or w jej brzmieniu zmienionym przez akt poprawki Kon ganisation as amended by the Constitution of the In stytucji Międzynarodowej Organizacji Pracy, z 1946 r., ternational labour Organisation Instrument of z wyjątkiem terytoriów wymienionych w ustępach 4 i 5 Amendment, 1946, other than the territories referred wspomnianego artykułu tak zmienionego, każdy Czło to in paragraphs 4 and 5 of the said article as so amen nek Organizacji, który ratyfikuje niniejszą konwencję, ded, each Member of the Organisation which ratifies przekaże Dyrektorowi Generalnemu Międzynarodo this Conventions hall communicate to the Director-Ge wego Biura Pracy, w możliwie naj krótszym czasie, po neral of the International labour Office as soon as po swej ratyfikacji deklarację określającą: ssible after ratification a declaration stating- (a) terytoria, do których zobowiązuje się stosować (a) the territories in respect of which it undertakes postanowienia konwencji bez zmian; that the provisions of the Convention shall be ap plied without modification; (b) terytoria, do których zobowiązuje się stosować (b) the territories in respect of which it undertakes postanowienia konwencji ze zmianami, i na czym that the proviesions ofthe Convention shall be ap te zmiany polegają; plied subject to modifications, together with deta ils of the said modifications; (c) terytoria, do których konwencja nie może być sto (c) the territories in respect of which the Convention sowana, a w takich wypadkach - powody unie is inapplicable and in su ch cases the grounds on możliwiające jej stosowanie; which it is inapplicable; (d) terytoria, co do których zastrzega sobie decyzję. (d) the territories in respect of which it reserves its de cision. 2. ZobowiązaniaZobowiązanieStosunek prawny, w którym wierzyciel może żądać od dłużnika określonego świadczenia, a dłużnik powinien je spełnić. Świadczenie może polegać na działaniu albo zaniechaniu.Objaśnienie redakcyjne, nie jest tekstem ustawy.Orzeczenia o tym pojęciu wymienione w punktach (a) i (b) 2. The undertakings referred to in subparagraphs ustępu 1 niniejszego artykułu będą uważane za części (a) and (b) of paragraph 1 of this Article shall deemed składowe ratyfikacji i będą wywierały identyczne skut to be an integral part of the ratification and shall have ki co ratyfikacja. the force of ratification. 3. Każdy Członek może w każdym czasie w drodze 3. Any Member may at any time by a subsequent kolejnej deklaracji unieważnić w całości lub w części declaration cancel in whole or in part any reservations jakiekolwiek zobowiązania zawarte w jego pierwotnej made in its original declaration in virtue of subpara deklaracji, zgodnie z punktami (b), (c) lub (d) ustępu 1 graphs (b), (c) or (d) of paragraph 1 of this Article. niniejszego artykułu. 4. Każdy Członek będzie mógł w każdym czasie, 4. Any Member may, at any time at which the Con w którym niniejsza konwencja może być wypowiedzia vention is subject to denunciation in accordance wit h na zgodnie z postanowieniami artykułu 34, przekazać the provisions of Article 34, communicate to the Direc Dyrektorowi Generalnemu nową deklarację, zmienia tor-General a declaration modifying in any other re jącą w jakimkolwiek innym zakresie brzmienie każdej spect the terms of any former declaration and stating deklaracji poprzedniej i informującą o aktualnej sytu the present position in respect of such territories as it acji na określonych terytoriach. may specify.

Artykuł 31 Article 31 1. Gdy sprawy, których dotyczy niniejsza konwen 1. Where the subject matter of this Convention is cja, wchodzą w zakres kompetencji władz samorzą within the self-governing powers of any non-metropo dowych jakiegokolwiek terytorium niemetropolital litan territory, the Member responsible for the interna nego, Członek odpowiedzialny za stosunki między tional relations of that territory may, in agreement with narodowe tego terytorium będzie mógł w porozu the Government of the territory, communicate to the mieniu z rządem tego terytorium przekazać Dyrekto Director-General of the International labour Office rowi Generalnemu Międzynarodowego Biura Pracy a declaration accepting on behalf of the territory the deklarację stwierdzającą przyjęcie w imieniu tego te obligations of this Convention. rytorium zobowiązań wynikających z niniejszej kon wencji. 2. Deklaracja stwierdzająca przyjęcie zobowiązań 2. A declaration accepting the obligations of this wynikających z niniejszej konwencji może być przeka Convention may be communicated to the Director-Ge zana Dyrektorowi Generalnemu Międzynarodowego neral of the International labour Office - Biura Pracy: (a) przez dwóch lub kilku Członków Organizacji wod (a) by two or more Members of the Organisation in niesieniu do terytorium będącego pod ich wspól respect of any territory which is under their joint ną władzą; lub authority; or Dziennik Ustaw Nr 72 - 2230- Poz. 450 (b) przez jakąkolwiek władzę międzynarodową odpo (b) by any international authority responsible for the wiedzialną za administrację jakiegokolwiek teryto administration of any territory, in virtue of the rium na podstawie Karty Narodów Zjednoczonych Charter of the United Nations or otherwise, in re lub jakiegokolwiek innego postanowienia obo spect of any such territory. wiązującego wobec jakiegokolwiek takiego teryto rium. 3. Deklaracje przekazane Dyrektorowi Generalne 3. Declarations communicated to the Director-Ge mu Międzynarodowego Biura Pracy zgodnie z po neral of the International Labour Office in accordance przednimi ustępami niniejszego artykułu będą stwier with the preceding paragraphs of this Article shall in dzać, czy postanowienia niniejszej konwencji będą sto dicate whether the provisions of the Convention will sowane na danym terytorium ze zmianami, czy bez be applied in the territory concerned without modifica zmian. Jeśli w deklaracji jest powiedziane, że postano tion or subject to modifications; when the declaration wienia niniejszej konwencji będą stosowane ze zmia indicates that the provisions of the Convention will be nami, powinna ona również wyszczególnić, na czym te applied subject to modifications it shall give details of zmiany polegają. the said modifications. 4. Zainteresowany Członek, Członkowie albo wła 4. The Member, Members or international authori dza międzynarodowa mogą w każdym czasie zrzec się ty concerned may at any time by a subsequent decla całkowicie lub częściowo na mocy późniejszej deklara ration renounce in whole or in part the right to have re cji prawa do jakichkolwiek zmian wskazanych w dekla course to any modification indicated in any former racji poprzedniej. declaration. 5. Zainteresowany Członek, Członkowie lub wła 5. The Member, Members or international authori dza międzynarodowa mogą w każdym czasie, w któ ty concerned may, at any time at which this Conven rym ta konwencja może być wypowiedziana zgodnie tion is subject to denunciation in accordance with the z postanowieniami artykułu 34, przekazać Dyrektoro provisions of Article 34, communicate to the Director wi Generalnemu nową deklarację zmieniającą brzmie -General a declaration modifying in any other respect nie jakiejkowiek poprzedniej deklaracji, informującą the terms of any former declaration and stating the o aktualnej sytuacji w zakresie stosowania niniejszej present position in respect of the application of the konwencji. Convention. Część IV. Postanowienia końcowe Part IV. Final Provisions

Artykuł 32 Article 32 Dyrektor Generalny Międzynarodowego Biura Pra The formai ratifications of this Convention shall be cy zostanie poinformowany o formalnych ratyfika communicated to the Director-General of the Interna cjach niniejszej konwencji w celu ich zarejestrowania. tional Labour Office for registration.

Artykuł 33 Article 33 1. Niniejsza konwencja będzie obowiązywała tylko 1. This Convention shall be binding only upon tho tych Członków Międzynarodowej Organizacji Pracy, se Members of the International Labour Organisation których ratyfikacje zostaną zarejestrowane przez Dy whose ratifications have been registered with the Di rektora Generalnego. rector-General. 2. Wejdzie ona w życie po upływie dwunastu mie 2. It shall be come into force twelve months after sięcy od daty zarejestrowania przez Dyrektora Gene the date on which the ratifications oftwo Members ha ralnego ratyfikacji niniejszej konwencji przez dwóch ve been registered with the Director-General. Członków. 3. Następnie niniejsza konwencja wejdzie w życie 3. Thereafter, this Convention shall come into for dla każdego Członka po upływie dwunastu miesięcy ce for any Member twelve months after the date on od daty zarejestrowania jego ratyfikacji. which its ratification has been registered.

Artykuł 34 Article 34 1. Każdy Członek, który ratyfikował niniejszą kon 1. A Member which has ratified this Convention wencję, może ją wypowiedzieć po upływie okresu dzie may denounce it after the expi ration of ten years from sięciu lat od daty początkowego wejścia jej w życie ak the date on which the Convention first comes into for tem przekazanym Dyrektorowi Generalnemu Między ce, by an act communicated to the Director-General of narodowego Biura Pracy i przez niego zarejestrowa the International Labour Office for registration. Such nym. Wypowiedzenie to nabierze mocy dopiero po denunciation shall not take effect until one year after upływie jednego roku od daty jego zarejestrowania. the date on which it is registered. Dziennik Ustaw Nr 72 - 2231 Poz. 450 2. Każdy Członek, który ratyfikował niniejszą kon 2. Each Member which has ratified this Convention wencję, a który w ciągu jednego roku po upływie okre and which does not, within the year following the expi su dziesięciu lat wymienionego w poprzednim ustępie ration of the period of ten years mentioned in the pre nie skorzysta z prawa do wypowiedzenia przewidzia ceding paragraph, exercise the right of denunciation negQ w niniejszym artykule, będzie związany postano~ prpvided for in this Article, will be bound foranother wieniami niniejszej konwencji na nowy okres dziesię period of the years and, thereafter, may denounce this ciu lat i następnie będzie mógł wypowiedzieć niniejszą Convention at the expiration of each period of ten konwencję po upływie każdego okresu dziesięciu lat, years under the terms provided for in this Article. z zachowaniem warunków przewidzianych w niniej szym artykule.

Artykuł 35 Article 35 1. Dyrektor Generalny Międzynarodowego Biura 1. The Director-General of the International Labour Pracy zawiadomi wszystkich Członków Międzynarodo Office shall notify all Members of the International La wej Organizacji Pracy o zarejestrowaniu wszystkich ra bour Organisation of the registration of ali ratifica tyfikacji, oświadczeń i aktów wypowiedzenia przekaza tions, declarations and denunciations communicated nych mu przez Członków Organizacji. to him by the Members of the Organisation. 2. Zawiadamiając Członków Organizacji o zareje 2. When notifying the Members of the Organisa strowaniu drugiej zgłoszonej mu ratyfikacji, Dyrektor tion of the registration of the second ratification com Generalny zwróci uwagę Członków Organizacji na da municated to him, the Director-General shall draw the tę wejścia w życie niniejszej konwencji. attention of the Members of the Organisation to the date upon which the Convention will come into force.

Artykuł 36 Article 36 Dyrektor Generalny Międzynarodowego Biura Pracy The Director-General of the International Labour udzieli Sekretarzowi Generalnemu Organizacji Narodów Office shall communicate to the Secretary-General of Zjednoczonych w celu zarejestrowania zgodnie z artyku the United Nations for registration in accordance with łem 102 Karty Narodów Zjednoczonych wyczerpujących Article 102 ofthe Charter ofthe United Nations fuli par informacji o wszystkich ratyfikacjach, oświadczeniach ticulars of all ratifications, declarations and acts of de i aktach wypowiedzenia, jakie zarejestrował zgodnie nunciation registered by him in accordance with the z postanowieniami poprzednich artykułów. provisions of the preceding Articles.

Artykuł 37 Article 37 Rada Administracyjna Międzynarodowego Biura At such times as it may consider necessary the Go Pracy, w każdym przypadku, gdy uzna to za potrzebne, verning Body of the International Labour Office shall przedstawi Konferencji Ogólnej sprawozdanie ze sto present to the General Conference a report on the wor sowania niniejszej konwencji i rozpatrzy, czy należy king of this Convention and shall examine the desira wpisać do porządku dziennego Konferencji sprawę bility of placing on the agenda of Conference the que całkowitej lub częściowej rewizji tej konwencji. stion of its revision in whole or in part.

Artykuł 38 Article 38 1. W razie przyjęcia przez Konferencję nowej kon 1. Should the Conference adopt a new Convention wencji wprowadzającej całkowitą lub częściową rewi revising this Convention in whole or in part, then, zję niniejszej konwencji i jeżeli nowa konwencja nie unless the new Convention provides, stanowi inaczej: (a) ratyfikacja przez Członka nowej konwencji wpro (a) the ratification by a Member of the new revising wadzającej rewizję spowoduje z mocy samego Convention shall ipso jure involve the immediate prawa, bez względu na postanowienia artykułu 34, denunciation of this Convention, notwithstanding natychmiastowe wypowiedzenie niniejszej kon the provisions of Article 34 above, if and when the wencji, z zastrzeżeniem, że nowa konwencja wpro new revising Convention shall have come into for wadzająca rewizję wejdzie w życie; ce; (b) począwszy od daty wejścia w życie nowej konwen (b) as from the date when the new revising Conven cji wprowadzającej rewizję niniejsza konwencja tion comes into force, this Convention shall cease przestanie być otwarta do ratyfikacji dla Członków. to be open to ratification by the Members. 2. Niniejsza konwencja pozostanie w każdym razie 2. This Convention shall in any case remain in for w mocy w swej formie i treści dla tych Członków, któ ce in its actual form and content for those Members rzy ją ratyfikowali, a nie ratyfikowali konwencji wpro which have ratified it but have not ratified the revising wadzającej rewizję. Convention.

Artykuł 39 Article 39 Teksty angielski i francuski niniejszej konwencji są The English and French versions of the text of this jednakowo wiarygodne. Convention are equally authoritative. Dziennik Ustaw Nr 72 - 2232 - Poz. 450 i 451 Po zaznajomieniu się z powyższą konwencją, w imieniu Rzeczypospolitej Polskiej oświadczam, że: - została ona uznana za słuszną w całości, jak i każde z postanowień w niej zawartych; - jest przyjęta, ratyfikowana i potwierdzona, - będzie niezmiennie zachowywana. Na dowód czego wydany został akt niniejszy, opatrzony pieczęcią Rzeczypospolitej Polskiej. Dano w Warszawie dnia 19 kwietnia 1995 r. Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej: L. Wafęsa L.S. Minister Spraw Zagranicznych: W Bartoszewski 451 OŚWIADCZENIE RZĄDOWE z dnia 24 lutego 1997 r. w sprawie ratyfikacji przez Rzeczpospolitą Polską Konwencji nr 81 Międzynarodowej Organizacji Pracy doty czącej inspekcji pracy w przemyśle i handlu, przyjętej w Genewie dnia 11 lipca 1947 r. Podaje się niniejszym do wiadomości, że zgodnie Burundi 30 lipca 1971 r. z artykułem 32 Konwencji nr 81 Międzynarodowej Or Chorwacja 8 października 1991 r. ganizacji Pracy dotyczącej inspekcji pracy w przemyśle Cypr, 23 września 1960 r. i handlu, przyjętej w Genewie dnia 11 lipca 1947 r., zo z wyłączeniem części II stał złożony Dyrektorowi Generalnemu Międzynarodo Czad 30 listopada 1965 r. wego Biura Pracy dnia 2 czerwca 1995 r. dokument ra Dania 6 sierpnia 1958 r. tyfikacyjny Rzeczypospolitej Polskiej do powyższej Dominika 28 lutego 1983 r. konwencji. Dżibuti 3 sierpnia 1978 r. Egipt 11 października 1956 r. Zgodnie z artykułem 33 ustęp 3 wymienionej kon Ekwador 26 sierpnia 1975 r. wencji weszła ona w życie w stosunku do Rzeczypo Finlandia 20 stycznia 1950 r. spolitej Polskiej dnia 2 czerwca 1996 r. Francja 16 grudnia 1950 r. Jednocześnie podaje się do wiadomości, co nastę Gabon 17 lipca1972 r. puje: Ghana 2 lipca 1959 r. Grecja 16 cze rwca 1955 r. 1. Zgodnie z artykułem 33 ustęp 2 konwencji weszła Grenada, 9 lipca 1979 r. ona w życie dnia 7 kwietnia 1950 r. z wyłączeniem części II Gujana, 8 czerwca 1966 r. Następujące państwa stały się jej stronami, skła z wyłączeniem części II dając dokumenty ratyfikacyjne w podanych niżej da Gwatemala 13 lutego 1952 r. tach: Gwinea 26 marca 1959 r. Gwinea-Bissau 21 lutego 1977 r. Algieria 19 października 1962 r. Haiti 31 marca 1952 r. Angola 4 czerwca 1976 r. Hiszpania 30 maja 1960 r. Antigua i Barbuda, 2 lutego 1983 r. Holandia 15 września 1951 r. z wyłączeniem części II Honduras 6 maja 1983 r. Arabia Saudyjska 15 czerwca 1978 r. Indie, 7 kwietnia 1949 r. Argentyna 17 lutego 1955 r. Australia, 24 czerwca 1975 r. z wyłączeniem części II Irak 13 stycznia 1951 r. z wyłączeniem części II Irlandia, 16 czerwca 1951 r. Austria 30 kwietnia 1949 r. Bahrajn 11 czerwca 1981 r. z wyłączeniem części II Izrael 7 czerwca 1955 r. Bangladesz 22 czerwca 1972 r. Jamajka, 26 grudnia 1962 r. Barbados, 8 maja 1967 r. z wyłączeniem części II z wyłączeniem części II Belgia 5 kwietnia 1957 r. Japonia 20 października 1953 r. Belize 15 grudnia 1983 r. Jemen 29 lipca 1976 r. Białoruś 25 września 1995 r. Jordania 27 marca 1969 r. Boliwia 15 listopada 1973 r. Jugosławia 18 sierpnia 1955 r. Bośnia i Hercegowina 2 czerwca 1993 r. Kamerun, 3 września 1962 r. Brazylia 11 października 1989 r. z wyłączeniem części II Bułgaria 29 grudnia 1949 r. Katar 18 sierpnia 1976 r. Burkina Faso 21 maja 1974 r. Kenia 13 stycznia 1964 r.